رویارویی قاره سبز با قیمت‌های بالای گاز
کشورهای اروپایی به‌دلیل حجم کم ذخیره‌سازی‌ها دست‌کم یک سال دیگر با قیمت‌های بالای گاز روبه‌رو هستند. به گزارش شانا به نقل از رویترز، خانواده‌ها و صنایع اروپا حتی در صورت پایان درگیری‌های خاورمیانه و زمستان معتدل هم دست‌کم یک سال دیگر با قیمت‌های بالای گاز روبه‌روهستند؛ زیرا کشورهای این قاره باید حجم اندک ذخیره‌سازی‌های گاز را بار دیگر پر کنند.
قیمت‌های شاخص گاز در اروپا امسال بیش از ۱۵۰ درصد افزایش داشته است؛ زیرا اختلال تردد از تنگه هرمز سبب توقف جریان حدود ۲۰درصد از صادرات جهانی گاز طبیعی مایع‌شده (ال‌ان‌جی) از قطر و امارات متحده عربی شده است که بخش عمده آن به مشتریان آسیا ارسال می‌شود. با وجود اینکه برخی کشورها از جمله آمریکا، کانادا و نیجریه صادرات خود را افزایش داده‌اند، اما کمبود ال‌ان‌جی خاورمیانه، رقابت برای بازارهای تک‌محموله را که در دسترس اروپا قرار داشت تشدید کرده و تلاش‌ها برای پرکردن دوباره مخازن ذخیره‌سازی در طول تابستان را مختل کرده است.
تحلیلگران و پیش‌بینی‌کنندگان صنعتی انتظار دارند که حجم ذخیره‌سازی گاز اروپا تا یکم نوامبر (۱۱ دی) به ۷۵ تا ۷۸درصد برسد. این تاریخ به‌عنوان پایان فصل ذخیره‌سازی‌ها در نظر گرفته می‌شود و پس از آن وابستگی به این ذخیره‌ها برای تامین تقاضای زمستانی افزایش می‌یابد. این مقدار ۱۰درصد کمتر از میانگین ذخیره‌سازی برای پنج سال است و از سطح پایین‌تری آغاز شده است. یوری اونیشکیف، تحلیلگر گروه مالی بورس اوراق بهادار لندن (LSEG) گفت: حتی با وجود آب‌وهوای ملایم در فصل زمستان هم ذخیره‌سازی‌های شمال‌غربی اروپا تا آغاز آوریل به حدود ۲۰درصد کاهش می‌یابد و این موضوع به همراه اختلال تردد از تنگه هرمز می‌تواند فشار برای ذخیره‌سازی دوباره را در سال۲۰۲۷ افزایش دهد.
ذخیره عملیاتی ناکافی
معتز التغلبی، اقتصاددان ارشد حوزه انرژی در بانک ای‌بی‌ان آمرو (ABN Amro) در هلند، گفت: هرچند این منطقه با کمبود مطلق عرضه روبه‌رو نیست، اما ذخیره عملیاتی کافی هم ندارد. تاسیسات ذخیره‌سازی به‌طور معمول ۲۵ تا ۳۰درصد از گاز مصرفی اتحادیه اروپا در فصل زمستان را تامین می‌کنند. به همین دلیل، کشورهای عضو این اتحادیه به عرضه از طریق خط لوله و ال‌ان‌جی، به‌ویژه از نروژ و آمریکا، به‌شدت وابسته هستند.
التغلبی افزود: هرگونه اختلال در عرضه می‌تواند سبب افزایش بیشتر قیمت شود و احتمال می‌رود رقابت مداوم مشتریان آسیایی برای خرید محموله‌های ال‌ان‌جی قیمت‌ها را در سطوح بالا حفظ کند. بانک ای‌بی‌ان آمرو اعلام کرد که در صورت سرمای شدید هوا در فصل زمستان، حجم ذخیره‌سازی‌های اروپا به ۱۰ تا ۱۵درصد کاهش می‌یابد؛ سطحی که به گفته التغلبی، برای فصل آینده پرکردن ذخیره‌سازی‌ها «بسیار بحرانی و چالش‌برانگیز» خواهد شد. این وضع یادآور بحران انرژی در سال۲۰۲۲ است که قطع جریان گاز روسیه از طریق خط لوله پس از آغاز درگیری‌های مسکو و کی‌یف، قیمت‌های شاخص اروپا را به بیش از ۳۵۰یورو به‌ازای هر مگاوات‌ساعت رسانده بود. هرچند اکثر تحلیلگران انرژی بازگشت به چنین سطوح بالایی را پیش‌بینی نمی‌کنند، اما افزایش شدید قیمت به بالای ۱۰۰ یورو به‌ازای هر مگاوات ساعت، یعنی ۲۵درصد بیشتر از سطوح کنونی، محتمل به نظر می‌رسد.
فشار بر مصرف‌کنندگان
احتمال می‌رود مصرف‌کنندگان تاثیر کامل افزایش قیمت عمده‌فروشی گاز در سال جاری را در سال۲۰۲۷ احساس کنند؛ زیرا قراردادهای خرده‌فروشی به‌طور معمول پیش از تمدید، برای یک دوره زمانی مشخص با قیمت ثابت امضا می‌شوند. بر اساس وب‌سایت مقایسه قیمت وری‌واکس (Verivox) آلمان، تعرفه‌های گاز برای مشتریان جدید در سال جاری میلادی ۵۵درصد افزایش یافته و پیش‌بینی می‌شود مشتریان کنونی هم با انقضای قراردادها، با افزایش قیمت روبه‌رو شوند. سخنگوی وری‌واکس گفت: با توجه به قیمت‌های کنونی بازار، افزایش ۱۰ تا ۲۰درصدی، رقمی واقع‌بینانه است. در همین حال، موسسه مشاوره کورنوال اینسایت (Cornwall Insight) پیش‌بینی می‌کند که سقف قیمت قبض‌های انرژی خانگی در بریتانیا که در ماه اکتبر به بالاترین سطح در سه سال گذشته رسیده بود، در ماه ژانویه ۱۶درصد دیگر افزایش یابد.
کریگ لوری، مشاور ارشد این موسسه، گفت: هنوز پایانی برای این نوسان قیمت دیده نمی‌شود و با توجه به کاهش حجم ذخیره‌سازی‌های گاز، پیامدهای جنگ علیه ایران ممکن است تا ماه‌های متمادی با ما همراه باشد. به گفته تحلیلگران، صنایع و کسب‌وکارها هم‌اکنون برای حفظ رقابت‌پذیری با چالش‌هایی روبه‌رو هستند؛ زیرا حتی پیش از بحران‌های اخیر در عرضه هم قیمت گاز در اتحادیه اروپا سه‌برابر قیمت آن در آمریکا بود. برخی تحلیلگران بر این باورند که اتحادیه اروپا باید واکنشی فعالانه‌تر به این موضوع نشان دهد. در آغاز جنگ آمریکا علیه ایران، اتحادیه اروپا پیشنهاد کاهش مالیات برق و هماهنگی برای پرکردن دوباره مخازن ذخیره‌سازی گاز را مطرح کرد، اما مسوول ارشد انرژی این اتحادیه به‌تازگی از کشورهای عضو خواست تا در صورت رویایی با بحران عرضه، تقاضای گاز را کاهش دهند.
آنا ماریا جالر-ماکارویچ، از موسسه اقتصاد انرژی و تحلیل مالی (IEEFA) گفت: زمانی که جریان گاز روسیه در سال۲۰۲۲ به‌شدت کاهش یافت، اتحادیه اروپا اقدام‌هایی را آغاز کرد که ازجمله می‌توان به طرحی با هدف شتاب‌بخشی به توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر و کاهش وابستگی به واردات سوخت‌های فسیلی اشاره کرد. وی با بیان اینکه بحران کنونی روندی تدریجی و کند داشته است، افزود: نگرانی من این است که ما هنوز ابعاد واقعی این بحران را درک نکرده باشیم.
کاهش تدریجی تنش‌ها
آندریاس شرودر، مدیر بخش تحلیل گاز و ال‌ان‌جی در شرکت ارائه خدمات اطلاعات کالا (ICIS) گفت: پیش‌بینی می‌کنیم که درگیری‌های خاورمیانه در طول زمستان حل‌وفصل شود. با اینکه این رخداد کمک‌کننده خواهد بود، اما معتقدیم که بازارها هنوز تقاضا برای تزریق گاز به مخازن ذخیره‌سازی در اروپا را به‌طور کامل در قیمت‌گذاری خود لحاظ نکرده‌اند. در همین حال، ممنوعیت کامل اتحادیه اروپا برای واردات ال‌ان‌جی از روسیه که از ژانویه۲۰۲۷ اجرایی می‌شود، عرضه این فرآورده را بیش‌ازپیش محدود خواهد کرد. فلورانس اشمیت، تحلیلگر راهبردی حوزه انرژی در رابوبانک (Rabobank) گفت: بازارها ممکن است رشد عرضه ال‌ان‌جی در دیگر نقاط جهان را کمتر از حد واقعی برآورد کرده باشند. رابوبانک پیش‌بینی خود را درباره قیمت‌ها در کوتاه‌مدت افزایش داده، اما پیش‌بینی برای کل سال۲۰۲۷ را در حدود ۴۵یورو به‌ازای هر مگاوات‌ساعت حفظ کرده است.
اشمیت افزود: من فکر می‌کنم که ما دیدگاهی به‌نسبت میانه درباره قیمت‌ها در سال‌های ۲۰۲۷ و ۲۰۲۸ داریم؛ اما این رقم همچنان حدود ۲۰یورو به‌ازای هر مگاوات‌ساعت بیشتر از پیش‌بینی‌های پیشین برای این سال‌هاست. در همین حال، جیسون یینگ، تحلیلگر بازار کالا در بانک بی‌ان‌پی پاریبا (BNP Paribas)، گفت که پدیده آب‌وهوایی «ال‌نینو» که امسال شدت غیرمعمولی دارد، می‌تواند سبب وزش بادهای شدیدتر شود و سرمای بیش از حد معمول در فصل زمستان در اروپا ایجاد کند؛ اما با تقویت تولید برق بادی، می‌تواند تقاضا برای گاز و قیمت آن را کاهش دهد. وی افزود: بااین‌حال، با توجه به اختلال در عرضه ال‌ان‌جی در سال جاری میلادی، بازگشت بازار گاز به شرایط عادی زمان‌بر خواهد بود. یینگ تصریح کرد: پیش‌بینی می‌کنیم بازار تا پیش از سال۲۰۲۸ به وضع عادی و سطوح پیش از آغاز درگیری‌ها بازگردد.
