روند صعودی قیمت طلای ۱۸عیار پنجروزه شد؛
تغییر مسیر دلار
کارشناسان معتقدند رشد اخیر بازار طلا را نمیتوان صرفا ناشی از افزایش نرخ دلار دانست. در کنار ثبات دلار در ارقام بالاتر از ۱۸۰هزار تومان، افزایش بهای طلای جهانی در ماه جاری میلادی، کاهش انتظارات برای افزایش نرخ بهره فدرالرزرو و تداوم تقاضای احتیاطی ناشی از ریسکهای ژئوپلیتیک، از مهمترین عوامل حمایتکننده بازار طلا هستند. از سوی دیگر، تداوم رشد قیمت طلا در اقتصاد ایران میتواند نشانهای از افزایش تقاضا برای داراییهای غیرریالی باشد که با تشدید انتظارات تورمی، بهصورت غیرمستقیم بر تقاضای ارز نیز اثرگذار است.
همراهی دلار و طلا در بازار روز سهشنبه
بازار ارز و طلا در معاملات روز سهشنبه شاهد افزایش قیمت بودند. نرخ اسکناس دلار با هزار تومان افزایش نسبت به روز دوشنبه به ۱۸۴هزار تومان رسید و نرخهای فردایی و غیرحضوری نیز در سطوح بالاتری ثبت شدند. همزمان، قیمت اغلب قطعات طلایی در بازار فیزیکی افزایش یافت و طلای ۱۸عیار برای پنجمین روز معاملاتی متوالی صعودی بود. تداوم رشد قیمت طلا در شرایطی رخ داد که طلای جهانی در معاملات روز گذشته نوسان محدودی داشت و در محدوده قیمتی پایینتر از ۴۴۰۰ دلار باقی ماند.
در بازار ارز، نرخ تتر که روز دوشنبه از محدوده ۱۸۶هزار تومان تا ۱۸۴هزار تومان عقبنشینی کرده بود، روز سهشنبه در محدوده ۱۸۶هزار تومان قرار گرفت. سطح ۱۸۴هزار تومان پایینترین سطح قیمتی ثبتشده برای تتر در یک ماه اخیر است. روز گذشته، نرخ معاملات فردایی دلار با حدود هزار تومان افزایش نسبت به روز دوشنبه، عمدتا در محدوده ۱۸۷هزار تومان قرار گرفت و معاملات غیرحضوری نیز در کانال ۱۸۶هزار تومان انجام شد. فاصله میان نرخ اسکناس و نرخهای فردایی و غیرحضوری، نشاندهنده بالاتر بودن انتظارات افزایشی در بخشی از بازار ارز است.
در بازار طلا، قیمت هر گرم طلای ۱۸عیار با افزایش، به ۱۹میلیون و ۲۳۰هزار تومان رسید. این رقم بالاترین نرخ ثبتشده برای این فلز گرانبها از ۲۷ اردیبهشتماه تاکنون است. در ۲۷اردیبهشت، هر گرم طلای ۱۸عیار ۱۹میلیون و ۷۳۰هزار تومان قیمت داشت؛ در آن روز نرخ اسکناس دلار حدود ۱۸۰هزار تومان و قیمت جهانی طلا بیش از ۴۴۰۰ دلار به ازای هر اونس ثبت شده بود. مقایسه این دو مقطع نشان میدهد طلای داخلی در حالی به محدودههای قیمتی اردیبهشت نزدیک شده که نرخ جهانی طلا هنوز به آن دوره نرسیده است.
در بازار سکه نیز روز سهشنبه سکه طلای طرح جدید با رشد ۰.۵درصدی (نسبت به روز دوشنبه) به ۱۹۰میلیون و ۹۰۰ هزار تومان رسید؛ رقمی که بالاترین قیمت این قطعه از ابتدای خردادماه تاکنون محسوب میشود. بااینحال، سکه هنوز نتوانسته به قیمت پایانی اردیبهشتماه بازگردد. در ۳۱اردیبهشت، همزمان با ثبت نرخ حدود ۱۷۹هزارتومانی برای اسکناس دلار و قیمت حدود ۴۵۰۰دلاری طلای جهانی، سکه طرح جدید ۱۹۱میلیون و ۵۰۰هزار تومان معامله شده بود. نیمسکه نیز در معاملات روز گذشته به ۹۷میلیون تومان رسید و بالاترین قیمت خود از ابتدای خردادماه را ثبت کرد. این قطعه در ۳۱ اردیبهشت ۹۸میلیون تومان معامله شده بود. در مقابل، ربعسکه برخلاف روند غالب بازار حرکت کرد و با ۵۰۰هزار تومان کاهش، به ۵۳میلیون تومان رسید.
جزئیات حراج شمش روز سهشنبه
افزایش قیمت طلا در بازار داخلی در شرایطی رخ داد که سیزدهمین حراج شمش طلای مرکز مبادله ایران در سال جاری (دومین حراج مردادماه) روز سهشنبه برگزار شد. در این حراج مجموعا ۲۷کیلوگرم شمش طلای استاندارد عرضه شد که تمامی شمشهای عرضهشده به فروش رسید. میانگین قیمت هر شمش در این حراج ۲۵میلیارد و ۴۷۷میلیون تومان بود که نسبت به حراج ششم مردادماه ۴.۶درصد افزایش داشت.
ارزش کل شمشهای معاملهشده در این جلسه ۶۸۷میلیارد و ۸۷۹میلیون تومان اعلام شد. با احتساب معاملات این حراج، حجم کل شمشهای معاملهشده در حراجهای سال ۱۴۰۵ به ۶۵۱کیلوگرم و ارزش ریالی معاملات به بیش از ۱۶.۳هزار میلیارد تومان رسیده است.
فروش کامل شمشهای عرضهشده در حراج روز سهشنبه، در کنار رشد قیمت طلای داخلی، میتواند نشانهای از تداوم تقاضا در بازار طلا باشد. البته هدف اصلی حراجهای شمش، تامین عرضه رسمی و پاسخگویی به نیاز فعالان بازار و صنعت طلاست و نمیتوان افزایش عرضه در این حراجها را بهطور مستقیم معادل سیاست کاهش قیمت طلا یا کنترل نرخ ارز دانست. بااینحال، عرضه شمش از مسیر رسمی میتواند بخشی از تقاضای بازار را پوشش داده و از شکلگیری محدودیت عرضه در بازار فیزیکی جلوگیری کند.
از سوی دیگر، رشد اخیر طلای داخلی نیز صرفا با افزایش نرخ دلار توضیح داده نمیشود. در کنار به طول انجامیدن (بیش از یک ماه) قرارگیری نرخ دلار در سطوح بالاتر از ۱۸۰هزار تومان، قیمت طلای جهانی در ماه جاری میلادی رشد قابلتوجهی داشته است. کاهش انتظارات برای افزایش نرخ بهره فدرالرزرو، تقویت تقاضای سرمایهگذاری و تداوم تقاضای احتیاطی در پی ریسکهای ژئوپلیتیک، از عوامل حمایتکننده قیمت طلا در بازار جهانی هستند.
در کنار این عوامل، در بازار داخلی نیز تداوم رشد قیمت طلا میتواند نشانهای از افزایش تقاضا برای داراییهای غیرریالی باشد. در شرایطی که انتظارات تورمی و نااطمینانی نسبت به آینده افزایش مییابد، طلا و ارز هر دو میتوانند به مقصد بخشی از نقدینگی تبدیل شوند. از این منظر، رشد طلا لزوما به معنای آن نیست که افزایش قیمت این فلز مستقیما نرخ دلار را بالا میبرد؛ بلکه افزایش همزمان طلا و ارز میتواند منعکسکننده یک عامل مشترک، یعنی افزایش تقاضا برای داراییهای غیرریالی و پوشش ریسک کاهش ارزش پول باشد.
قیمت جهانی طلا در معاملات روز سهشنبه، پس از دو روز معاملاتی صعود متوالی، به زیر ۴۴۰۰دلار در هر اونس بازگشت. افزایش بازده اوراق قرضه و رشد قیمت نفت تحتتاثیر کاهش امیدها به دستیابی به تفاهم پایدار میان ایران و آمریکا، از مهمترین عوامل فشار بر قیمت طلا بودند. با این حال، فلز زرد در ماه اوت همچنان حدود ۹درصد رشد کرده است.
طلای جهانی در انتظار شکستن مقاومت قیمتی
یکی از مهمترین عوامل حمایتکننده از طلا در روزهای اخیر، تغییر انتظارات درباره مسیر نرخ بهره فدرالرزرو است. درحالحاضر اکثر فعالان بازار انتظار دارند نرخ بهره آمریکا تا پایان سال جاری میلادی بدون تغییر حفظ شود. در نتیجه، افزایش نرخ بهره دیگر سناریوی غالب بازار نیست، هرچند احتمال آن بهطور کامل از بین نرفته است.
در کنار تغییر انتظارات پولی، نشانههایی از بهبود تقاضای سرمایهگذاری نیز دیده میشود. براساس نظرسنجی بانک آمریکا از مدیران صندوقها که والاستریت ژورنال به آن استناد کرده، ۱۶درصد از مدیران صندوقها معتقدند طلا کمتر از ارزش واقعی خود قیمتگذاری شده است؛ این رقم در ژوئیه ۶درصد بود و بالاترین سطح از مارس ۲۰۲۳ محسوب میشود. این تغییر میتواند نشانهای از بهبود نگاه سرمایهگذاران بزرگ به طلا باشد.
تقاضای بانکهای مرکزی نیز همچنان یکی از پایههای حمایتی بازار است. گزارشهای اخیر رویترز تداوم خرید بانکهای مرکزی و افزایش تقاضا در بازارهای آسیایی، بهویژه چین، را از عوامل حمایتکننده طلا عنوان کردهاند. دادههای شورای جهانی طلا نیز از مثبت بودن جریان انتقال سرمایه به صندوقهای قابل معامله طلا حکایت دارد. بااینحال، کارشناسان معتقدند شدت ورود سرمایه به ETFها هنوز به اندازهای نیست که بتوان از شکلگیری موج جدید و گسترده سرمایهگذاری در این صندوقها سخن گفت.
در این میان، محدوده ۴۵۰۰دلار همچنان یکی از سطوح مهم بازار است. قیمت طلا در روزهای گذشته چند بار به این محدوده نزدیک شده اما نتوانست بالاتر از آن تثبیت شود. در معاملات روز سهشنبه نیز افزایش بازده اوراق خزانه و رشد قیمت نفت، مانع ادامه صعود قیمت طلا شد.
در معاملات روز گذشته، نفت برنت در پی کمرنگ شدن امیدها به توافق ایران و آمریکا به بالاترین سطح سه هفته اخیر نزدیک شد. رشد قیمت نفت در شرایط فعلی دو اثر متفاوت بر بازار طلا دارد. از یک سو، افزایش ریسک اختلال در عرضه انرژی در پی تحولات تنگه هرمز، تقاضا برای داراییهای امن را افزایش میدهد و از این مسیر میتواند به نفع طلا باشد. از سوی دیگر، افزایش قیمت نفت نگرانیهای تورمی را تشدید میکند و در صورت افزایش بازده اوراق و احتمال سختگیرانهتر شدن سیاست پولی، میتواند فشار منفی بر طلا وارد کند.
