بهای گزاف برای برنزه شدن

بالاخره تابستان فرا رسید، با شروع فصل تابستان طبع برنزه شدن در میان مردم رواج چشمگیری می‌یابد و استخرهای روباز و سالن‌های آرایشی شاهد حضور جمع کثیری از متقاضیان برای برنزه شدن می‌شود.

برنزه شدن در برابر آفتاب، یک واکنش طبیعی از طرف بدن است که با تحریک اشعه‌ ماورای بنفش نور خورشید شروع می‌شود.

برنزه شدن، در واقع، سپر دفاعی بدن برای حفاظت از سلول‌هایی است که ممکن است در اثر این اشعه از بین بروند، پیر بشوند یا حتی در مسیر تبدیل شدن به یک سلول بدخیم قرار بگیرند.

تیره شدن پوست در اثر نور آفتاب به خاطر افزایش رنگدانه‌هایی به نام ملانین است که از سلول‌های ملانوسیت پوست‌ترشح می‌شوند. این ملانوسیت‌ها تقریبا هم‌خانواده گلبول‌های سفید خون هستند و کاری مشابه گلبول‌های سفید انجام می‌دهند؛ دفاع. با این فرق که محدوده آنها در سطح پوست است.

ملانین‌ها و ملانوسیت‌ها را می‌توان به صورت تجمع‌یافته در یک نقطه پوست دید. این نقطه همان چیزی است که ما آن‌ را به نام خال می‌شناسیم. به طور کلی می‌توان گفت که یکی از اهداف اصلی این سلول‌ها، جلوگیری از مواجهه بیش از اندازه بدن با اشعه‌های آفتاب است. پوست به عنوان بزرگ‌ترین عضو بدن، اولین سپر دفاعی بدن در برابر آلودگی‌های آب‌و‌هوای اطراف محسوب می‌شود.

لایه‌های مختلف پوست، کارکردهای متفاوتی دارند، اما اولین لایه همان است که سلول‌های ملانوسیت در آن قرار دارند. تعداد این سلول‌ها در بدن تمام انسان‌ها تقریبا به یک اندازه است (حدود ۵‌میلیون) و فقط میزان‌ترشح رنگدانه‌های آنها است که باعث تفاوت رنگ پوست در نژادهای مختلف می‌شود.

روش‌های مختلف برای برنزه شدن

اوایل فقط وقتی تابستان شروع می‌شد، عده‌ای به فکر تغییر رنگ ‌می‌افتادند. برنزه شدن در تابستان، همان‌قدر باکلاس به نظر می‌رسید که آفتاب‌سوختگی در زمستان؛ با این تفاوت که اولی از گذران تعطیلات در کنار ساحل دریا حکایت می‌کرد و دومی از ورزش و تفریح در پیست‌های اسکی. اما کم‌کم این تغییر رنگ‌های فصلی، جای خودشان را دادند به تغییر رنگ‌های همیشگی؛ و حالا خیلی‌ها، به ویژه خانم‌ها، تلاش می‌کنند در تمام طول سال برنزه باشند تا زیبا‌تر جلوه کنند.

با گسترش طبع برنزه شدن متقاضیان به انواع وسایل مصنوعی روی آوردند به صورتی که در حال حاضر انواع قرص‌ها و دستگاه‌ها جایگزین آفتاب شده است تا متقاضیان بتوانند پوستی شکلاتی داشته باشند.

سولاریوم؛ برنزه شدن توی قوطی

سولاریوم در لغت یعنی بالکن خورشید. سولاریوم در واقع، خانه‌ای شیشه‌ای است که انگار خورشید از همه جای آن می‌تابد. در دستگاه سولا‌ریوم با استفاده از لامپ آفتابی و سطح بستر دستگاه مربوطه، مشتری در مواجهه با طیف‌های مختلف اشعه ماورای بنفش قرار می‌گیرد تا پوست بدنش برنزه شود.

در حال حاضر برنزه شدن با سولاریوم یکی از شایعه‌ترین روش‌ها در دنیا است که متقاضیان در تمام فصول سال می‌توانند پوست خود را به وسیله آن برنزه کنند.

مکانیسم برنزه شدن در سولاریوم و جلوی نور آفتاب به یک صورت است و در هر دو مورد، افزایش‌ترشح ملانین اتفاق می‌افتد اما در سولاریوم، به خاطر زمان کوتاه و شدت بالای مواجهه، اشعه فرابنفش به لایه‌های عمقی پوست نمی‌رسد. به همین دلیل هم هست که رنگ برنزه در سولاریوم، تیره‌تر از رنگ برنزه در آفتاب به نظر می‌رسد.

محصولات حاوی تیروزین

ژل‌ها و کرم‌های غیر استانداردی در بازار وجود دارند که گفته می‌شود حاوی محصولات تیروزین‌دار هستند؛ یک آمینواسید که ادعا می‌شود قادر است به افزایش ملانین منجر شود و پوست را برنزه کند. این محصولات، احتیاج به اشعه فرابنفش دارند و باید بعد از مصرف، زیر نور آفتاب رفت؛ اگرچه هنوز هیچ سازمان بهداشتی و دارویی، آنها را تایید نکرده است.

هورمون ملانتون

این ماده یک هورمون تحریک‌کننده ملانوسیت است که هنوز در آمریکا و اروپا مجوز پخش نگرفته اما به وفور در استرالیا استفاده می‌شود. بعد از مصرف این قرص باید زیر نور آفتاب رفت تا ملانوسیت‌هایی که تحریک شده‌اند، کار خودشان را بکنند.

محصولات حاوی کانتاگزانتین بحث‌ برانگیزترین ماده‌ای که در بازار به نام برنزه معروف است، در واقع چیزی است که کارخانه‌ها برای رنگ گرفتن غذا به آن می‌زنند.

کانتاگزانتین که در مقدار کم به عنوان یک رنگ‌ مصنوعی مجاز مصرف می‌شود، مدتی است که در مقادیر زیاد به صورت قرص‌هایی برای رنگ‌ دادن به بدن به کار می‌رود.

این ماده بعد از خوردن در تمام بدن پخش می‌شود و در لایه‌های چربی زیر پوست نیز تجمع پیدا می‌کند و بسته به میزان حساسیت پوست‌‌های مختلف، یک طیف رنگی از نارنجی تا قهوه‌ای ایجاد می‌کند.

اولین بار وزارت بهداشت آمریکا از یک تبلیغ با جمله «برنزه طلایی در ۳ هفته» متوجه حضور این ماده در بازار شد و جلوی پخش آن‌ را گرفت. بین ۲ تا ۷ سال طول می‌کشد تا رنگ حاصل از این ماده از بدن پاک شود و با این حساب، ممکن است ۷ سال نارنجی باشید.

برنزه موقت

پودر، اسپری، ژل، لوسیون و مرطوب‌کننده‌های مختلفی که به عنوان برنزه موقت یا برنزه یک‌روزه استفاده می‌شوند، در واقع چیزی جز رنگ آرایش نیستند. اینها به راحتی با آب وصابون شسته می‌شوند.

برنزه کردن چگونه مد شد؟

ماجرا از وقتی شروع شد که بعضی از سفیدها، دست از مسخره‌کردن بعضی سیاه‌ها برداشتند و با آنها ازدواج کردند.

محصول این اختلاط نژادی، دورگه‌های شکلاتی رنگ جذابی بود که به تدریج الگوی زیبایی را از سفیدپوستی به رنگین پوستی تغییر دادند. در گذشته رنگ پوست افراد، طبقه اجتماعی آنها را تعیین می‌‌کرد. سفید پوست‌ها متعلق به طبقه بالای اجتماع و سیاه‌ پوست‌ها و رنگین‌ پوست‌ها جزو طبقه پایین و کارگر بودند. در یونان باستان و روم، زن‌ها برای اینکه سفیدتر و رنگ پریده‌تر به نظر برسند، صورتشان را با سرب رنگ می‌‌کردند، تا جایی که حتی به این خاطر مسموم می‌‌شدند!

در اواسط قرن دهم میلادی هم از آرسنیک برای سفید کردن بدن استفاده می‌‌شد که آن هم نتایج مرگباری به دنبال داشت! در بریتانیا ملکه الیزابت و بانوان اشرافی از خانه خارج نمی‌‌شدند تا چهره رنگ پریده خود را حفظ کنند! ولی این مدل مدتی بعد عوض شد.

در سال ۱۹۳۰ مدهای جدید به تدریج جای خود را بین خانم‌ها باز کرد و سفیدی بیش از حد جای خود را به برنزه شدن داد تا اینکه در سال ۱۹۷۰ گروه‌های مختلف از هر رده سنی، خودشان را زیر آفتاب کباب می‌‌کردند، بدون اینکه بدانند برنزه شدن می‌‌تواند زمینه ‌ساز ابتلا به سرطان در ۱۰ تا ۲۰ سال بعدی عمرشان باشد.