اقتصاد جهانی: ابرهای سیاه کنار می‌‌روند؟

علی دادپی

این هفته برای پنجمین هفته متوالی شاخص سهام در بورس سهام نیویورک افزایش یافت. سهام بانک‌‌هایی مانند بنک آو آمریکا و سیتی گروپ پس از هفته‌‌ها سقوط در زمستان گذشته اکنون به بهار زندگی باز گشته اند. BAC از ۳۲/۳ در هر سهم در ماه گذشته روز گذشته به ۵۵/۹ در هر سهم رسید و سیتی گروپ از ۰۲/۱ به ۰۴/۳. انتشار گزارش عملکرد بانک ولس فارگو در هفته گذشته نشان داد که این بانک نه تنها سود پیش‌بینی شده را محقق کرده است، بلکه از آن پیشی گرفته است. شاخص استاندارد وپور سهام بانک‌‌ها Standard & Poor's ۵۰۰ رکود جدیدی در افزایش روزانه ثبت کرد.روند رو به رشد بازار باعث شد تا جمعه گذشته لاری سامرز، رییس سابق دانشگاه و رییس کنونی شورای مشاوران اقتصادی کاخ سفید، با اطمینان بیشتری با خبرنگاران مواجه شود. او ابراز امیدواری کرد که سقوط آزاد اقتصاد آمریکا در حال پایان باشد؛ گرچه هشدار داد که بیکاری احتمالا رو به افزایش خواهد بود. افزایش گسترده بیکاری در شش ماه گذشته و لختی بازار کار در ایجاد مشاغل جدید باعث خواهد شد که بیکاری در پایان سال ۲۰۱۰ شروع به کاهش کند. در چند ماه گذشته دولت‌‌های بسیاری در حال اجرای برنامه‌‌های نجات بودند. دولت‌‌های اتحادیه اروپا علاوه بر احیای اقتصادهای ملی ناچارند با نگرانی تحولات اقتصادی اعضای خود و برخی کشورهای اروپای شرقی را دنبال کنند. بانک مرکزی اتحادیه اروپا همچنان در حال کاهش بهره است و صورت‌حساب برنامه نجات بانک‌‌ها در این اتحادیه اکنون به ۴‌تریلیون دلار رسیده است. در نتیجه این تحولات سقوط ارزش یورو در برابر ین ژاپن و دلار آمریکا در هفته گذشته جای تعجبی نداشت. با این حال کشورهای اروپایی امیدوارند که با بهبود بازارهای مالی سقوط اقتصاد جهانی در حال پایان باشد. گرچه اخبار بازارهای مالی امیدوارکننده، است. اما کاهش حجم فعالیتهای اقتصادی در بازارهای جهانی همچنان بازارهای انرژی را متاثر می‌‌کند. آژانس بین‌المللی انرژی اعلام کرد که تقاضا برای نفت در سال ۲۰۰۹ ، ۴/۲‌‌میلیون بشکه در روز کمتر از سال ۲۰۰۸ خواهد بود. این تخمین جدید یک‌‌میلیون بشکه در روز کمتر از تخمین این آژانس در ماه گذشته است. چنانچه تولید ناخالص جهانی همچنان در حال کاهش باقی بماند، امکان کاهش بیشتر تقاضا برای نفت وجود دارد. در مجموع در حالی که کشورهای صادر کننده نفت در سال ۲۰۰۹ درآمد کمتری از فروش نفت خواهند داشت و بازار کار همچنان شاهد افزایش بیکاری خواهد بود، بهبود بازارهای مالی به ناظران نوید می‌‌دهد که شاید سال ۲۰۰۹ تنها سال رکود اقتصادی بماند و اقتصاد جهانی سال ۲۰۱۰ را با امید بیشتری آغاز کند. ابرهای سیاه از افق اقتصاد جهانی هنوز کنار نرفته اند ولیکن بادهای امیدبخش شروع به‌وزیدن کرده‌اند.

منبع: رستاک