چین هنوز لنگرگاه جهان است

گروه بورس جهانی - سحر نمایشی: افزایش نگرانی‌ها از رشد اقتصاد جهانی همراه با مسائل مربوط به صخره مالی در آمریکا، اوضاع یونان و همچنین انتشار گزارش‌های ضعیفی از وضعیت اقتصادی ژاپن، موجب کاهش ریسک ‌پذیری فعالان بازار شده است، به طوری که این اتفاقات فشارهای زیادی را در جهات مثبت و منفی بر بازار فلزات وارد ساخته و در برهه‌های مختلف زمانی به رشد یا کاهش قیمت منجر شده است. باید گفت بازار فلزات پایه به دلیل نقش بالایی که در صنایع گوناگون دارند اثرات بالایی را از اقتصاد کلان و متغیرهای اقتصادی می‌پذیرد که این موضوع به خصوص در بحران اخیر مالی جهان نمایان شد؛ به طوری که قیمت نفت، طلا و بسیاری از کالاها روند کاهشی شدیدی را تجربه کردند.

در این بین درست بعد از پایان یافتن انتخابات آمریکا و چین، دور جدیدی از تحولات در دو بازار مهم تولید و مصرف فلزات پایه شروع شد. در آمریکا تصمیمات به چگونگی اجرای طرح معروف به صخره مالی و اینکه از ابتدای سال ۲۰۱۳ اجرای همزمان افزایش درآمدهای مالیاتی و کاهش مخارج دولت که برای تامین ۶۵۰ میلیارد دلار پایه‌ریزی شده چه نتایجی خواهد داشت، معطوف است.

در مورد چین نیز احتمال خروج این کشور از رکودی که طی یک سال گذشته اقتصاد این دومین ابرقدرت جهان را تهدید کرده، امیدواری‌هایی را در بازار فلزات پایه به وجود آورده است. اما در مجموع پیش‌بینی کارشناسان این است که بروز رکودی دوباره و اثرات آن بر اقتصاد جهانی و به تبع ایجاد اثرات منفی انکارناپذیز بر تقاضای فلزات پایه سناریوی محتمل‌تری است.

خصوصا آنکه در اروپا نیز اوضاع چنگی به دل نمی‌زند و دوباره یونان در کانون توجه بحران قرار گرفته است، به همین دلیل قیمت فلزات به خصوص قیمت جهانی مس نیز به شدت متاثر از رویدادهای سیاسی حاکم بر اقتصادهای برتر جهان خواهد بود.

در این بین آمارهایی نسبتا امیدوارکننده نیز منتشر می‌شود که ازعمده دلایل روند رو به رشد قیمت‌ها در بازار فلزات است. انتشار آمار ایجاد مشاغل جدید در آمریکا یکی از این آمارها است. علاوه بر این، احتمال اجرایی شدن طرح‌های انبساط پولی توسط چین و آمریکا هم سبب شده تا بازار فلزات یک بار دیگر تقویت شده و به سمت صعود پیش برود؛ چرا که با اجرا شدن این طرح دولت اقدام به انتشار پول کرده و در نتیجه انتظار تورم سبب افزایش قیمت فلزات خواهد شد.

علاوه بر این، سیاست های جدید مالی اتحادیه اروپا نیز در روزهای اخیر توانسته بر بازار فلزات بیش از پیش تاثیر بگذارد و روند رو به رشد قیمت‌ها را تقویت کند. برخی از کارشناسان بازار معتقدند؛ سیاست های جدید مالی اتحادیه اروپا می تواند وضعیت بحرانی را بهبود بخشد.

در حال حاضر تولید در شرکت‌های اروپایی روند نزولی دارد و رکود همچنان حاکم است که این وضعیت بر تقاضای فلزات پایه در این کشورها اثر گذاشته و آن را کاهش داده است. به طور کلی باید گفت تقاضا برای بسیاری از کالاها از جمله فلزات پایه منطقه‌ای شده و این موضوع باعث شده است که اگر تقاضا در نقطه‌ای از جهان کاهشی باشد، احتمال افزایشی بودن آن در نقطه‌ای دیگر بالا است. در نتیجه شکاف قیمتی در بازارهای جهانی رو به گسترش خواهد بود.

در عین حال فراتر از مسائل و رویدادهای سیاسی درگام‌های پایانی دوره مالی ۲۰۱۲، قیمت فلزات می‌تواند متاثر از برآوردهای سال آینده نیز باشد. با توجه به اطمینانی که بازار به کاهش سطح ذخایر در انبارها دارد، نوسان قیمت فعلی فلزات در بورس لندن، بیانگر رفتار هوشیارانه بازار است. فعالان بازار در جست‌وجوی یافتن داده‌های بی طرف و قابل اطمینان از عوامل بنیادین بازار هستند.

معاملات فیزیکی در حال حاضر بسیار محدود و برنامه ریزی برای انجام معاملات بسیار محتاطانه شده است. همچنین در ایالات متحده آگاهان اقتصادی بیم آن را دارند که اثر قریب الوقوع «صخره مالی» - ترکیبی از افزایش مالیات‌ها و کاهش هزینه‌ها با هدف کاهش کسری بودجه - هر گونه بازگشت به رشد اقتصادی را به تاخیر خواهد ‌انداخت.

در هفته گذشته مشکلاتی در زمینه اجرای این سیاست به وجود آمد که اجرای آن را تا پیش از تعطیلات کریسمس تاحدی غیرممکن می‌نمایاند. کنگره و جمهوریخواهان خواهان حذف سقف معافیت‌ها از ۵۰۰ هزار تا یک میلیون دلار هستند، در حالی که اوباما رقم ۴۰۰ هزار دلار را پیشنهاد کرده‌ است.

با این شرایط باید گفت بسیاری از طبقه تولیدکننده و سرمایه داران آمریکایی با افزایش مالیات‌ها مواجه خواهند شد و این موضوع در هفته گذشته احتمال سرمایه گذاری‌ها در زمینه‌هایی همچون نفت و فلزات گرانبها را به شدت افزایش داد و منجر به رشد قیمت این کالاها شد، در حالی که قیمت فلزات پایه که در بورس لندن روند روبه رشدی را آغاز کرده بود، نزولی شد تا جایی‌که قیمت مس که به بیش از ۸ هزار و ۱۰۰ دلار رسیده بود، به ۷ هزار و ۸۰۰ دلار برگشت.

در عین حال در اروپا و آمریکای شمالی هم فلزات پایه روند صعودی در پیش گرفتند، چرا که تقاضا بالا رفته است و آگاهان اقتصادی پیش‌بینی کرده‌اند که تا سال ۲۰۱۳ با توجه بحران شدید اقتصادی و کاهش تولید به‌خصوص میزان موجودی انبارها روند فزاینده‌ای به خود می‌گیرد که این امر در کاهش قیمت‌ها نقش مهمی دارد. این موضوع همان مساله منطقه‌ای شدن قیمت‌ها را در بازارهای مختلف تشدید می‌کند.

به هر حال پیش‌بینی می‌شود که عملکرد اقتصادی در منطقه یورو همچنان ضعیف باقی بماند و میزان تقاضای فلزات در سال آینده این منطقه همچنان کمتر از سطح سال ۲۰۱۲ رقم بخورد و این یعنی احتمال اینکه قیمت‌ها در این منطقه به سطوحی پایین‌تر از قیمت‌های ۲۰۱۲ برسد کم نیست.

به این ترتیب با توجه به تمام پیش‌بینی‌های انجام شده توسط آگاهان اقتصادی می‌توان این طور نتیجه گرفت که اثر منفی ناشی از اقتصادهایی نظیر آمریکا، کشورهای اروپایی و ژاپن نیازمند یاری کشورهایی است که در برابر بحران اقتصادی مقاومت بیشتری از خود نشان داده و در شرایط کنونی بهترین گزینه چین است.

البته این اولین بار نیست که دومین اقتصاد دنیا دست یاری می‌دهد و در نقش لنگر اقتصاد جهانی وارد میدان می‌شود بلکه در سال ۲۰۰۸ و در زمان اوج بحران اقتصادی، چینی‌ها به یاری اقتصاد بحران زده جهان آمده و تا حد زیادی از تبعات منفی آن کاستند، به طوری باراک اوباما با سفر به چین از تلاش‌های پکن برای کمک به بحران اقتصادی جهان تقدیر کرد.

این بار هم چینی‌ها اعلام آمادگی کرده‌اند که می‌توانند به نجات اقتصاد جهان به خصوص اروپای بیمار آمده و با تزریق نقدینگی و سرمایه‌گذاری، از تبعات منفی بحران در این کشورها بکاهند؛ هرچند اشتیاق چینی‌ها برای مشارکت در پروژه نجات اروپا تبعات بسیار مثبتی برای این کشور خواهد داشت که تقویت یوآن، افزایش توان دیپلماتیک چینی‌ها و همچنین پررنگ تر شدن حضور این کشور در قاره سبز که همواره کارشناسان اروپایی نسبت به این مساله هشدار داده بودند از مهم‌ترین تبعات این مشارکت خواهد بود.

در این بین مهم‌تر از همه این موارد این است که از آنجا که چین، به عنوان بزرگترین مصرف‌کننده فلزات، لوله و سیم‌های فلزی در جهان است با رشد تقاضا برای خرید انواع فلزات در سال ۲۰۱۳ میلادی رو به رو خواهد شد، به طوری‌که شرکت اوروبیس ‌ای‌جی، بزرگ‌ترین تولیدکننده مس در اروپا و بزرگ‌ترین شرکت بازیافت تولیدات مسی در جهان، با پیش‌بینی رونق اقتصادی چین در سال آینده میلادی اظهار کرده: چین در سال جاری، مشکلات زیادی را پشت سر گذاشته است و می‌توانیم امیدوار باشیم این کشور در سال آینده میلادی با حل بحران‌های پیش رو، با رونق اقتصادی و افزایش تقاضا در بخش‌های مختلف رو‌به‌رو خواهد بود که این رونق شاید بتواند آتیه فلزات پایه را تامین کند.