اقتصاد اسرائیل در روز‌های جنگ

«استنلی فیشر»، رییس بانک مرکزی اسرائیل تاکید می‌کند: اقتصاد این رژیم از مهلکه کنونی (جنگ با لبنان) جان سالم به در می‌برد و با خسارت اقتصادی وارد شده به لبنان قابل مقایسه نیست.

«فیشر» می‌گوید: اقتصاد اسرائیل خسارت دید، اما نرخ رشد آن کمتر از یک‌درصد افزایش خواهد یافت. نرخ رشد اقتصاد اسرائیل امسال به ۵/۴درصد می‌رسد که نسبت به نرخ ۲/۵درصدی سال گذشته کاهش اندکی نشان می‌دهد. در همین حال، وزیر کار و حمل و نقل لبنان میزان خسارت وارده به این کشور را در اثر درگیری‌های اخیر ۲میلیارد دلار برآورد کرده است.

تحمل این میزان خسارت برای اقتصاد لبنان غیرممکن است، به ویژه آنکه لبنان به تازگی از جنگ داخلی دهه‌های ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ رهایی یافته بود.

اکثر تحلیلگران اقتصادی بر این باورند که اقتصاد ۱۳۰میلیارد دلاری اسرائیل بحران کنونی را به خوبی تاب آورده، اما اقتصاد لبنان به گفته فواد سینیوره، نخست‌وزیر لبنان از هم پاشیده است. اما با وجود این، سخنان گزاف و امیدبخش اسرائیل در بعضی زمینه‌ها خسارت سختی متحمل شده است.

بلافاصله بعد از شروع بحران، صنعت توریسم اسرائیل به شدت آسیب دید و این آسیب همچنان ادامه دارد. از زمان شروع جنگ، این صنعت ۲۰درصد افت داشته است. با این حال، دولت اسرائیل اعلام کرده که خسارت وارد شده به این صنعت را جبران می‌کند.

از زمان شروع جنگ همچنین تولید صنعتی اسرائیل هم کاهش یافته است.

بعضی کارخانه‌ها برای دوره کوتاهی تعطیل شد. شرکت موبایل موتورولا هشدار داده است که تاسیسات تولیدی‌اش در اسرائیل در معرض فروپاشی است. شرکت موتورولا که در سراسر خاورمیانه محصولات و خدماتش را به فروش می‌رساند، همچنین نگران کاهش تولید و فروکش کردن بازار تقاضا برای کالا‌ها و خدمات این شرکت آمریکایی است.

با این حال، «شکل» (پول اسرائیل) همچنان ارزش خود را حفظ کرده و بازار سهام بعد از رکود روز‌های اول بار دیگر به وضعیت قبلی بازگشته است.

معاملات از جمله ادغام‌های بزرگ همچنان انجام می‌شود و سرمایه‌گذاران خارجی همچنان به بازار اسرائیل علاقه‌مند هستند. همواره چنین بوده است که داد و ستد‌کنندگان پول و بازارهای سهام در مواقع بحرانی از بازارها خارج می‌شوند. اما در بحران کنونی چنین نبوده است. پایبندی اسرائیل به سیاست‌های اقتصادی کلان دلیل این روند غیرمتعارف است.

اسرائیل اطمینان دارد که می‌تواند از پس هزینه‌های این جنگ برآید. هزینه‌های بالای نظامی می‌تواند اقتصاد اسرائیل را تهدید کند. اما بانک مرکزی اسرائیل تخمین زده است که کسری بودجه این رژیم در اثر افزایش بی‌رویه هزینه‌های نظامی فقط ۶/۰‌درصد افزایش خواهد یافت. در اثر افزایش هزینه‌های نظامی و کاهش منابع درآمدی، فقط ۲‌درصد از تولید اقتصادی این رژیم کم می‌شود. اما افزایش میزان تورم تهدید جدی دیگری برای اقتصاد اسرائیل است. تحولات اخیر، نرخ تورم را در اسرائیل بالا برده است. بانک مرکزی اسرائیل در اجرای سیاست‌های پولی خود در ماه‌های آینده باید افزایش احتمالی میزان تورم را هم در نظر بگیرد.

با این حال هیچ یک از ویژگی‌های اقتصاد اسرائیل با شرایط یک‌ اقتصاد در حال جنگ سازگار نیست. اما تحولات بعدی به برقراری صلح بستگی دارد.

ترجمه: فرید قادری

بی.بی.سی