شجاعت یک قلندر اقتصاددان
دکتر محمد فاضلی
محسن رنانی، متولد ۲۶ دیماه ۱۳۴۴ اقتصاددان ایرانی است. ما میتوانیم با ایدههایش مخالف باشیم و اقتصاددانان بسیاری هستند که ایدههایش را به چالش میکشند، آنها که دلبستگی بیشتری به اقتصاد با مدلهای ریاضی دارند و رویکردی فنیتر به اقتصاد دارند، نگاه محسن رنانی به اقتصاد را نمیپسندند؛ و حتی مواجهه فعالانه او با مسائل اجتماعی را نیز بسیاری دوست ندارند. رنانی اما در شمار قلندران سرکش دانشگاه است، آنها که کنج عافیت و آرامش را برنگزیدهاند و از درافتادن در دامان مسائلی که حیات این تمدن را تهدید میکنند نهراسیدهاند. قلندرانی که زبان خویش را نبریدهاند و دست از قلم نکشیدهاند.
امید را از دست ندادهاند و از میدان آسیبشناسی قدرت و نشان دادن راههای بهبود پا پس نکشیدهاند. برخی شیوه علمورزیاش را نمیپسندند اما شجاعت قلندریاش را تحسین میکنند؛ و بسیاری که در خفا و آشکار بر او میتازند، به اندازه یک بند از نوشتههایش شجاعت طرح مساله هم ندارند. دانشگاه و جامعه ایران امروز نیازمند قلندران سرکشی است که شجاعانه طرح مساله کنند، عالمانه راهکارها را بجویند و چون یافتند در طرح آنها بر زبان و قلم خود پردهپوشی را روا ندارند؛ و مشفقانه با مردم و اصحاب قدرت سخن بگویند؛ و متعهدانه خود را در مقابل میهن و مردم مسوول و پاسخگو بدانند؛ و رندانه امیدواری را تا آخرین لحظه زندگی به دیگران هدیه کنند. قلندرانی که درسشان را خواندهاند و مشقشان را نوشتهاند، گوشهایشان را برای شنیدن و چشمهایشان را برای دیدن گشادهاند؛ و بر محافظهکاری غمبار آکادمی شوریدهاند؛ میتوانند ما را به آیندهای بهتر فرابخوانند. محسن رنانی بیگمان قلندر سرکشی است از این تبار، خدایش عزت و سلامت دهد؛ و بر شمار چنین قلندرانی بیفزاید.