بازار گاز کمی بالاتر از همیشه

غلامعلی رحیمی - مهدیه علوی *
قیمت آتی‌های گاز طبیعی در بازار آمریکا (آتی‌های ماه اول برای تحویل در ماه اکتبر) طی دوره ۲۴ الی ۲۸ سپتامبر از یک روند افزایشی برخوردار بود.

بر این اساس به‌رغم افزایش سطح ذخایر زیر زمینی عملیاتی گاز طبیعی آمریکا معادل ۸۰ میلیارد فوت مکعب طی هفته منتهی به ۲۱ سپتامبر و رکورد سطح ذخایر زیرزمینی گاز طبیعی در این کشور (که به میزان ۹ درصد معادل ۲۹۶ میلیارد فوت مکعب بالاتر از میزان مشابه سال قبل می‌باشد)، به دلیل کاهش ۰۵/۰ درصدی تولید گاز طبیعی در آمریکا و همچنین افزایش ۰۲/۳ درصدی تقاضای گاز طبیعی طی هفته منتهی به ۲۱ سپتامبر، قیمت آتی‌های گاز طبیعی در بورس نایمکس از ۸۳۷/۲ دلار در ۲۴ سپتامبر تا ۳۲/۳ دلار در هر میلیون بی تی یو در ۲۸ سپتامبر افزایش یافت.
همچنین قیمت آتی‌های گاز طبیعی در بورس لندن (ICE) برای تحویل در ماه اکتبر، از یک روند افزایشی همراه با نوسان برخوردار بود و از ۵۶۲۳/۹ دلار در ۲۴ سپتامبر تا ۰۳۴۹/۱۰ دلار در هر میلیون بی تی یو در ۲۸ سپتامبر افزایش یافت.
مصرف گاز طبیعی آمریکا در هفته منتهی به ۲۶ سپتامبر نسبت به هفته قبل از آن به میزان ۶/۲‌درصد افزایش یافته که در این میان مصرف بخش نیروگاهی با ۰۵/۱ درصد کاهش مواجه بوده است، در حالی که مصرف بخش‌های صنعت و خانگی و تجاری به ترتیب به میزان ۴۳/۱ درصد و ۷۱/۱۱ درصد افزایش یافته است. میزان کل تقاضای گاز طبیعی در مقایسه با هفته منتهی به ۱۹ سپتامبر در حدود ۰۲/۳ درصد افزایش نشان می‌دهد.
طی دوره ۱۹ الی ۲۶ سپتامبر، میزان واردات گاز طبیعی آمریکا از طریق خط لوله از کانادا و واردات LNGبه ترتیب به میزان ۶۳/۴ درصد افزایش و ۴۵/۱۳ درصد کاهش یافته است. واردات گاز طبیعی از کانادا و واردات LNG در مقایسه با میزان مشابه سال قبل به ترتیب در حدود ۹۳/۱ درصد افزایش و ۳۶/۵۷ درصد کاهش نشان می‌دهد. تولید بازاری گاز طبیعی آمریکا طی دوره مذکور در حدود ۰۵/۰ درصد کاهش داشته که در مقایسه با میزان مشابه سال قبل معادل ۲۱/۱‌درصد بیشتر است.
براساس برآوردهای اداره اطلاعات انرژی آمریکا میزان ذخایر زیرزمینی عملیاتی گاز طبیعی آمریکا طی هفته منتهی به ۲۱ سپتامبر در حدود ۳۵۷۶ میلیارد فوت مکعب بود که نسبت به هفته قبل از آن بیش از ۸۰ میلیارد فوت مکعب افزایش یافته است. این ذخایر به میزان ۲۹۶ میلیارد فوت مکعب بیشتر از میزان مشابه سال قبل در تاریخ ۲۱ سپتامبر ۲۰۱۱ بوده و به میزان ۲۸۲ میلیارد فوت مکعب (۶/۸ درصد) بیشتر از متوسط ۵ سال گذشته (۲۰۱۱- ۲۰۰۷) تخمین زده می‌شود. میزان متوسط ذخایر زیرزمینی گاز طبیعی آمریکا طی ۵ سال گذشته در حدود ۳۲۹۴ میلیارد فوت مکعب بوده است. در منطقه شرق، میزان ذخایر طی هفته منتهی به ۲۱ سپتامبر نسبت به هفته قبل از آن به میزان ۴۶ میلیارد فوت مکعب افزایش یافته و در سطح ۱۹۲۱ میلیارد فوت مکعب قرار گرفته است و به میزان ۷۵ میلیارد فوت مکعب (۱/۴ درصد ) از متوسط ۵ سال گذشته این منطقه بیشتر است.
ذخایر در منطقه تولیدی (آلاباما، آرکانزاس، کانزاس، لوئیزیانا و...) به میزان ۱۵۹ میلیارد فوت مکعب بالاتر از متوسط ۵ سال گذشته این منطقه یعنی ۹۹۴ میلیارد فوت مکعب بوده و نسبت به هفته قبل از آن به میزان ۲۹ میلیارد فوت مکعب افزایش یافته و در سطح ۱۱۵۳ میلیارد فوت مکعب قرار گرفته است. سطح ذخایر زیر زمینی عملیاتی گاز طبیعی منطقه تولید به میزان ۱۲۶ میلیارد فوت مکعب (۳/۱۲ درصد) از میزان مشابه سال قبل در ۲۱ سپتامبر ۲۰۱۱ بیشتر است. سطح ذخایر زیرزمینی گاز طبیعی منطقه غرب آمریکا طی هفته منتهی به ۲۱ سپتامبر نسبت به هفته قبل از آن به میزان ۵ میلیارد فوت مکعب افزایش یافته و در سطح ۵۰۲ میلیارد فوت مکعب قرار گرفته که معادل ۴۸ میلیارد فوت مکعب بالاتر از متوسط ۵ سال گذشته این منطقه است. بطور کلی سطح ذخایر زیر زمینی عملیاتی گاز طبیعی آمریکا که معادل ۳۵۷۶ میلیارد فوت مکعب است، در سطحی بالاتر از محدوده تاریخی ۵ سال گذشته قرار دارد.
بنزین آمریکا سقوط کرد
قیمت بنزین سوپر بدون سرب در بورس آمریکا (آتی‌های ماه اول)، طی هفته منتهی به ۲۸ سپتامبر از یک روند افزایشی همراه با نوسان شدید برخوردار بود. بر این اساس، طی هفته گذشته در ابتدا به دنبال انتشار اطلاعاتی نظیر کاهش سطح ذخیره سازی‌های بنزین آمریکا معادل ۵۰۰ هزار بشکه و افزایش تقاضای بنزین آمریکا معادل ۱۳۸ هزار بشکه در روز در هفته منتهی به ۲۱ سپتامبر و همچنین ناآرامی‌های سیاسی در منطقه خاورمیانه و نگرانی معامله‌گران از بروز اختلال در مبادی استراتژیک حمل و نقل نفت‌خام در پی اوج‌گیری احساسات ضد آمریکایی در این منطقه، قیمت بنزین سوپر بدون سرب از ۹۱۷۶/۲ دلار به ازای هر گالن در ۲۴ سپتامبر تا ۱۴۴۳/۳ دلار به ازای هر گالن در ۲۷ سپتامبر افزایش یافت، ولی مجددا در پی انتشار اطلاعاتی نظیر تداوم گمانه‌زنی‌ها درباره آزادسازی ذخایر استراتژیک نفت آمریکا، کاهش ارزش شاخص‌های بورس در بازار آمریکا و همچنین افزایش ارزش دلار در مقابل یورو، قیمت بنزین سوپر بدون سرب تا حدود ۹۲۰۱/۲ دلار به ازای هر گالن در روز ۲۸ سپتامبر کاهش یافت.
همچنین قیمت سوخت حرارتی در بورس نایمکس با توجه به عوامل افزایشی مذکور و همچنین افزایش تقاضای فرآورده‌های میان تقطیر آمریکا معادل ۱۹ هزار بشکه در روز و نیز کاهش سطح ذخیره‌سازی‌های فرآورده‌های میان تقطیر آمریکا معادل ۵۰۰ هزار بشکه در هفته منتهی به ۲۱ سپتامبر، از یک روند افزایشی برخوردار بوده و از ۰۹۸۷/۳ دلار به ازای هر گالن در ۲۴ سپتامبر تا بیش از ۱۵۹۲/۳ دلار به ازای هر گالن در روز ۲۸ سپتامبر افزایش یافت.
قیمت های آتی گازوئیل اروپا نیز طی دوره مذکور به‌رغم تداوم و تشدید بحران بدهی‌ها در منطقه یورو، از یک روند افزایشی همراه با نوسان برخوردار بوده و از ۱۳۸۶/۳ دلار در ۲۴ سپتامبر تا ۱۸۵۷/۳ دلار به ازای هر گالن در ۲۸ سپتامبر افزایش یافت.
به طور کلی طی دوره مذکور کاهش سطح ذخیره‌سازی‌های بنزین آمریکا معادل ۵۰۰ هزار بشکه، فرآورده‌های میان تقطیر معادل ۵۰۰ هزار بشکه و نیز افزایش تقاضای بنزین و فرآورده‌های میان تقطیر آمریکا به ترتیب معادل ۱۳۸ و ۱۹ هزار بشکه در روز در هفته منتهی به ۲۱ سپتامبر، از عوامل تقویت‌کننده قیمت فرآورده‌های نفتی و از سوی دیگر افزایش سطح ذخیره‌سازی‌های سوخت جت آمریکا معادل ۶۰۰ هزار بشکه و همچنین نفت کوره پسماند معادل ۹/۱ میلیون بشکه در هفته منتهی به ۲۱ سپتامبر، از عوامل تضعیف کننده قیمت فرآورده‌های نفتی در بازار آمریکا به شمار می‌روند.
*کارشناسان بازار انرژی
منبع: سایت موسسه مطالعات بین‌المللی انرژی ( www.iies.org )