تشریح طرح‌های مهم صنعتی و معدنی دولت

دنیای‌اقتصاد به مناسبت روز صنعت و معدن در خصوص ارائه عملکرد تولید و طرح‌های در دست اجرای وزارت صنایع و معادن با دکتر محسن حاتم، معاونت تولید وزارت صنایع و معادن به گفت‌وگو نشست که متن آن را در پی می‌خوانید: * لطفا به عنوان مقدمه گفت‌وگو، عملکرد تولید سال ۸۵ بخش صنعت‌‌ومعدن را بیان کنید.

طی سال گذشته از میان ۱۸ گروه کالای منتخب، گروه صنایع غیرفلزی بیشترین سهم ارزش افزوده را از آن خود کرد.

در این گروه به جز دو محصول سموم دفع آفات نباتی و D.M.T در سایر موارد شاهد ۲ تا ۳۳درصد رشد تولید بودیم که در این میان روغن نباتی ۳/۶درصد، دارو ۱۶درصد و پودر شوینده، ۴/۱۴درصد رشد را نسبت به سال ۸۴ نشان می‌دهد.

طی مدت یاد شده تولید کاغذ تقریبا نسبت به سال ۸۴ ثابت بوده و میل به کاهش نشان داده شده در کاغذ و سموم دفع آفات نباتی ناشی از سیاست‌های آزادسازی و عبور از دوران گذر است که اقدامات و پیشنهاد‌های لازم برای جلوگیری از ادامه این روند در حال انجام است.

در مجموع در زمینه ۱۵قلم از ۱۸محصول اساسی در گروه صنایع غیرفلزی شاهد افزایش تولید قابل‌توجهی هستیم.

بیشترین تولید تاکنون در زمینه ۱۵ قلم صنایع دارویی، روغن‌نباتی، پودر شوینده، لاستیک خودرو، نئوپان، فیبر، روغن موتور پلیمری و شیمیایی بوده است.

طی سال ۸۵ علاوه بر حرکت‌های مهم در صنعت خودرو در زمینه توسعه بازار‌های صادراتی، افتتاح خطوط تولید، یا شروع به استقرار این خطوط در چندین کشور همچنین افتتاح خط تولید موتور ملی پایه گازسوز و رونمایی از مدل جدید خودرو ملی از حیث تولید نیز روند مطلوبی به صنعت خودرو حاکم بود. در گروه خودروهای سواری با رکورد تولید ۹۱۹هزار و ۳۷۵دستگاه خودرو در کشور افزایش ۹درصدی را نسبت به سال ۸۴ شاهد بوده‌ایم.

در مجموع طی سال گذشته گروه خودرو با رکورد یک‌میلیون و یک‌صدهزار دستگاه انواع خودرو شامل سواری، وانت دو دیفرانسیل، اتوبوس، مینی‌بوس، کامیون افزایش ۹درصدی را تجربه کردیم.

* وضعیت تولید در دو‌ماه نخست‌ سال‌جاری چگونه بوده است؟

طی دو ماه نخست سال‌جاری بیش از ۱۶۰هزار دستگاه انواع خودرو تولید شد که نسبت به مدت مشابه سال قبل از آن از رشد ۱۴درصدی برخوردار بود.

نکته قابل توجه اینکه در زمینه تولید انواع خودروهای گازسوز از حدود ۱۵هزار دستگاه در سال ۸۴ به بیش از ۱۴۷هزار دستگاه در سال ۸۵ دست یافتیم که افزایش حدود ۱۰ برابر را نشان می‌دهد.

میزان تولید در دوماه نخست‌ سال‌جاری به حدود ۵۰هزار دستگاه رسیده که بسیار حائز اهمیت است.

صنایع نساجی به‌رغم چالش‌های زیاد ناشی از واردات بی‌رویه و قاچاق و نیز اثرپذیری شدید نسبت به تامین مواداولیه به جز در گروه الیاف مصنوعی از پایداری مناسبی برخوردار بود. اما در گروه الیاف مصنوعی کاهش تولید تا ۵درصد و یا ثبات تولید را شاهد بوده‌ایم.

۱۳ محصول دیگر از صنایع نساجی از رشد تولید ۵درصد و یا ثبات تولید برخوردار بوده‌اند که ازجمله آن می‌توان به الیاف نایلون، نخ از پنبه و الیاف مصنوعی، پارچه فاستونی، چرم سبک و سنگین و ... اشاره کرد که البته به دلیل ظرفیت‌ها و پتانسیل‌های زیاد این بخش از صنعت و تاثیر زیاد آن در امر اشتغالزایی انتظار می‌رود مشکلات این صنعت در خصوص تامین مواد اولیه پتروشیمی، تعرفه واردات پنبه، تامین سرمایه در گردش، استمهال بدهی‌ها مورد توجه جدی‌تر قرار گیرد تا در کنار فرهنگسازی عمومی در استفاده از پوشاک تولید داخل، این صنعت گام‌های جدی‌تری در دستیابی به جایگاه شایسته‌تر بردارد.

البته روند سرمایه‌گذاری در بخش صنایع نساجی ادامه دارد به‌طوری که در سال ۸۵ تنها از محل صندوق ذخیره ارزی ۱۸ طرح جدید مصوب و ۲۳ طرح نیز به ارزش بیش از ۸۰میلیون دلار گشایش اعتبار صورت گرفته است.

در بخش صنایع الکتریکی و لوازم خانگی نیز علاوه بر حرکت‌های جدید و سرمایه‌گذاری‌های قابل توجه روند صعودی تولیدات را شاهد بوده‌ایم. با تولید نزدیک به یک میلیون و ۱۷۰هزار دستگاه مونیتور رشد ۳/۱۱درصدی را تجربه کردیم.

طی مدت یاد شده تولید تلویزیون با رشد ۴/۱۷درصد، ماشین لباسشویی با رشد حدود ۶۷درصدی، آبگرمکن و کولر آبی با رشد ۱۶ و ۲۰درصدی نیز قابل توجه بودند.

درخصوص یخچال و فریزر با کاهش تولید ۶/۴درصدی مواجه بودیم که با سرمایه‌گذاری‌های جدید بخش‌ خصوصی امیدواریم در سال جاری این روند مجددا افزایش یابد.

آغاز قرارداد طراحی و ساخت تجهیزات شبکه ارتباطات سیار و شروع نمونه‌سازی و تست تجهیزات BTS ، آنتن و رادیو در لایه BSS شبکه از دستاوردهای مهم این گروه به شمار می‌آید.

آغاز به کار دو واحد تولید گوشی تلفن‌همراه و سرمایه‌گذاری ۴ شرکت دیگر در این حوزه و تولید دو شرکت دیگر نیز به‌زودی ازجمله دیگر دستاوردهای این بخش محسوب می‌شود.

در‌خصوص محصولات فولادی و فولاد خام نیز به ترتیب با ۳/۴درصد و ۷/۳درصد افزایش تولید روبه‌رو بودیم که البته با توجه به سرمایه‌گذاری‌های مصوب در سال ۸۵ امید است که طی سه سال آینده شاهد جهش عمده در تولید این گروه از محصولات باشیم.

طرح‌های توسعه مهم در دست اجرای وزارت صنایع و معادن را تشریح بفرمایید

طرح‌های مهم توسعه در دست اجرای این وزارتخانه بسیار زیاد هستند که برخی از آنها عبارتند از طرح واحد احیای فولاد خراسان مدول‌های یک و دو با هدف تامین ۴/۱میلیون تن آهن اسفنجی، طرح توسعه تغلیظ مس سونگون فاز ۲ با ظرفیت ۱۵۰هزار تن، طرح توسعه تغلیظ مس سرچشمه فاز ۲ با ظرفیت ۲۰۰هزار تن، طرح توسعه ذوب مس خاتون‌آباد با ظرفیت ۱۲۰هزار تن و بیش از ۵ طرح مهم توسعه‌ای دیگر در حوزه مس، ۱۱ طرح توسعه در زمینه آلومینیوم که دو طرح آن در مرحله مطالعاتی است. همچنین طرح‌های زیادی در زمینه قطعه‌سازی، طراحی و ساخت موتور ملی، تولید قطعات و مجموعه‌های پرسی خودرو، لوازم خانگی، فولاد خام و تجهیزات فولادی که جزئیات و درصد پیشرفت آنها از دفتر آمار و اطلاع‌رسانی قابل اخذ است.

سیاست‌های کلی وزارت صنایع و معادن در سال ۸۶ به‌طور مشخص چیست؟

پیگیری و تهیه مصوبه و لوایح مربوطه برای تخصیص تسهیلات و حمایت‌های قانونی لازم از تولیدکنندگان نرم‌افزار، بازنگری و اصلاح تعرفه‌ها و مقررات صادرات و واردات، بررسی عوامل موثر بر کاهش قیمت تمام شده کالا و تهیه پیشنهادات و مصوبات قانونی جهت این امر، همکاری با معاونت برنامه‌ریزی در جهت تخصیص بهینه منابع ارزی و ریالی به منظور سرمایه‌گذاری مناسب، تلاش در جهت تحقق برنامه‌ها و آیین‌نامه‌های اجرایی ذی‌ربط در چارچوب قانون بودجه سال ۸۶، تلاش در جهت رفع مشکلات و تنگناهای بخش تولید و درنتیجه افزایش تولید و بهره‌وری، ادامه روند حمایت تولیدات داخلی با مکانیزم‌هایی نظیر تعرفه‌های گمرکی و سایر اقدامات در جهت کاهش قیمت تمام شده ایجاد امکانات و شرایط لازم به منظور تحقق هر چه بیشتر صادرات کالاها و خدمات فنی و مهندسی،‌ تلاش در جهت افزایش کیفیت و بهبود خدمات پس از فروش محصولات تولیدی.

*برنامه‌های مهم وزارت صنایع و معادن در سال ۸۶ چیست؟

مشارکت در پیگیری نهادینه شدن نظام تعرفه‌ای از طریق متوازن‌سازی تعرفه‌ها در جهت رفع تبعیض بین بخش‌های مختلف صنعتی و انجام حمایت منطقی طی برنامه زمان‌بندی مشخص و شفاف از رشته‌ها و تولیدات صنعتی و طراحی و تصویب نظام تضمین‌کننده اثربخشی تعرفه‌ها از طریق پایش میزان، ارزش و ترکیب واردات کالاهای صنعتی برای اعمال عکس‌العمل به موقع به منظور تعدیل تعرفه‌ها، مطالعه و بررسی در مورد موانع تولید و ارائه راهکارهای پیشنهادی برای کاهش و یا حذف آنها، همکاری و تدوین برنامه اجرایی صنایع مربوط در راستای سند چشم‌انداز راهبرد و توسعه صنعتی کشور، پیگیری تصویب مقررات، ضوابط و یا تسهیلات برای صنایعی که نوسازی و روزآمد کردن آنها در اولویت است نظیر قند و شکر، لاستیک و غیره، مشارکت در تدوین استانداردهای ملی مرتبط، پیگیری و نظارت بر اجرای ضوابط انتخاب واحدهای صنعتی نمونه مشارکت در معطوف نمودن توجه واحدهای تولیدی به اهمیت رعایت ملاحظات زیست‌محیطی و تدوین معیارهای مصرف بهینه انرژی و پیگیری اجرای مشوق‌ها و راهکارهای مربوط را می‌توان از جمله برنامه‌های مهم این وزارتخانه برشمرد.