جای خالی بازیگران اصلی در روزهای مثبت بورس

نسبت به مدت مشابه ماه و سال قبل با ۳۳ و ۵۹ درصد افت همراه بود. به این ترتیب، تعداد بالای معاملات (بیش از ۵۵ هزار دفعه) نشان می‌دهد همچنان سهامداران حقیقی تعیین کننده مسیر بازار هستند. در واقع، سهامداران حقوقی به عنوان بازیگران اصلی بازار همچنان در معاملات حضور قابل توجهی پیدا نکرده‌اند. این در حالی است که طبق توافق وزارت اقتصاد و برخی بانک‌ها، حجم بالایی از نقدینگی در حال ورود به بازار است و همین مساله موجب ایجاد موج خوشبینی در میان سهامداران و رشد شاخص شده است. در این رابطه، حیدر مستخدمین حسینی، کارشناس اقتصادی با خبرگزاری مهر گفت‌وگویی انجام داده است.

به اعتقاد وی، ماهیت ورود بانک‌ها به بازار سرمایه بدون ایراد است؛ اما توصیه وزارت اقتصاد به بانک‌ها مبنی بر وارد کردن بخش قابل توجهی از منابعی که پیش از این از بازار سرمایه به بانک‌ها جذب شده بودند (پس از افزایش نرخ بهره در بانک ها)، به نوعی دخالت دولت محسوب شده و منجر به خروج بازار پول از تعادل می‌شود. بنابراین، همان‌طور که پیش‌تر در گزارش‌های «دنیای اقتصاد» اشاره شده بود، گرچه چنین اقداماتی موجب صعود موقت بازار سرمایه خواهد شد، اما عدم ثبات آنها منجر به بی اعتمادی و خروج بیشتر سهامداران از این بازار می‌شود. به عنوان مثال، طی روز یکشنبه، تنها ۲۳ درصد از معاملات کل بورس توسط سهامداران حقوقی انجام شده است که نشان از هیجان حقیقی‌ها در تعیین مسیر بازار و احتمالا عدم پایداری وضعیت فعلی است. از سوی دیگر، در غیاب هدایت گران بازار (حقوقی‌ها)، سرمایه‌های سرگردان حقیقی‌ها مسیر خود را پیدا نکرده و با ورود به قسمت‌های مختلف منجر به ایجاد حباب‌های قیمتی در این بخش‌ها خواهد شد. این مساله به وضوح در نسبت قیمت به درآمد (P/E) شرکت‌های کوچک بورس (مربوط به صنایع مورد بررسی این گزارش) مشاهده می‌شود که به‌طور قابل توجهی از میانگی بازار (حدود ۷/۶ مرتبه) بالاتر است. علت این امر، حجم مبنای پایین این نمادهاست که تغییرات قیمت شدیدی را برای آنها به همراه دارد. به عبارت دیگر، در دوران اوج بازار، سهام این شرکت‌ها با ورود نقدینگی به سرعت رشد قیمت پیدا می‌کنند و در مقابل در دوران رکود که بر اساس یک قاعده کلی، اعتماد به شرکت‌های کوچک کمتر است، صف‌های فروش آنها خریداری پیدا نمی‌کند.

در معاملات روز گذشته، گروه دارویی روند منفی خود را تغییر داد و برای دومین روز متوالی مثبت شد. «تیپیکو» بیشترین حجم معاملات این گروه را با حضور عمده سهامداران حقیقی در اختیار داشت.

در این شرایط، حمل و نقلی‌ها همچنان در غیاب نماد «حکشتی» با بیشترین ارزش بازار در این گروه، روند کم نوسان خود را ادامه دادند. «حفارس» در حالی بیشترین حجم معاملات گروه را در اختیار داشت که عمده معاملات آن توسط سهامداران حقیقی انجام شد.

از سوی دیگر، گروه رایانه‌ای روند منفی خود را تغییر داد و همگام با بازار مثبت شد. «مداران» در میان نمادهای یکدست سبزپوش این گروه، بیشترین حجم معاملات را با حضور حقیقی‌ها در اختیار گرفت و با صف خرید مواجه شد.

اما گروه غذایی در ادامه روند کم نوسان خود، رشد ملایمی را تجربه کرد. «غشاذر» با حضور ۱۰۰ درصدی سهامداران حقیقی بیشترین حجم معاملات این گروه را به خود اختصاص داد و با صف خرید همراه شد. همچنین، گروه ساختمانی روند منفی خود را تغییر داد و مثبت شد. «ثاخت» بیشترین حجم معاملات این گروه را با حضور قابل توجه سهامداران حقوقی در نقش فروشنده در اختیار گرفت.

گروه برقی نیز روند صعودی در پیش گرفت. «بترانس» بیشترین حجم معاملات گروه را در حالی در اختیار داشت و با صف خرید همراه شد که سهامداران حقوقی در نقش خریدار حضور فعال‌تری پیدا کردند. اما گروه ماشین آلات و تجهیزات روند منفی خود را ادامه داد. «لابسا» با حضور سهامداران حقیقی بیشترین حجم معاملات این گروه را در اختیار گرفت.

در این شرایط، گروه لاستیک و پلاستیک روند منفی خود را تغییر داد و مثبت شد. «پلاسک» با حضور عمده سهامداران حقیقی بیشترین حجم معاملات این گروه را به خود اختصاص داد و با صف خرید ۶/۱ میلیونی مواجه شد.

اما قندی‌ها که روزهای پرنوسانی را سپری می‌کنند، طی معاملات روز گذشته منفی شدند. «قثابت» از جمله معدود نمادهای مثبت این گروه، در حالی بیشترین حجم معاملات را در اختیار داشت که سهامداران حقوقی در نقش فروشنده حضور فعالی داشتند.

در نهایت، برای صف‌های فروش در نمادهای گروه کاشی و سرامیک خریداری پیدا نشد و این گروه روند منفی ملایم خود را ادامه داد. «کترام» با حضور ۱۰۰ درصدی سهامداران حقیقی، بیشترین حجم معاملات گروه را به خود اختصاص داد.