استقرار نظام بهره‌وری در بانک صنعت و معدن
بهره‌وری به معنای استفاده موثر و بهینه از داده‌ها برای تولید ستاده‌ها می‌باشد. امروزه بهره‌وری به عنوان مبنای رشد اقتصادی کشورها محسوب می‌گردد.
بهره‌وری به معنای استفاده موثر و بهینه از داده‌ها برای تولید ستاده‌ها می‌باشد. امروزه بهره‌وری به عنوان مبنای رشد اقتصادی کشورها محسوب می‌گردد.
چرا که بهبود بهره‌وری، تولید ناخالص داخلی و رقابت‌پذیری را بیشتر کرده و موجبات افزایش رفاه عمومی را فراهم می‌کند. حال آنکه افزایش بهره‌وری مقدور نیست مگر با شناخت، تحلیل و اندازه‌گیری آن. اندازه‌گیری بهره‌وری به ما کمک می‌کند تا عوامل موثر در بهبود بهره‌وری را شناسایی کرده و دریابیم که فرصت‌های افزایش بهره‌وری را در کجا جست‌وجو کنیم. اهمیت اندازه‌گیری بهره‌وری به حدی است که براساس تجربیات به دست آمده در کشورهای صنعتی، می‌توان صرفا با برقراری و اجرای یک سیستم ارتقای بهره‌وری و بدون هیچ‌گونه تغییری در سازمان همچون انجام سرمایه‌گذاری‌های جدید، سالانه ۵ تا ۱۰درصد رشد اقتصادی را افزایش داد.
بخش خدمات یکی از بخش‌های اصلی اقتصاد هر کشوری است، به گونه‌ای که در کشورهای صنعتی ۵۰ تا ۶۰درصد تولید ناخالص داخلی از بخش خدمات حاصل می‌شود. با توجه به سهم بخش خدمات در تولید ناخالص داخلی و نیز تاثیر غیرقابل انکار آن در بخش صنعت، افزایش بهره‌وری این حوزه تاثیر بسزایی در رشد و شکوفایی اقتصادی دارد.
بانک صنعت و معدن نیز به عنوان یک سازمان ارائه‌دهنده خدمات بانکی به جامعه، از این قاعده مستثنی نبوده و ضمن توجه به مسوولیت خود به عنوان تنها بانک توسعه‌ای کشور در زمینه صنایع و معادن می‌بایست موجبات ظهور بهره‌وری سازمانی را بیش از پیش فراهم نماید. لذا از نیمه دوم سال ۱۳۸۱ اقدامات متنوع و بسیاری جهت افزایش بهره‌وری به عمل آورده و برای اندازه‌گیری میزان بهره‌وری از روش‌های علمی بهره گرفته است که اهم آنها، در کتاب نظام بهره‌وری بانک صنعت و معدن به زیور طبع آراسته گردیده است.
در بانک صنعت و معدن پاداش‌های پرداختی تا قبل از آبان ۱۳۸۱ تقریبا روند یکنواختی داشته و نسبت به ایجاد انگیزه مناسب و کافی در عملکرد واحد‌ها به میزان لازم موثر واقع نشد، بنابراین برقراری شرایطی که انگیزه فعالیت کارآ و عملکرد مناسب برای واحد‌ها و نهایتا مجموعه بانک را فراهم کند ضروری به نظر رسید و متعاقب آن تغییراتی در نحوه پرداخت‌های تشویقی کارکنان بانک به گونه‌ای که در راستای افزایش بهره‌وری بانک باشد، مدنظر قرار گرفت.
در این راستا و به جهت تمرکز بخشیدن به پرداخت‌ها و ایجاد ارتباط بین پاداش بهره‌وری، شاخص‌های عملکردی بانک و کیفیت کار کارکنان، «آیین‌نامه پاداش بهره‌وری بانک صنعت و معدن» تدوین و پس از تایید هیات‌مدیره محترم به تصویب رییس مجمع بانک رسید.
مطابق این آیین‌نامه مقرر شد بودجه موردنیاز سالانه جهت پرداخت پاداش بهره‌وری با پیشنهاد هیات‌مدیره و تصویب مراجع ذی‌ربط در قالب بودجه سالانه بانک دیده شود و پرداخت پاداش بر مبنای دستورالعمل مربوط صورت گیرد.
جهت محاسبه کل بودجه پاداش بهره‌وری ماهانه، پاداش ایجاد شده توسط هریک از عوامل هفت‌گانه بررسی و ارزیابی طرح‌ها، اجرای طرح‌ها، امور حقوقی، وصول مطالبات و ارائه خدمات بانکی محاسبه و سرجمع آن به عنوان بودجه قابل پرداخت در ماه مورد نظر منظور می‌شد. برای این محاسبات از فرمول‌هایی استفاده گردید که بر مبنای برنامه سالانه بانک تعیین شده‌اند نمای کلی عوامل موثر در تعیین پاداش بهره‌وری طی این دوره در نمودار ذیل آمده است.
کمی‌سازی و سنجش مهارت‌هاو خصوصیات فردی در بانک صنعت و معدن
کمی‌سازی و سنجش مهارت‌ها و خصوصیات فردی موردنیاز مشاغل یک سازمان، عنوان کلی موضوعی است که در این کتاب مورد توجه قرار گرفته است. هدف از این کتاب، تشریح مفهوم فوق‌الذکر، ضرورت اجرای آن در سازمان‌ها، خروجی‌ها و نیز اثرات اجرای آن در سازمان می‌باشد.
در یک معرفی کلی، می‌توان گفت موضوع کمی‌سازی مهارت‌ها و خصوصیات فردی به بررسی و تعیین مهارت‌ها و خصوصیات فردی لازم برای هریک از مشاغل سازمان می‌پردازد. تعریف عناوین مهارت‌ها و خصوصیات فردی به شکل دقیق، جنبه‌ای مهم از بستر لازم برای موفقیت شاغل در یک شغل خاص را محقق می‌سازد. این تعریف بایستی به گونه‌ای انجام پذیرد که امکان سنجش مهارت‌ها و خصوصیات فردی شاغلان و برآورد سطح توانایی آنها به شکل کمی وجود داشته باشد، نکته‌ای که موضوع کمی‌سازی مهارت‌ها و خصوصیات فردی بر آن تاکید دارد.
موضوع کمی‌سازی مهارت‌ها و خصوصیات فردی و سپس سنجش آنها در مورد شاغلان که ضرورت انجام آن به تفصیل در ادامه مورد بررسی قرار می‌گیرد، به شکل گسترده برای نخستین‌بار در کشور، در پروژه‌ای با عنوان کمی‌سازی مهارت‌ها و خصوصیات فردی شاغلان بانک صنعت و معدن مورد توجه قرار گرفت. این پروژه که مسوولیت اجرای کلیه مراحل آن به عهده دانشگاه صنعتی شریف گذارده شد، از آذرماه سال ۱۳۸۲ آغاز و تا اردیبهشت سال ۱۳۸۴ به طول انجامید. تیم مجری این پروژه متشکل از کمیته راهبری و نیز مدیریت پروژه (به همراه کمیته یکپارچه‌سازی) و ۱۰ کمیته تخصصی در زمینه مهارت‌ها و خصوصیات فردی بوده است. بانک صنعت و معدن به عنوان کارفرمای پروژه مذکور، یک بانک توسعه‌ای است که از اصلی‌ترین ابزارها و نهادها جهت کمک به رشد و توسعه اقتصادی و صنعتی کشور محسوب می‌شود. فعالیت اصلی بانک صنعت و معدن پس از امر تجهیز و تامین منابع عمدتا معطوف سازماندهی داخلی به شرح موارد ذیل می‌باشد:
- انجام برنامه‌‌ریزی‌های لازم به منظور تامین بهینه منابع مالی
- تخصیص بهینه منابع مالی
- کنترل و نظارت دقیق بر اجرای طرح‌ها و سرمایه‌گذاری‌های انجام شده
توجه به ماهیت مجموعه فعالیت‌های بانک صنعت و معدن، ویژگی اصلی آن را که سازمانی دانش محور است، مشخص می‌سازد. سرمایه اصلی چنین سازمانی قابلیت‌ها و توانایی‌های شاغلان و یا به عبارت دیگر مهارت‌ها و خصوصیات فردی آنان است.
از آنجا که موضوع کمی‌سازی مهارت‌ها و خصوصیات فردی تا پیش از اجرای پروژه مذکور، در سطح کشور ناشناخته بوده است، ایده مطالعه و بررسی موضوع مذکور و سپس اجرای آن توسط یک نهاد دانشگاهی، گزینه مناسبی تشخیص داده شد و نهایتا رسالت اجرای آن از سوی بانک بر عهده دانشگاه صنعتی شریف به عنوان یکی از قطب‌های علمی - تحقیقاتی کشور قرار گرفت. تیم اجرایی این پروژه متشکل از حدود ۶۰نفر در سطح کارشناسی ارشد و دکترا با تخصص‌های مختلف (مالی، بانکی، روانشناسی، طراحی سیستم و ...) بوده است.
ساختار سازمانی اجرای پروژه کمی‌سازی به گونه‌ای که در بانک صنعت و معدن پیاده‌سازی گردید در شکل ذیل رسم گردیده است.
