سایه تنشهای ژئوپلیتیک بر بازار نقره؛
رکورد بیسابقه واردات نقره به چین
براساس دادههای منتشرشده در بلومبرگ، دو موتور اصلی رشد انفجاری نقره، سرمایهگذاران خرد چینی و ا صنعت بزرگ پنل های خورشیدی بودند. سرمایه گذاران چینی، برای جایگزینی طلای گران قیمت، به خرید شمش های کوچک نقره روی آوردند.
علاوه براین، صنعت پنل های خورشیدی در این کشور که حدودا یک پنجم عرضه سالانه نقره جهان را به خود اختصاص می دهند، پیش از اجرای طرح حذف بازپرداخت مالیات صادراتی از ابتدای آوریل، خریدار نقره شدند تا از مزایای این سیاست بهرهمند شوند. در جبهه مصرف صنعتی، صنعت خورشیدی چین اکنون با چالشی دوگانه روبهرو است؛ از یکسو تعهد صریح پکن برای مهار مازاد ظرفیت در بخش خورشیدی، احتمالا به کاهش تولید این صنعت منجر خواهد شد و از سوی دیگر قیمتهای بالای نقره، میتواند تولیدکنندگان را به سمت جایگزینی این فلز با فلزات ارزانتر سوق دهد؛ روندی که پیشتر نیز در گزارشهایی درباره تلاش شرکتهای بزرگ پنل خورشیدی، مانند لانجی، برای کاهش مصرف نقره در محصولات خود منعکس کرده بود.
موتور محرک جریان جهانی نقره
تقاضای سرشار داخلی، قیمت نقره را در بازار چین بهطور محسوسی بالاتر از نرخهای مرجع بینالمللی افزایش داد که این شکاف قیمتی، باعث واکنش سریع معامله گران به این فرصت طلایی شد. در واقع حجم قابلتوجهی از نقره از سراسر جهان، عمدتا از مسیر هنگکنگ به سمت بازار چین سرازیر شد تا از این فاصله قیمتی سود ببرد. این پدیده بار دیگر نشان داد که چگونه سیاستهای داخلی یک کشور میتواند به سرعت معادلات عرضه و تقاضا را در سطح جهانی جابهجا کند.
با وجود ابعاد چشمگیر این تحولات، تحلیلگران بازار نسبت به تداوم این روند تردیدی جدی دارند. زیجی وو، تحلیلگر مستقر در شنژن از شرکت جینروی فیوچرز، با صراحت اعلام کرد که این جهش واردات، قطعا پایدار نخواهد ماند و جریانهای ورودی در ماههای آینده به سطح عادی بازخواهد گشت. به گفته او با توجه به اینکه چین همزمان بزرگترین تولیدکننده نقره جهان نیز محسوب میشود در بازارهای آن، هیچ عدم تعادل بلندمدتی میان عرضه و تقاضای این فلز گرانبها وجود ندارد.
نقره زیر فشار تنشهای ژئوپلیتیک
روند قیمتی طلا و نقره در ماههای اخیر نیز داستان جداگانهای روایت میکند. هر دو فلز پس از ثبت رکوردهای قیمتی، در ژانویه با عقبنشینی مواجه شدند؛ عقبنشینیای که ریشه آن را باید در بحران انرژی ناشی از جنگ ایران و آمریکا و نگرانیهای تورمی متعاقب آن جستوجو کرد. افزایش نگرانیهای تورمی معمولا فشار قابلتوجهی بر فلزات گرانبهایی که بازدهی بهرهای ندارند، وارد میکند و همین موضوع در ماههای اخیر دامنگیر بازار نقره و طلا شده است. در همین راستا تقاضای سرمایهگذاران خرد که معمولا به دنبال شتاب قیمتی شکل میگیرد نیز با رکود مواجه شده است. بررسی تحولات ماههای اخیر بازار جهانی نقره نشان میدهد که این فلز گرانبها از زمان ثبت رکورد تاریخی ژانویه، مسیر پر نوسانی را پشت سر گذاشته است. قیمت نقره که در ژانویه ۲۰۲۶ برای نخستین بار از مرز ۱۲۱دلار در هر اونس عبور کرده بود تا اواسط ژوئیه با اصلاحی نزدیک به ۵۰ درصدی مواجه شد. بر اساس گزارشهای اخیر، قیمت نقره در روز پنجشنبه با افت بیش از۳درصدی، به زیر ۵۶دلار در هر اونس رسید که پایینترین سطح از نوامبر۲۰۲۵ محسوب میشود؛ روندی که عمدتا ناشی از تشدید تنشهای خاورمیانه و تقویت انتظارات برای تداوم نرخهای بهره بالای فدرالرزرو آمریکا بوده است. عامل اصلی این افت اخیر را باید در تشدید درگیرهای نظامی میان آمریکا و ایران جست وجو کرد. حملات هوایی آمریکا علیه اهدافی در ایران و اختلال طولانیمدت در عرضه انرژی، قیمت نفت را به بالاترین سطح یکماهه رساند و فشار تورمی تازهای بر بازارهای جهانی وارد کرد که در نهایت، دامنگیر فلزات گرانبهایی مانند طلا و نقره شد.
با این حال، دادههای تورمی منتشرشده در آمریکا تصویری متناقض ارائه میدهند. شاخص قیمت مصرفکننده ماه ژوئن که در ۱۴ژوئیه منتشر شد، بهطور غیرمنتظرهای ضعیفتر از پیشبینیها ظاهر شد و با کاهش ۰.۴واحد درصدی ماهانه، بزرگترین افت ماهانه از آوریل۲۰۲۰ را ثبت کرد. نرخ تورم سالانه نیز از ۴.۲درصد در ماه مه به ۳.۵درصد کاهش یافت. این داده ضعیفتر از انتظار، فشار برای افزایش بیشتر نرخ بهره را کاهش داده و احتمال ثابت ماندن نرخ بهره در تصمیمگیری آتی فدرالرزرو را تقویت کرده است؛ عاملی که در صورت تحقق میتواند فشار بر بازدهی واقعی و در نتیجه بر قیمت نقره را کاهش دهد.
نکته قابلتوجه اینجاست که با وجود این افتوخیزهای شدید قیمتی، بنیانهای ساختاری بازار نقره همچنان دستنخورده باقی ماندهاند. گزارش سالانه بررسی جهانی نقره که در ۱۵آوریل۲۰۲۶ منتشر شد، ششمین سال متوالی کسری عرضه در بازار جهانی نقره را با رقمی معادل ۴۶.۳میلیون اونس تایید کرده است. به بیان دیگر، اصلاح قیمتی اخیر، ماهیت این کسری ساختاری عرضه و تقاضا را تغییر نداده و تنها بازتاب نوسانات کوتاهمدت ناشی از تحولات ژئوپلیتیک و انتظارات پولی است.
این تصویر کلی از بازار جهانی، همان روایتی را تقویت میکند که تحلیلگران درباره واردات تاریخی چین در مارس مطرح کرده بودند: بازار نقره در حال حاضر میان دو نیروی متضاد در نوسان است. از یکسو، افزایش کسری مزمن عرضه و تقاضای صنعتی، بهویژه از سوی بخش خورشیدی، از سوی دیگر، ریسکهای کوتاهمدت ناشی از تنشهای ژئوپلیتیک و سیاست پولی که میتوانند نوسانات شدیدی در مسیر کوتاهمدت قیمت ایجاد کنند؛ همانگونه که واردات پرشتاب مارس چین و افت سریع آن در ماههای بعد بهخوبی این سناریو را تایید میکند.
