اقتصاد اروپا و تاثیر آن بر بازار فولاد آسیا

محمدحسین بابالو

بازار کشورهای اروپایی و بازارهای مرتبط با آنها، روزهای سختی را می‌گذراند و شرایط به گونه‌ای است که احتمال تضعیف هر چه بیشتر این بازارها دور از ذهن نیست. اما نکته مهم‌تر این است که با توجه به شرایط این قاره و تضعیف این بازار، امکان تاثیر منفی آن بر دیگر بازارهای جهانی نیز وجود دارد.

در دنیای امروز و بالاخص در اتحادیه اروپا هم‌اکنون وقایع عجیب و مهمی در جریان است. ارزش یورو شدیدا کاهش یافته و در برابر آن ارزش دلار آمریکا افزایش یافت. بالطبع این شرایط ارزش طلا نیز افزایش شدیدی پیدا کرده و سپس مجددا تضعیف شد. شرایط کلی اقتصاد قاره اروپا و حوزه یورو از وخامت شدید اوضاع حکایت می‌کند. در گذشته و در بسیاری از تحلیل‌ها و پیش‌بینی‌ها از طولانی‌تر بودن بحران اقتصادی در اتحادیه اروپا به نسبت دیگر کشورهای در حال توسعه و آمریکا سخن به میان آمده بود که دلیل این امر نیز عدم وجود پتانسیل‌های جذاب سرمایه‌گذاری بالاخص در صنایع پایه در اتحادیه اروپا عنوان می‌شد. ویژگی‌های خاص بازار مواد اولیه، فولاد، نفت، فلزات پایه، مواد معدنی و ... همگی حکایت از وخامت اوضاع صنعتی اقصی‌نقاط جهان می‌کند.

علائم بحران در اقتصاد اروپا بیش از یک ماه است که قویا خودنمایی می‌کند، اما کشورهای قدرتمند حوزه یورو به کمک کشورهای ضعیف و گرفتار نیامدند. تا چندی پیش طرز فکر در تقابل بود، نه در تعامل. هم‌اکنون نیز روح تعامل اقتصادی در اتحادیه اروپا وجود خارجی نداشته و کشورهای غربی اتحادیه اروپا نشان دادند که هیچ میلی برای کمک به کشورهای شرقی این حوزه ندارند. کینه‌توزی و خباثت اروپایی در گفتارهای اقتصادی بین مقامات آلمان و یونان به خوبی خودنمایی کرد. این شرایط تا جایی ادامه یافت که بحران بورس‌های اروپایی و ارزش یورو تمام اتحادیه اروپا را فرا گرفت. مطالب ذکر شده هر کدام در ذات خود موارد بسیاری را نهفته دارد. نکته مهم آنکه کاهش شدید ارزش یورو و افزایش شدید ارزش طلا و بالاخص صعود دلار حکایت از نقل و انتقال حجم‌های بسیار بزرگی از پول از بازار یورو به بازار طلا و بالاخص دلار می‌نماید. این موارد از وجود سیگنال‌های بسیار مهمی خبر می‌دهد.

اگر به حافظه تاریخی خود نظری بیفکنیم، شاهد شباهت‌های فراوان بین دره رکود سال ۲۰۰۸ و شرایط حال حاضر اتحادیه اروپا خواهیم بود. نوسان شدید ارزش یورو، تضعیف نهاده‌ها و ستاده‌های صنعتی و حامل‌های انرژی، تضعیف بازارهای مالی، بازگشت تردید به سرمایه‌گذاران، آشوب‌ها، اعتصابات و بحران‌های اجتماعی و کاری، شرایط وخیم اقتصادی کشورهایی همچون یونان، اسپانیا، پرتغال و کشورهای شرقی اتحادیه اروپا در کنار عدم هماهنگی و همکاری دیگر اعضا بالاخص اقتصادهایی قوی همچون آلمان و .... مشکلاتی است که اتحادیه اروپا با آن دست در گریبان است.

موارد ذکر شده همگی دلایلی از وقوع بحرانی دیگر در اقتصاد اروپا است که هم‌اکنون نشانه‌های آن پدیدار شده است. واقعیت آن است که برخی رسانه‌ها در گزارش شرایط واقعی اقتصادی اروپا به عمد یا غیر عمد اهمال کاری می‌کنند، اما واقعیت آن است که بحرانی در انتظار اتحادیه اروپا است.

اگر بازارهای جهانی را به سه بخش آسیا، اروپا و آمریکا تقسیم‌بندی کنیم، شرایط بازارهایی با مرکزیت اروپا از جمله کشورهای مشترک‌المنافع و ترکیه و اروپای شرقی روز به روز به وخامت خواهد گرایید. این مطلب که از هم‌اکنون نیز آغاز شده اثرات وخیمی در بر خواهد داشت. بازارهای مرتبط با این اتحادیه هم‌اکنون این شرایط را نشان می‌دهند. به‌عنوان مثال بازار فولاد کشورهای CIS و ترکیه، بازار حامل‌های انرژی منطقه مدیترانه و کانال سوئز، بازار قراضه‌های آهنی اروپا و ترکیه و ... از جمله این بازارهایی هستند که در حال تضعیف قرار گرفته‌اند. قیمت بیلت کشورهای مشترک‌المنافع به ۵۳۰ تا ۵۴۰ دلار در هر تن تحویل در ساحل دریای سیاه رسیده است. قیمت بیلت صادراتی ترکیه نیز در شرایط ذکر شده ۵۵۰ تا ۵۶۰ دلار در هر تن به ثبت رسیده است. قیمت میلگرد کشورهای CIS به سطح ۶۰۰ تا ۶۱۰ دلار در هر تن نیز رسید. گمانه‌زنی‌ها از احتمال کاهش شدید قیمت ورق نورد گرم کشورهای مشترک‌المنافع خبر می‌دهد. شرایط از وخامت بیشتر اوضاع حکایت می‌کند. بازار قراضه‌های آهنی در روتردام در قیمت‌هایی بین ۳۱۹ تا ۳۳۴ دلار برای انواع مختلف آن در نوسان است. این قیمت در بازار انگلستان تا سطح ۲۳۰ تا ۲۵۰ پوند نیز معامله شد. این کالا در ترکیه ۳۴۹ تا ۳۶۰ دلار در هر تن قیمت دارد.

با توجه به این موارد روزهای سختی در انتظار این بازارها است. پیش‌بینی می‌شود به تدریج به دیگر بازارها نیز سرایت کند که در ادامه بازار کشورهای آسیایی، خلیج‌فارس و نهایتا هند و چین را نیز دربر می‌گیرد. شایان ذکر است که هر چه از فاصله مکانی بین اروپا و دیگر بازارها کاسته شود به دلیل افزایش هزینه حمل‌و‌نقل از شدت این کاهش کاسته خواهد شد.

کمک دولت‌های اروپایی از حوزه یورو هر چند مدتی به طول انجامیده، اما باز هم بی‌تاثیر نخواهد بود. در شرایط فعلی افزایش مذاکرات و روابط با کشورهای مشترک‌المنافع برای خرید کالاهایی ارزان‌تر قطعا به سود بسیاری از فعالان بازار بوده و در بازار داخلی نیز زمزمه‌های کاهش بیشتر قیمت‌ها به گوش می‌رسد. هر چه می‌گذرد قیمت اجناس وارداتی به داخل کاهش یافته و فروش اجناس موجود در انبارها قطعا اقدامی است که برای تجار خالی از لطف نخواهد بود.