قیمت دلار به روند نوسانات محدود بازگشت؟
تردید معاملهگران ارزی
نرخ دلار در معاملات نقدی که روز سهشنبه برای نخستینبار وارد کانال ۲۵۰هزار تومان شده و تا محدوده ۲۵۲هزار تومان پیشروی کرده بود، روز گذشته به روند صعودی خود ادامه داد و تا محدوده ۲۵۵هزار تومان افزایش یافت. نرخ دلار در سه روز معاملاتی دوشنبه، سهشنبه و چهارشنبه بیش از ۸درصد افزایش یافت. اسکناس آمریکایی که نخستین روز هفته جاری را در محدوده ۲۳۲هزار تومان آغاز کرده بود، روز یکشنبه تا نزدیکی ۲۳۵هزار تومان پیش رفت و روز دوشنبه حرکت صعودی خود را در کانال ۲۴۰هزار تومان ادامه داد.
دلار که از ۲۵شهریورماه تا پیش از روز دوشنبه، هر روز در محدوده حداکثر مثبت و منفی یک درصد نسبت به روز قبل نوسان کرده بود، روز دوشنبه برای نخستینبار پس از حدود دو هفته از دامنه نوسان محدود خود خارج شد. در این روز، دلار با رشد ۳.۶درصدی، از محدوده کمتر از ۲۳۵هزار تومان در روز یکشنبه به حدود ۲۴۳هزار تومان رسید. ماندگاری دلار در کانال ۲۴۰هزار تومان تنها یک روز دوام داشت و روز سهشنبه، نرخ این ارز با رشد حدود ۴درصد، وارد کانال ۲۵۰هزار تومان شد.
ورود دلار به کانال ۲۵۰هزار تومان در روزهای ابتدایی مهرماه برای بخشی از فعالان بازار ارز و تحلیلگران دور از انتظار بود. با این حال، تشدید درگیریها در مسیر راهبردی تنگه هرمز، محدودیتهای هوایی و مالی و پررنگتر شدن چشمانداز تشدید درگیریها، انتظارات افزایشی در بازار ارز را تقویت کرد. در نتیجه، مشابه آنچه در شهریورماه رخ داد، دلار در هفت روز نخست مهرماه نیز به سطوح قیمتی بالاتری وارد شد و افزایش ناگهانی آن تا میانه کانال ۲۵۰هزار تومان رقم خورد.
قیمت دلار در معاملات نقدی بازار آزاد ارز در هفت روز نخست شهریورماه و هفت روز نخست مهرماه حدود ۹درصد افزایش یافته است. در هفت روز نخست شهریورماه، نرخ دلار به محدوده ۲۰۵هزار تومان وارد شد و در هفت روز نخست مهرماه به کانال ۲۵۰هزار تومان رسید. این در حالی است که پیش از جهش قیمتی دلار در شهریورماه، نرخهای بالاتر از ۲۵۰هزار تومان در بسیاری از برآوردهای مربوط به مهرماه در نظر گرفته نمیشد.
اقتصاد ایران که از بیستوسوم تیرماه تحتتاثیر محاصره دریایی قرار داشت، از نخستین روزهای شهریورماه نیز با تشدید مرحلهای تحریمهای اقتصادی، تجاری و مالی نیز مواجه شده است. اگرچه اقتصاد ایران سالهاست با تحریمهای پیچیده روبهروست، تحریمهای اعمالشده در شهریورماه وارد مرحلهای جدید شدهاند که همراه با محاصره دریایی از منظر آثار احتمالی بر تجارت خارجی و جریانهای مالی کشور، شرایط کمسابقهای ایجاد کرده است. از این رو، ترسیم چشماندازی روشن از آثار این تحولات بر اقتصاد کشور دشوار است.
با این حال، ورود قیمتها به سطوح جدید معمولا با افزایش احتیاط معاملهگران همراه میشود و میتواند از شدت تقاضا و دامنه نوسان قیمتها بکاهد.
وضعیت بازار ارز و طلا در روز چهارشنبه
نخستین معاملات نقدی دلار در روز چهارشنبه بیش از ۴هزار تومان بالاتر از نخستین قیمتهای روز سهشنبه آغاز شد. نرخ دلار در نخستین معاملات نقدی روز گذشته از نزدیکی ۲۵۴هزار تومان شروع شد و تا محدوده ۲۵۶هزار تومان پیش رفت، اما در نهایت آخرین معاملات نقدی اسکناس آمریکایی در محدوده ۲۵۵هزار تومان انجام شد. به این ترتیب، هم نرخ آغازین معاملات دلار نسبت به روز سهشنبه بالاتر بود و هم نرخ پایانی معاملات افزایش یافت. آخرین نرخ دلار در بازار آزاد در روز چهارشنبه ۲۵۴هزار و ۸۰۰تومان ثبت شد که ۲هزار و ۲۰۰ تومان، معادل ۰.۹درصد، بالاتر از نرخ پایانی روز سهشنبه بود.
در ساعات صبح روز گذشته، نرخ تتر نیز تا محدوده ۲۵۹هزار تومان افزایش یافت، اما حوالی ساعت ۱۶ در محدوده ۲۵۵هزار تومان به نوسان ادامه داد.
درحالیکه نرخ دلار در معاملات بازار آزاد کمتر از یکدرصد نسبت به روز قبل افزایش داشت، قیمتها در بازار طلا با افزایشهای حدود ۲درصدی و بیشتر همراه شدند.
روز گذشته، چهارمین روز متوالی افزایش قیمت در بازار سکه و طلا ثبت شد. در این روز، سکه طلای طرح جدید در محدوده ۲۵۸میلیون تومان معامله شد. نیمسکه طلا نیز در محدوده ۱۳۴میلیون و ۴۰۰ هزار تومان معامله شد که بیش از ۴میلیون تومان بالاتر از قیمت ثبتشده برای این قطعه در روز سهشنبه بود. ربعسکه طلا نیز با حدود ۳درصد افزایش نسبت به روز سهشنبه، در محدوده ۷۲میلیون و ۱۰۰هزار تومان معامله شد. براساس این قیمتها، طی چهار روز اخیر، قیمت سکه طلای طرح جدید بیش از ۸درصد، نیمسکه حدود ۱۰درصد، ربعسکه بیش از ۱۲درصد و هر گرم طلای ۱۸عیار حدود ۷درصد افزایش یافته است.
روز گذشته بانک مرکزی در بخشنامهای جدید، سهم هر فرد حقیقی برای دریافت اسکناس دلار را تقریبا ۱۰برابر کرد. برخی کارشناسان افزایش سقف دریافت ارز سهمیهای از بازار رسمی را یکی از اقدامات با هدف کاهش فشار تقاضا در بازار طلا عنوان کردند؛ چراکه افزایش تقاضا در بازار طلا میتواند بر بازار ارز نیز اثرگذار باشد و به رشد تقاضا برای دلار منجر شود.
روز گذشته، بانک مرکزی اعلام کرد در راستای تحقق وعده رئیسکل این بانک برای مدیریت بازار ارز، برای عرضه تا ۲میلیارد دلار اسکناس ارز برنامهریزی کرده است. بر همین اساس، فرآیند فروش ارز از روز چهارشنبه آغاز شد و در مرحله نخست، یکمیلیارد دلار از طریق شعب منتخب بانکها و صرافیهای بانکی در سراسر کشور عرضه خواهد شد. در این عرضه، تمامی افراد بالای ۱۸سال میتوانند با ارائه کارت ملی، نسبت به تامین نیاز ارزی خود تا سقف ۱۰هزار دلار اقدام کنند.
مشاهدات میدانی روز گذشته نشان میدهد درحالیکه نرخ دلار در بازار آزاد در محدوده ۲۵۵هزار تومان قرار داشت، در برخی صرافیها نرخ فروش اسکناس دلار در محدوده ۲۴۳هزار تومان اعلام میشد. بر اساس این مشاهدات، مقابل برخی از این صرافیها صف تشکیل شده بود و افراد میتوانستند با ارائه کارت ملی، سهمیه ارز خود یا بخشی از آن را دریافت کنند. در برخی دیگر از صرافیها نیز نرخ دلار در کانال ۲۵۰هزار تومان اعلام میشد.
هفته گذشته، درحالیکه نرخ دلار در بازار آزاد در کانال ۲۳۰هزار تومان قرار داشت، بسیاری از صرافیها دلار سهمیهای را با نرخهایی در محدوده ۲۲۲هزار تومان در اختیار مراجعان قرار میدادند. مشاهدات میدانی نشان میدهد هرگاه نرخ اعلامشده در صرافیها فاصله قابلتوجهی با نرخ بازار آزاد داشته باشد، برای دریافت ارز سهمیهای صف تشکیل میشود.
واکنش طلا به آمار تورم آمریکا
نرخ جهانی طلا در معاملات نقدی روز چهارشنبه عمدتا در محدوده ۴۱۶۶ تا ۴۲۰۰ دلار قرار داشت. پس از انتشار گزارش مربوط به تورم آمریکا، قیمت طلا تا ۴۲۱۶ دلار به ازای هر اونس افزایش یافت، اما در ادامه بار دیگر به سطوح پایینتر از ۴۲۰۰ دلار بازگشت. با وجود آنکه محدوده ۴۲۰۰ دلار نسبت به نرخهای روز سهشنبه بالاتر بود، این سطح همچنان یکی از پایینترین قیمتهای طلا از ۵ اوت تاکنون محسوب میشود.
افزایش قیمت طلا در روز گذشته در پی انتشار دادههای تورمی آمریکا پایینتر از انتظارات رخ داد؛ دادههایی که احتمال افزایش مجدد نرخ بهره فدرالرزرو در ماه آینده را کاهش دادند. تورم در ماه اوت ۰.۳درصد افزایش یافت که کمتر از انتظار ۰.۴درصدی بازار بود. تورم هسته نیز ۰.۲درصد رشد کرد که پایینتر از پیشبینی ۰.۳درصدی بود. تورم سالانه نیز به ۳.۴درصد رسید، درحالیکه انتظار بازار ۳.۷درصد بود.
در پی انتشار این دادهها، بازارها احتمال افزایش ۰.۲۵واحد درصد نرخ بهره در ماه اکتبر را کمتر از ۴۰درصد قیمتگذاری کردند؛ رقمی که جمعه گذشته حدود ۷۰درصد بود. جان ویلیامز، رئیس فدرالرزرو نیویورک، نیز بهعنوان یکی از اعضای موثر بر تصمیمگیری نرخ بهره، اعلام کرد که از نظر او پس از افزایش نرخ بهره در ماه جاری، نیازی به عجله برای افزایش مجدد وجود ندارد. این اظهارنظر نیز از قیمت طلا حمایت کرد.
با این حال، بهای فلزات گرانبها در معاملات روز گذشته همچنان تحت فشار بازدهی بالای اوراق خزانهداری آمریکا قرار داشت؛ چراکه بازدهی اوراق ۱۰ و ۳۰ساله آمریکا در بالاترین سطوح چند ساله اخیر باقی ماند. در مجموع، بهای طلا در ماه سپتامبر نزدیک به ۶درصد کاهش یافت؛ افتی که تحتتاثیر تداوم فشارهای تورمی ناشی از افزایش قیمت انرژی، اظهارات انقباضی مقامهای فدرالرزرو و رشد شاخص دلار رخ داد.
