نگاه مکاتب اقتصادی به جهانی شدن

مکتب اتریش: زندگی بهتر می‌شود

تجارت جهانی با بالا بردن مهارت‌های تخصصی و بهبود تولیدات، استانداردهای زندگی را بالا می‌برد. به‌علاوه، جهانی شدن، بازار کالاهای سرمایه‌ای را تقویت می‌کند و تولید را افزایش می‌دهد. گسترش جهانی سرمایه، کلید توسعه اقتصادی پایدار در سراسر جهان است. مسائلی مانند خسارات زیست‌محیطی به نحوه اجرای قوانین در کشورها مربوط می‌شود و به جهانی شدن سرمایه ربطی ندارد. جهانی شدن هم برای مصرف‌کنندگان در کشورهای توسعه‌یافته و هم برای کارگران کشورهای در حال توسعه موجب خیر و برکت است.

مکتب کینز: دولت جهانی بهتر از جهانی شدن

بین‌المللی شدن اقتصاد، حاوی وجوه خوب و بد است. تجارت آزاد و جهانی شدن موجب افزایش تولید و رفاه مصرف‌کنندگان می‌شود؛ اما شرکت‌های چندملیتی، زیر پوشش جهانی شدن کارگران را استثمار می‌کنند و در همه جای جهان، اگر نهادهای جهانی و کشوری چاره‌ای نیندیشند، محیط‌زیست را تخریب می‌کنند. بنابراین باید با وضع قوانین و اعمال مالیات‌ها مانع تخریب محیط‌زیست شد. لازم است نهادهای جهانی برای جلوگیری از آثار منفی تجارت بین‌المللی، مقررات دقیقی وضع کنند. یک «دولت جهانی» که بتواند این مسوولیت را به عهده بگیرد، برای بشریت مفید خواهد بود.

سوسیالیست‌ها: کشتی استثمار بر اقیانوس ستم

جهانی شدن، علی‌الظاهر زیر بیرق تجارت آزاد، بر اقیانوس جهان کشتی می‌راند؛ اما در واقع ماشین استثمار مصرف‌کنندگان و کارگران را به جاده‌های ستم کاری می‌راند. شرکت‌های چندملیتی که از پیدا کردن بازار فروش در کشورهای خود عاجز شده‌اند، با پرداخت دستمزدهای بخور و نمیر به کارگران کشورهای در حال توسعه، از آنان بهره‌کشی می‌کنند. جهانی شدن، همچنین فرهنگ‌های بومی را نابود می‌کند و انسان‌ها را به کالاها و اشیا تبدیل می‌کند. عامل اصلی این فجایع، در ذات سرمایه‌داری و گرایش قهری آن به سوی کاهش سود، ریشه دارد. تنها راه رهایی از شر جهانی شدن، نابودی سرمایه‌داری است.

مکتب شیکاگو: جهان را قانونمند کنید

تجارت آزاد، محاسن و مزایایی دارد، اما دولت باید برای جلوگیری از معایب آن مداخله کند. تقسیم کار تخصصی و سرمایه‌گذاری شرکت‌های چندملیتی در کشورهای جهان موجب افزایش تولید و بهبود سطح زندگی می‌شود؛ اما لازم است که دولتی جهانی در قالب سازمان جهانی تجارت (WTO) تجارت جهانی را قانونمند کند. مهم‌ترین کارهایی که در این زمینه باید انجام شود، عبارتند از: قوانین شفاف‌کننده تجارت، قوانین دفاع از مالکیت معنوی که موجب می‌شوند انسان‌ها از جهانی شدن و همکاری‌های بین‌المللی منتفع شوند.