روزنامه های اقتصادی؛ آن سوی آب ها

میلاد محمدی
در دنیا روزنامه‌های اقتصادی بسیاری منتشر می‌شوند که گاهی برخی از آنها پرتیراژترین روزنامه‌های کشور خود نیز هستند. همان‌طور که خواهید خواند، معمولا این روزنامه‌ها از سوی شرکت‌های بزرگی منتشر می‌شود که علاوه بر روزنامه‌داری، در حوزه‌هایی دیگر نیز نظیر ارائه اطلاعات و تحلیل‌های خاص و پوشش ویژه بازارهای مالی تمرکز دارند.

علاوه بر این، هر یک از این روزنامه‌ها به‌رغم اقتصادی بودن، سایر موضوعات را نیز پوشش می‌دهند و از این رو مخاطبان آنها تنها فعالان اقتصادی نیستند. این روزنامه‌ها همانند یک بنگاه اقتصادی، در دوران فعالیت خود با بنگاه‌های رسانه‌ای مشابه خود وارد فعالیت می‌شوند و در این رقابت، ناگزیر به ارتقای سطح کیفی محتوای رسانه‌ای خود به منظور جذب مخاطب بیشتر و از دست ندادن بازار فروش خود می‌شوند. مسیری که گاهی به کنار رفتن این نشریات از رقابت و گاهی به ادغام آنها در هم منجر می‌شود. همچنین با انقلاب ارتباطی که با ظهور اینترنت و رسانه‌های ارتباط جمعی مدرن به وقوع پیوست، روزنامه‌های اقتصادی نیز همانند سایر رسانه‌ها کوشیدند خود را با این تغییرات هماهنگ کنند. ظهور نشریاتی مانند «اینترنشنال بیزینس تایمز» که فقط در اینترنت منتشر می‌شوند، اتفاقی است که باید از این زاویه به آن نگریسته شود.

وال‌استریت ژورنال- «وال‌استریت ژورنال» (WSJ)
آمریکا - نیویورک - موسسه نیوز کورپوریشن - ۱/۲ میلیون نسخه
یک روزنامه بین‌المللی انگلیسی زبان با تمرکز ویژه بر تجارت و اخبار اقتصادی است. این نشریه در نیویورک و از سوی «داوجونز اند کمپانی»، یک شعبه از موسسه «نیوز کورپوریشن»، متعلق به روبرت مرداک که تحت عنوان غول رسانه‌ای از او یاد می‌شود، انتشار می‌یابد. همزمان نسخه‌های متفاوتی از نشریه نیز در آسیا و اروپا منتشر می‌شود. وال‌استریت ژورنال پرتیراژترین روزنامه در آمریکا است که روزانه حدودا ۱/۲ میلیون نسخه از آن (شامل ۴۰۰ هزار نسخه اشتراک آنلاین) منتشر می‌شود. مهم‌ترین رقیب آن، در بین روزنامه‌های اقتصادی، نشریه «فایننشال تایمز» در لندن است که دارای چندین نسخه بین‌المللی است. این نشریه عمدتا موضوعات مربوط به اقتصاد آمریکا و تجارت بین‌المللی و مسائل و اخبار مالی را پوشش می‌دهد. این نشریه نامش را از «وال استریت»، خیابانی که قلب «منطقه مالی» نیویورک است، گرفته است. این نشریه به طور مداوم از ۸ ژانویه ۱۸۹۹ تا کنون منتشر شده است. وال استریت ژورنال در مدت انتشارش ۳۳‌بار برنده جایزه مهم فرهنگی پولیتزر شده است. این نشریه آخرین بار این جایزه را در سال ۲۰۰۷ و به خاطر گزارش‌هایش در خصوص
Options backdating (تغییر زمان اوراق اختیارات مالی در بورس، به منظور سود بردن از افزایش قیمت هنگام تحویل یا سررسید) و همچنین تحلیل‌های مربوط به آثار منفی جهش اقتصادی چین برنده شد. این روزنامه از سال ۱۹۹۶ نسخه اینترنتی و از سال ۲۰۰۴ نیز نسخه ویژه موبایل خود را منتشر کرد. از سال ۲۰۰۵ نیز ضمیمه آخر هفته این روزنامه در روزهای شنبه همراه با روزنامه، به منظور جذب بیشتر تبلیغات مصرف‌کننده، منتشر می‌شود. در سال ۲۰۰۵ این نشریه بررسی آماری خوانندگان خود را انتشار داد که نشان می‌داد ۶۰ درصد آنها سمت‌های بالای مدیریتی دارند و میانگین درآمدی سالانه آنها ۱۹۱ هزار دلار و میانگین سنی نیز ۵۵ سال بوده است. از سال ۲۰۰۶ برای نخستین بار این نشریه در صفحه اول خود آگهی درج کرد. از سال ۲۰۰۷، عرض صفحات نشریه از ۱۵ اینچ به ۱۲ اینچ کاهش یافت که طبق گفته موسسه داو جونز، صرفه‌جویی سالانه ۱۸ میلیون دلاری را در پی داشت. استفاده از عکس‌ها و گرافیک‌های رنگی زیاد و نیز استفاده وسیع از کاریکاتورهای اغراق شده، مشخصه صفحات روزنامه در سال‌های اخیر بوده است. در دوره ریگان، عقاید اقتصادی روزنامه تحت تاثیر جریان «اقتصاد‌طرف عرضه» بوده است. در خصوص نظام‌های ارز، موضع روزنامه به سمت رژیم نرخ ارز ثابت در مقابل رژیم ارز شناور بوده است و از این‌رو، از میخکوب کردن یوآن چین به دلار حمایت کرده است. تفاوت روزنامه با همتایان اروپایی‌اش بیشتر به خاطر توجه ویژه به موضوعاتی مثل کسری بودجه آمریکا بوده و در مورد حمایت از بازار آزاد، موضع مشابهی داشته است. برخی پژوهش‌های مطبوعاتی نشان می‌دهد که در مطالب این روزنامه، رد پای تعصب‌های لیبرالی سردبیران نشریه بر نوشته‌ها، قابل تشخیص بوده است.