اسپیسایکس با بزرگترین عرضه اولیه تاریخ، تب هوش مصنوعی را داغتر کرد
ایلان ماسک تریلیون دلاری شد
گروه ترجمه: عرضه اولیه سهام اسپیسایکس، شرکت فضایی تحت مالکیت ایلان ماسک، به یکی از مهمترین رویدادهای مالی سال۲۰۲۶ تبدیل شد. این شرکت با جذب ۷۵میلیارد دلار سرمایه در عرضه عمومی اولیه خود، رکورد بزرگترین عرضه اولیه سهام جهان را شکست و ایلان ماسک را به نخستین تریلیونر جهان تبدیل کرد. استقبال کمسابقه سرمایهگذاران از این عرضه نهتنها نشاندهنده اعتماد بازار به آینده اسپیسایکس است، بلکه بار دیگر عطش سرمایهگذاران برای شرکتهای مرتبط با هوش مصنوعی را آشکار کرد. سهام این شرکت با قیمت ۱۳۵ دلار عرضه شد و بیش از ۵۵۵ میلیون سهم به فروش رسید. در صورتی که بانکهای متعهد پذیرهنویسی از اختیار فروش سهام اضافی موسوم به «گرینشو» استفاده کنند، میزان سرمایه جذبشده میتواند به ۸۶میلیارد دلار افزایش یابد. در این سناریو ارزش بازار اسپیسایکس به حدود یک تریلیون و ۷۸۰میلیارد دلار خواهد رسید؛ رقمی که این شرکت را در میان باارزشترین بنگاههای جهان قرار میدهد.
براساس گزارش فایننشالتایمز، میزان تقاضا برای خرید سهام اسپیسایکس بیش از سهبرابر حجم عرضهشده بود. مدیران دارایی بزرگ، صندوقهای ثروت ملی کشورهای عربی حوزه خلیجفارس، صندوقهای پوشش ریسک و سرمایهگذاران خرد همگی برای خرید سهام این شرکت صف کشیدند. حجم سفارشهای ثبتشده از سوی سرمایهگذاران حقیقی از مرز ۱۰۰میلیارد دلار عبور کرد و در نهایت بین ۲۰ تا ۲۵درصد از سهام عرضهشده به این گروه اختصاص یافت. این استقبال گسترده نشان میدهد که بازارهای مالی همچنان به دنبال شرکتهایی هستند که بتوانند از موج هوش مصنوعی بهرهبرداری کنند. موفقیت اسپیسایکس میتواند مسیر را برای ورود شرکتهای بزرگ دیگر این حوزه به بورس هموار کند. بسیاری از تحلیلگران معتقدند شرکتهای مطرح هوش مصنوعی از جمله اوپنایآی و آنتروپیک اکنون با انگیزه بیشتری به عرضه عمومی سهام خود فکر خواهند کرد.
ویژگی مهم
یکی از ویژگیهای جالب این عرضه اولیه، تلاش ایلان ماسک برای افزایش سهم سرمایهگذاران خرد بود. در عرضههای اولیه سنتی، بخش عمده سهام به سرمایهگذاران نهادی اختصاص مییابد؛ اما ماسک از سالها قبل علاقه داشت سهامداران کوچک نیز نقش پررنگی در مالکیت شرکت داشته باشند. همین موضوع باعث شد بخشی از صندوقهای پوشش ریسک و سرمایهگذاران بزرگ با تخصیص کمتری نسبت به درخواست اولیه خود مواجه شوند. زمانبندی عرضه اولیه اسپیسایکس نیز اهمیت ویژهای دارد. این رویداد در هفتهای انجام شد که بازارهای آمریکا شاهد موج بزرگی از فروش و عرضه سهام بودند. در همین دوره شرکتهای بزرگ فناوری نیز به دنبال جذب سرمایههای جدید بودند. با این حال، اسپیسایکس توانست توجه سرمایهگذاران را به خود جلب کند و از سایر عرضهها پیشی بگیرد.
منابع حاصل از این عرضه قرار است صرف اجرای برنامههای توسعهای گسترده شود. اسپیسایکس اعلام کرده بخشی از سرمایه جدید را به توسعه زیرساختهای هوش مصنوعی و ایجاد منظومههای ماهوارهای تازه اختصاص خواهد داد. همچنین حدود ۲۰میلیارد دلار از منابع جذبشده برای بازپرداخت وام کوتاهمدتی هزینه میشود که این شرکت پس از ادغام کسبوکارهای هوش مصنوعی و شبکههای اجتماعی ایلان ماسک دریافت کرده بود. ماسک در جریان معرفی سهام شرکت به سرمایهگذاران از آغاز یک مرحله جدید رشد سخن گفت. او معتقد است محدودیتهای انرژی روی زمین در سالهای آینده به مانعی جدی برای توسعه هوش مصنوعی تبدیل خواهد شد. به همین دلیل ایده ایجاد مراکز داده هوش مصنوعی در فضا را مطرح کرده است. وی اخیرا طرح اولیه یک ماهواره ویژه هوش مصنوعی با دهانهای حدود ۷۰متر را نیز رونمایی کرد.
احتیاط کارشناسان
با وجود هیجان گسترده پیرامون این شرکت، برخی کارشناسان نسبت به ارزشگذاری آن محتاط هستند. اسپیسایکس هنوز سودآور نیست، اما ارزش بازار آن به حدود 1.78 تریلیون دلار رسیده است. این شرکت در یک سال گذشته حدود ۱۹میلیارد دلار درآمد داشته و بر همین اساس با نسبت ارزش بازار به درآمدی بسیار بالاتر از بسیاری از غولهای فناوری معامله خواهد شد. در مقابل، حامیان شرکت معتقدند ارزشگذاری فعلی بر پایه ظرفیتهای آینده آن انجام شده است. برآوردهای برخی بانکهای سرمایهگذاری نشان میدهد درآمدهای مرتبط با هوش مصنوعی اسپیسایکس تا سال۲۰۳۰ میتواند رشدی خیرهکننده را تجربه کند. اگر چنین سناریویی محقق شود، این شرکت نهتنها یک بازیگر فضایی، بلکه یکی از بزرگترین قدرتهای اقتصاد دیجیتال جهان خواهد بود. عرضه اولیه تاریخی اسپیسایکس را میتوان نشانهای از آغاز مرحله تازهای در پیوند میان صنعت فضا، هوش مصنوعی و بازارهای مالی دانست.
