تخلیه یا جابه‌جایی پایتخت؟
امیرحسین رضایی : اواخر دهه ۴۰ خورشیدی، زمانی که جمعیت تهران طی دو دهه چند برابر شد و از۳ میلیون نفر عبور کرد، بحث انتقال پایتخت اداری در محافل برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری مطرح شد. امروز در‌حالی‌که جمعیت تهران به چهار برابر اواخر دهه ۴۰ افزایش یافته است، همچنان این بحث پابرجا و البته بی‌سرانجام باقی مانده است.
امروز آلودگی هوا، بحران آب و نیرو، بافت فرسوده شهری و مسائل و مشکلاتی از این قبیل گریبان تهران را گرفته‌اند و تصمیم‌گیری در باب این مساله را ضروری‌تر از قبل کرده‌اند. حال باید میان ماندن و رفتن تصمیمی حیاتی گرفت؛ ماندن در تهران و انجام اقداماتی برای بازسازی و رفع مشکلاتش، یا رفتن و پذیرفتن همه هزینه‌های اقتصادی، سیاسی و اجتماعی جابه‌جایی پایتخت. در این میان استفاده از تجربه کشورهای مختلف در انتقال پایتخت نیز خالی از لطف نخواهد بود.
آنچه در این نمونه‌ها کاملا مشهود است، پیچیدگی و چندوجهی بودن این موضوع است. در نتیجه دست به انتخاب زدن میان این دو راه به همین سادگی نخواهد بود. هر کدام از این مسیرها هزینه‌های اقتصادی، سیاسی و اجتماعی بسیاری به دنبال دارد که با وجود این شرایط، آینده مبهم‌تر خواهد شد. آیا تهران ظرفیت اصلاح شدن را دارد؟ چه گزینه‌هایی روی میز تصمیم‌گیران است؟ کدام انتخاب کم‌هزینه‌تر خواهد بود؟ و در آخر تهران پایتخت بماند یا خیر؟ امروز در باشگاه اقتصاددانانِ «دنیای اقتصاد» تلاش می‌کنیم به این پرسش‌ها پاسخ دهیم.
