بازار بزرگ نیروی محرکه کوچک
دنیای‌اقتصاد - فربد فرزانه : امروزه انواع وسایل الکترونیک در طیف بسیار وسیعی زندگی انسان‌ها را تسخیر کرده‌اند، اما با نگاهی به اطراف خود متوجه خواهید شد که تقریبا اکثر همین وسایل، با یک مولد الکتریکی که باتری نامیده می‌شود کار میکنند. مهم‌ترین مزیت باتریها این است که با جداشدن از منبع برق، قابل حمل می‌شوند؛ چراکه باتریها انرژی الکتریکی موردنیاز را از واکنش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های شیمیایی تامین میکنند. باتریها هم انواع بسیار مختلفی دارند، اما پرکاربردترین آنها مدل‌های «قلمی» و «نیم‌قلمی» هستند.
از ساعت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های دیواری و کنترل‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های ریموت گرفته تا چراغ‌قوه‌ها، رادیوها، دسته‌های بازی و دوربینهای عکاسی و غیره طیف وسیعی از وسایل الکترونیکی هستند که استفاده از آنها همچنان نیاز به باتریهای قلمی و نیم‌قلمی دارند، به همین دلیل فروش این نوع باتریها بازار بسیار گسترد‌ه‌ای پیدا کرده و تقریبا در هر خرده‌فروشی پیدا می‌شوند.
جالب است که از دهه‌های قبل نوع قابل شارژ این باتریها نیز تولید شده و مورد استفاده قرار می‌گیرند. باتریهای معمولی قلمی و نیم‌قلمی پس از اینکه مدتی مورد‌استفاده قرارگرفتند به دلیل افزایش مقاومت درونی خود شرایط استفاده ندارند و به اصطلاح می‌سوزند. به همین دلیل مهندسان اقدام به ساخت و تولید باتریهای قلمی و نیم‌قلمی قابل‌شارژ کرده‌اند. از این نوع باتریها می‌توان تا مدت‌ها استفاده کرد اما نرخ بالاتری نسبت به نوع معمولی خود دارند.
بهترین مارک باتری
باتریهای قلمی شارژی برند‌های مختلفی دارد. برخی برند «دوراسل» را به‌عنوان بهترین نوع باتری قلمی شارژی معرفی میکنند و برخی دیگر برند «کملیون» و برخی دیگر «پاناسونیک» یا «گیگاسل» را توصیه میکنند، ولی در نظر داشته باشید که هر دستگاه دارای آمپر خاص خود است و شما باید بهترین باتری را بر اساس نوع دستگاه خود خریداری کنید. به‌عنوان مثال گفته می‌شود برای دوربینهای عکاسی، لوازم پزشکی و میکروفن‌ها، باتری قلمی شارژی آمپر‌بالا استفاده میکنند. از بهترین مارک‌های باتری قلمی شارژی که ۲۵۰۰میلی‌آمپر نیز قدرت دارند می‌توان به مارک «سانی‌بت» اشاره کرد و «کملیون» نیز به‌عنوان برند آلمانی که هم‌اکنون در چین تولید می‌شود نیز از بهترین‌ها هستند. باتری دوراسل نیز ساخت بلژیک است و از آن بیشتر در تجهیزات پزشکی و وسایل پر مصرف استفاده می‌شود.
اما با پیشرفت تکنولوژی و بهینه‌شدن مصرف دستگاه‌های الکترونیکی و از طرفی افزایش‌یافتن ظرفیت باتریهای AAA، بسیاری از دستگاه‌هایی که تا پیش از این از باتریهای AA استفاده می‌کردند مانند ریموت کنترلها، کیبوردها، موس‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های بی‌سیم و غیره، امروزه از باتریهای کوچک‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تر AAA استفاده میکنند، بنابراین برای انتخاب باتری مناسب جهت استفاده از انواع کنترلها باید باتری قلمی با شارژ آمپر پایین را انتخاب کنید. باتریهای برند «موریسل» یا «یونومات» از این نمونه هستند.
به یاد داشته باشید باتریها حتی هنگامی که از آنها استفاده نمی‌شود و درون بسته‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌بندی خود هستند هم به‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌صورت تدریجی انرژی ذخیره‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شده خود را از دست می‌دهند. مدت زمانی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌که طول می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کشد تا یک باتری بیشتر ظرفیت خود را از دست بدهد به «عمر قفسه» (shelf life) مشهور است.
در شرایط دمای اتاق، عمر قفسه باتریهای غیر‌شارژی (روی-کربن) بین ۳ تا ۵سال، باتریهای آلکالاین بین ۵ تا ۱۰سال و باتریهای لیتیومی بین ۱۰ تا ۱۵سال است. این مقدار برای باتریهای شارژی معمولا بسیار کم‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تر است.
کارشناسان توصیه میکنند نباید انواع مختلف باتری قلمی را با هم ترکیب کرد و در یک دستگاه مورد استفاده قرار داد؛ چراکه این کار باعث می‌شود که از عمر آن دستگاه کاسته شود.
آسیب باتریهای تقلبی
اما مثل بسیاری از کالاهای دیگر، انواع تقلبی نیز در میان باتریها دیده می‌شود. شاید برخی مواقع برای شما هم پیش آمده باشد که باتری قلمی که خریده‌اید و مثلا در ساعت دیواری، کنترلها، چراغ قوه‌ها و غیره استفاده می‌کنید، بعد از مدتی کار‌کردن ماد‌ه‌ای شیمیایی از خود تولید میکنند که به دلیل وجود اسید در آن باعث خوردگی یا آسیب شدید به آن وسیله می‌شود. این نوع باتریها عموما در بساط دست‌فروش‌ها بسیار دیده می‌شوند، بنابراین توصیه می‌شود در هنگام خرید باتریهای قلمی به اصالت و برند آن توجه کافی داشته باشید.
