دلایل رشد قیمت در بازار ارز و طلا

گروه بازار پول- مسعودرضا طاهری: دلار با گذر از مرز 1900 تومان و نوسان تا سقف 1940 تومان در ساعاتی از بازار دیروز، نهایتا در ساعت 19 بعدازظهر تا 1920 تومان تعدیل شد. گرچه در میانه روز قیمت‌های متفاوتی برای این ارز شاخص اعلام شد. برخی سایت‌ها از نرخ 1915 تومان سخن می‌گفتند در حالی که در صرافی‌ها حداقل قیمت اعلام شده 1925 تومان بود. افزایش قیمت دلار در بازار دیروز، نرخ سکه را نیز با یک جهش کم سابقه تا 710 هزار تومان بالا برد.

در این روزها گلایه از بانک مرکزی در تخصیص ارز ۱۲۲۶ تومانی به حداکثر رسیده تا جایی که وزیر صنعت، معدن و تجارت نسبت به تعیین قیمت کالاها در بازار بر مبنای قیمت آزاد دلار هشدار داد. همزمان با گلایه و هشدار وزیر بهای دلار با پشت سر گذاشتن کانال قیمتی ۱۸۰۰وارد کانال ۱۹۰۰ تومان شد و تا ظهر روز گذشته تا ۱۹۴۰ تومان هم بالارفت. در واقع در کمتر از سه روز کاری حدود ۱۰۰ تومان بر قیمت دلار افزوده شد.
دلایل رشد قیمت‌ها
برخی فعالان بازار دلیل افزایش قیمت را چالش‌های درون دولتی در خصوص نحوه تخصیص ارز با قیمت رسمی می‌دانند. انعکاس چالش‌ها میان وزارت صنعت، معدن و تجارت و بانک مرکزی در روزهای اخیر آن‌چنان در فضای بازار ارز تاثیرگذار بوده که نگرانی‌های منطقه‌ای از جمله اجلاس مسکو به حاشیه رانده شده است. بهمنی هفته‌های گذشته در اظهار نظری گفته بود: تمام مشکلات صنعت ما نقدینگی نیست و باید بهره‌وری افزایش یابد نه اینکه کامیون پول در کارخانه‌ها خالی شود. در مقابل این اظهار‌نظر اواخر هفته گذشته نیز در مقابل غضنفری با انتقاد شدید از بانک مرکزی به دلیل در دسترس نبودن دلار ۱۲۲۶ تومانی برای آنچه وی واردات کالاهای اولیه خوانده است، بانک مرکزی را مورد نکوهش قرار داد و نسبت به افزایش قیمت کالاهای وارداتی هشدار داد. روز گذشته نیز وی در مراسمی با تکرار گلایه‌های خود گفت: برای تامین مالی بخش صنعت و تولید به ۵۰ هزار میلیارد تومان منابع نیاز داریم. در این میان برخی سایت‌ها به نقل از خانه صنعت و معدن اخباری را منتشر کردند که آنها خواستار تغییر در بانک مرکزی شده بودند. به هرحال بازار ارز در این روزها تابعی از مجموعه نگرانی‌هایی است که البته نگرانی‌های داخلی بر نگرانی‌های منطقه‌ای آن می‌چربد. در کنار عوامل مربوط به سیاست‌گذاری روند روبه رشد قیمت‌ها نیز از دیگر دلایل جلب نگاه‌ها به بازار ارز و سکه است. بر اساس گزارش بانک مرکزی عمده مواد خوراکی افزایش قیمت داشته است. نرخ تورم نیز همچنان افزایشی است و با توجه به افزایش قیمت تمام شده تولید، این روند کماکان رو به بالا پیش‌بینی می‌شود. با تداوم روند افزایش نرخ تورم به نظر می‌رسد تقاضا بار دیگر متوجه بازار ارز شده و درخواست خرید برای دلار به عنوان پول پر قدرت با هدف حفظ قدرت خرید و عبور از بند تورم افزایش یافته است. برخی فعالان بازار اعتقاد دارند حرکت قیمت دلار در کانال قیمتی ۱۹۰۰ اگر با مدیریت روانی همراه نشود می‌تواند شائبه رسیدن به قیمت‌های بالاتر را تقویت کند. به همین دلیل آنان بر مدیریت روانی بازار و مصون داشتن آن از حملات سفته بازانه تاکید دارند.
افزایش قیمت تمام ارزها
نرخ همه ارزها در بازار دیروز افزایشی بود. یورو با ۹۰ تومان افزایش تا ۲۴۳۰ تومان بالارفت. پوند انگلیس نیز دیروز رند شد و با ۱۱۰ تومان افزایش ۳۰۰۰ تومان شد.
در بازار سکه هم افزایش قیمت دلار قیمت مجموع آنها را به سمت بالا سوق داده است. سکه بهار آزادی و سکه طرح قدیم هر یک با ۲۰ هزار تومان افزایش تا ۷۱۰ هزار تومان و ۷۲۰ هزار تومان افزایش یافته است. نیم سکه هم ۱۰ هزار تومان گران شد وتا ۳۵۵ هزار تومان بالا رفت. در بازار سکه دیروز قیمت ربع سکه ۲۰۰۰ تومان افزایش داشت و ۱۸۷ هزار تومان به خریداران فروخته شد. سکه گرمی هم از این شرایط بی نصیب نماند وبا افزایش بیش از ۳۰۰۰ تومانی قیمت تا ۱۱۲ هزار تومان رسید و رکوردی جدید کسب کرد. در بازار طلا قیمت هر مثقال طلای ۱۷ عیار با ۷۸۰۰ تومان افزایش در ساعاتی از بازار تا ۳۱۲ هزار و۴۰۰ تومان افزایش یافت و در این راستا قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار با ۱۸۰۰ تومان افزایش تا ۷۲ هزار و ۱۱۷ تومان بالا رفت.
افزایش قیمت سکه در بازار داخلی همان‌طور که در ماه‌های اخیر مرسوم بوده ربط زیادی به قیمت جهانی طلا ندارد. دیروز یکشنبه قیمت جهانی طلا در سطح ۱۵۷۲ دلار ثابت بود. رسیدن قیمت طلا به این سطح دلایل متفاوتی داشته است. طی هفته گذشته، تشدید بحران بدهی‌ها در اروپا، افت رتبه اعتباری ۱۵ بانک بزرگ دنیا از آمریکا گرفته تا اروپا، کانادا، فرانسه، آلمان، اسپانیا، سوئیس، ژاپن و برخی کشورهای دیگر از جمله دلایل افت بوده است. در کنار این عوامل چشم‌انداز افت نرخ رشد اقتصادی در دنیا و کاهش تقاضا برای مصرف کالاهای استراتژیک از جمله نفت و افت بهای آن به دلیل اعلام افزایش ذخایر استراتژیک آمریکا و کاهش تقاضا از دیگر دلایل سقوط طلا به کانال قیمتی ۱۵۰۰ دلار بود. نتایج نشست اخیر فدرال رزرو در تغییر ترکیب اوراق قرضه در آمریکا، رد احتمال تزریق منابع مالی بیشتر به اقتصاد آمریکا در قالب تسهیل مقداری که تا پیش از این مکررا مورد توجه بود، افت شاخص اعتماد تجاری در آلمان، افزایش نرخ بازدهی اوراق قرضه ۱۰ ساله اسپانیا تا ۷ درصد که بالاترین رقم در ۱۵ سال اخیر بوده است، پیش‌بینی افت بیشتر نرخ رشد اقتصادی در آمریکا و کاهش نیافتن نرخ بیکاری در کوتاه‌مدت نیز از دیگر دلایل اصلی نوسان قیمت طلا بین۱۶۲۰ دلار تا ۱۵۶۰ دلار بوده است.