عملکرد زیست‌محیطی کشورهای جهان در سال ۲۰۰۸
شاخص جهانی عملکرد زیست‌محیطی سال ۲۰۰۸ که در مجمع جهانی اقتصاد منتشر شد، نشان داده است که رتبه ایران در میان ۱۴۹ کشور جهان در مقایسه با سال ۲۰۰۶ میلادی با ۱۴ پله نزول به رتبه ۶۷ رسیده است.
شاخص جهانی عملکرد زیست‌محیطی سال ۲۰۰۸ که در مجمع جهانی اقتصاد منتشر شد، نشان داده است که رتبه ایران در میان ۱۴۹ کشور جهان در مقایسه با سال ۲۰۰۶ میلادی با ۱۴ پله نزول به رتبه ۶۷ رسیده است. بر اساس گزارش شاخص عملکرد محیط‌زیستی EPI (۲۰۰۸) Environmental Performance Index ایران از میان ۱۴۹ کشور جهان با نمره ۹/۷۶ در مقام ۶۷ جهان قرار گرفته است.
EPI بر دو هدف اصلی حفاظت از محیط‌زیست از جمله کاهش فشارهای زیست‌محیطی بر سلامت انسانها و ارتقای وضعیت زیست‌بوم‌ها و مدیریت صحیح منابع طبیعی تاکید دارد که این دو مؤلفه توسط ۲۵ شاخص در ۶ زمینه «سلامت محیط‌زیست»، «آلودگی هوا»، «کیفیت منابع آب»، «تنوع زیستی و زیستگاه»، «کیفیت منابع طبیعی مولد» و «تغییرات جوی» اندازه‌گیری می‌شود.
شاخص عملکرد زیست‌محیطی اهداف گسترده قابل دسترسی برای عملکرد محیط‌زیستی را نشان می‌دهد و ارزیابی می‌کند که هر یک از کشورهای جهان تا چه میزان به این اهداف نزدیک شده‌اند.
این شاخص به عنوان یک عامل کمی در کنترل آلودگی‌ها و پیامدهای مدیریت منابع طبیعی، ابزار قدرتمندی را برای بهبود مدیریت سیاستگذاری و انتقال تصمیم‌گیری‌های محیط‌زیستی به موسسات تحلیلی‌تر فراهم می‌کند.
ایران در EPI ۲۰۰۸ از میان ۱۴۹ کشور جهان با نمره ۹/۷۶ در رده ۶۷ قرار گرفته است که در این تقسیم‌بندی سوئیس با امتیاز ۵/۹۵ و پس از آن نیز به ترتیب سوئد و نروژ با ۱/۹۳ در مقام‌های اول تا سوم قرار دارند.
کمترین امتیاز در این شاخص به ترتیب متعلق به نیجریه با ۱/۳۹، آنگولا با ۵/۳۹ و سیرآلئون با ۴۰ بوده است. همچنین در این شاخص کشورهای ترکیه با ۷۲، چین ۱۰۵ و هند ۱۲۰ وضعیت چندان مطلوبی ندارند.
براساس این شاخص رتبه ایران در میان کشورهای خاورمیانه و شمال آفریقا پس از قبرس، ارمنستان و تونس در مقام ششم است و پس از ایران نیز کشورهای اردن، مصر و ترکیه قرار دارند.
بر اساس این گزارش ایران در بخش بهداشت محیط‌زیست نمره ۹/۸۸، احیای اکوسیستم ۸/۶۴، بیماری‌های محیط‌زیستی ۸/۹۲، آب برای انسانها ۸۵، آلودگی هوا برای انسانها ۲/۸۵ ، آلودگی هوا برای اکوسیستم ۸/۹۸، آب برای اکوسیستم ۷/۶۱، تنوع زیستی و زیستگاه ۳/۴۴، منابع طبیعی مولد ۶/۸۱ و تغییر جوی ۴/۶۳ کسب کرده است.
در این شاخص ارتباط بین درآمد ناخالص ملی و شاخص EPI در زمینه‌هایی مانند آلودگی هوای داخل منازل، بهداشت عمومی، آب سالم، مرگ و میر کودکان، آلاینده‌های هوای شهر و میزان برداشت چوب معنی‌دار و مثبت است.
گفتنی است این گزارش توسط مرکز قانون و خط مشی دانشگاه ییل، شبکه اطلاع‌رسانی علوم زمین بین‌المللی دانشگاه کلمبیا و با همکاری مجمع جهانی اقتصاد و مرکز تحقیقات مشترک اتحادیه اروپا در ایتالیا تدوین شده است.
