دلایل اجرای ناقص طرح تنظیم بازار

ایسنا - در ماه‌های پایانی سال گذشته، درپی برنامه‌ریزی و اجرای طرح‌های متفاوت از سوی ستاد تنظیم بازار برای کنترل قیمت‌ها در شب عید، برخی محصولات پروتئینی ارزان، ولی میوه گران‌تر شد.

در اواخر سال گذشته در حالی که قیمت مرغ گرم در بازارهای آزاد و واحدهای صنفی سطح کشور تا ۹۰۰۰ تومان برای هر کیلو هم رسید، کارگروه تنظیم بازار اقدام به توزیع مرغ منجمد با قیمت هر کیلو ۴۸۰۰ تومان کرد. هرچند توزیع مرغ ادامه داشت، ولی تا روزهای پایانی سال ۹۱ قیمت مرغ در بازار آزاد تغییر چندانی نداشت، اما به محض آغاز سال جدید، قیمت مرغ روند رو به کاهشی را تجربه کرد تا جایی که قیمت آن در حال حاضر در محدوده هر کیلو ۵۷۰۰ تومان است.

از دیگر مواردی که در ستاد تنظیم بازار در مورد آن تصمیم‌گیری شد، توزیع میوه شب عید بود. در همین راستا قرار بود تنها در استان تهران از ۲۶ اسفند سال ۹۱، توزیع ۱۱۰۰ تن سیب به قیمت هر کیلو ۱۶۰۰ تومان و ۱۹۰۰ تن پرتقال تامسون با قیمت هر کیلو ۱۵۰۰ تومان آغاز ‌شود.

این در حالی بود که توزیع میوه از ۲۶ اسفند آغاز شد ولی بر اساس گزارش‌های دریافتی در ۲۹ اسفند ماه پایان یافت و همین عامل موجب افزایش قیمت انواع میوه در سطح شهر تا بعضا سه برابر شد؛ به طوری که در روزهای میان تعطیلات عید نوروز، قیمت متوسط هر کیلو پرتقال در سطح شهر به ۴۰۰۰ تومان، نارنگی جنوب ۵۰۰۰ تومان، سیب قرمز ۲۵۰۰ تومان، خیار ۱۵۰۰ تومان، کیوی ۳۰۰۰ تومان، لیموشیرین ۱۵۰۰ تومان، گوجه فرنگی ۴۰۰۰ تومان و هر کیلو پیاز به ۲۵۰۰ تومان رسید. در این باره حسن رادمرد، سرپرست معاونت توسعه بازرگانی داخلی وزارت صنعت، معدن و تجارت درباره روند عرضه مرغ منجمد اظهار کرد: عرضه مرغ منجمد با قیمت هر کیلو ۴۸۰۰ تومان همچنان ادامه دارد. وی ادامه داد: ما با کاهش عرضه مرغ از جانب تولیدکنندگان مواجه شده‌ایم، لذا اقدام به توزیع مرغ منجمد کردیم و تا زمانی که کاهش عرضه برطرف نشود توزیع آن ادامه دارد.

رادمرد با بیان اینکه تا زمان افزایش جوجه‌ریزی و گسترش تولید مرغ عرضه مرغ منجمد ادامه خواهد داشت، بیان کرد: تا اواخر فروردین ماه به سمت خرید تضمینی، تولید و عرضه بیش از تقاضا پیش می‌رویم و صادرات آن نیز تا زمانی که نیاز داخلی برطرف نشده انجام نمی‌شود.

توزیع میوه شب عید متوقف شد

سرپرست معاونت توسعه بازرگانی داخلی وزارت صنعت، معدن و تجارت درباره توزیع میوه شب عید بیان کرد: تاکنون ۱۰۰ هزار تن سیب و پرتقال توزیع کرده‌ایم که البته روند آن در حال حاضر متوقف است. وی در این باره گفت: قرار بود این میوه‌ها در راستای تامین نیاز شب عید باشد که با پایان یافتن ایام عید توزیع میوه نیز متوقف شد.

اما از بین تمام میوه‌ها و سبزی‌ها نارنگی و گوجه فرنگی بیشترین افزایش قیمت را شاهد بودند. روند اخیر بازار میوه تا جایی پیش رفت که قیمت نارنگی به ۸۰۰۰ تومان و گوجه فرنگی به ۵۰۰۰ تومان رسید. در همین راستا، مدیرکل تامین و توزیع کالای وزارت صنعت، معدن و تجارت نیز عامل این افزایش قیمت‌ها را پایان فصل برداشت آنها اعلام کرد.

علی پورکاوه در مورد دلایل اصلی افزایش قیمت گوجه فرنگی و نارنگی اظهار کرد: سقف برداشت نارنگی تمام شده و نارنگی که در حال حاضر عرضه می‌شود از سردخانه‌ها بیرون آمده است. وی ادامه داد: خروج نارنگی از سردخانه موجب اضافه شدن هزینه‌هایی بر آن می‌شود که سازمان حمایت با نظارت خود و لحاظ کردن هزینه‌ها و سود منطقی آن باید قیمت مناسبی را برای عرضه آن تعیین کند.

پورکاوه با بیان اینکه سازمان حمایت باید عرضه نارنگی را در مراکز توزیع میوه و مرکبات استان‌ها، میادین میوه و تره‌بار، میادین مادر و شهرداری‌ها از سردخانه تا زمان توزیع کنترل کند، گفت: قیمت نارنگی بسته به زمان برداشت و زمان خروج آن از سردخانه نوسان می‌یابد. در فصل‌هایی که برداشت نارنگی وجود ندارد مثل ایام عید و فروردین ماه، قیمت آن تا حدی افزایش می‌یابد که البته سازمان حمایت با نظارت بر بازار آن باید مانع از افزایش غیر منطقی آن شود. مدیرکل تامین و توزیع کالای وزارت صنعت، معدن و تجارت بیان کرد: فصل برداشت نارنگی تمام شده و از اردیبهشت ماه مجددا شاهد عرضه نارنگی و برداشت آن و در نتیجه تعدیل قیمت آن خواهیم بود. وی همچنین با بیان این‌که ماه‌های یازدهم و دوازدهم هر سال گوجه فرنگی از مناطق گرمسیری در بازارها توزیع می‌شود، درباره دلایل افزایش قیمت گوجه فرنگی اظهار کرد: در دو مقطع سال، تولید گوجه فرنگی با وقفه مواجه می‌شود. وقفه اول آن از اواسط فروردین ماه تا اردیبهشت است که محصول جدید بعد از اردیبهشت ماه وارد می‌شود و وقفه دوم نیز در آبان و آذر ماه است.

پورکاوه در ادامه در پاسخ به این سوال که چرا ستاد تنظیم بازار به نحوی برنامه‌ریزی نکرد که در روزهای اول سال میادین تعطیل نشده و توزیع میوه تنظیم بازاری ادامه داشته باشد، گفت: توزیع میوه و طرح تنظیم بازار در ایام عید انجام شده است. اگر این طرح اجرا نمی‌شد تغییر قیمت در روزهای اول سال از اسفند ۹۱ آغاز می‌شد. وی با بیان اینکه روز دوم و سوم تعطیلات نوروز کل میادین تعطیل بود، تصریح کرد: همین تعطیلی زمینه خلأ در عرضه را به‌وجود آورد که در همین راستا در پنج استان نظیر تهران، خراسان، ایلام و البرز با اتحادیه‌ها هماهنگی‌های لازم انجام و حمل و نقل کشوری از مازندران آغاز شد.

مدیرکل تامین و توزیع کالای وزارت صنعت، معدن و تجارت در پاسخ به این سوال که چرا میادین در روزهای اول و دوم سال تعطیل شدند، گفت: میادین یک ظرفیتی دارند و در طول سال، ۱۲۰ باب از میادین میوه عرضه می‌کنند. عمده نیاز کشور تا بیستم اسفند ماه تامین شد و ۱۰ تا ۱۵ هزار تن میوه به صورت مستمر در طول عید، به‌رغم محدودیت‌های حمل و نقل، به استان‌های کشور منتقل شد.

اظهارات فوق در حالی است که قیمت گوجه فرنگی و نارنگی در بازار روند رو به رشدی دارد، به نحوی که قیمت گوجه‌فرنگی مرغوب ۳ تا ۵ هزار تومان و نارنگی ۶تا ۸ هزار تومان است. قیمت هر کیلو پیاز نیز ۲ تا ۳ هزار تومان، پرتقال ۴۰۰۰ تومان، کاهو ۲۷۵۰ تومان و خیار ۲ تا ۳ هزار تومان است.

این در شرایطی است که تا پیش از تعطیلات نوروزی، ادعای مسوولان این بود که قرار است صد هزارتن سیب و پرتقال تنظیم بازاری با قیمت مصوب توزیع شود، در حالی که مایحتاج مردم تامین نشد و سروکار مردم با میوه فروشانى افتاد که در سایه غفلت مسوولان، میوه را به قیمت‌های دلخواه فروختند.

کاهش ۵۰ درصدی قیمت گوجه

همچنین در شرایطی که قیمت هر کیلوگرم گوجه فرنگی نسبت به سایر صیفی جات افزایش قابل ملاحظه‌ای یافته و بر اساس گزارش ها به قیمت موز رسیده است، معاون بازرسی‌ سازمان حمایت با بیان اینکه محدودیت‌ حمل‌ونقل دلیل اصلی گرانی گوجه‌فرنگی بوده، اعلام کرد: با انتقال محصولات استان‌های هرمزگان، کرمان‌ و بوشهر به تهران، قیمت این‌ محصول‌ از امروز (شنبه)، ۵۰ درصد کاهش می‌یابد. مجتبی فراهانی، گرانی این روزهای صیفی‌جات به‌ویژه گوجه‌فرنگی را بی‌ارتباط با مشکلات باران‌زدگی محصولات کشاورزی ندانست و اظهار کرد: تعطیلی مراکز عرضه‌کننده، محدودیت‌های حمل‌ونقل و مشکلات توزیع مناسب نیز از دیگر دلایل افزایش قیمت گوجه‌فرنگی محسوب می‌شود. وی افزود: در حال حاضر به‌جز گوجه‌فرنگی، قیمت سایر محصولات صیفی در مقایسه با روزهای نخست عید کاهش چشمگیری را تجربه کرده و فقط این محصول به‌دلیل محدودیت‌های حمل‌ونقل و توزیع نامناسب با افزایش قیمت طی روزهای اخیر مواجه بوده است.

در این زمینه، دبیر اتحادیه بارفروشان تهران نیز به خبرگزاری فارس گفت: به دلیل اینکه توزیع میوه از سردخانه‌ها در ایام عید متوقف شده است، با توجه به کمبود عرضه، قیمت در بازار افزایش یافته است. علی حاج‌فتحعلی در پاسخ به دلیل افزایش اخیر قیمت میوه در بازار اظهار کرد: در چند روز گذشته روند توزیع میوه از سردخانه‌ها به بازار متوقف شده است و به همین دلیل میوه کمتری به بازار می‌رسد. او در مورد دلیل تعطیلی سردخانه‌ها گفت:‌ به هر حال کارگران سردخانه‌ها تمایل دارند در ایام عید پیش خانواده‌هایشان باشند و به همین دلیل کار توزیع میوه کاهش یافته است.

این مسوول صنفی همچنین گفت: از امروز (شنبه) با شروع به کار ادارات دوباره روند توزیع میوه از سردخانه به مراکز عرضه از سرگرفته می‌شود و بر اساس مصوبه وزارت صنعت، میوه به بازار عرضه می‌شود. وی اظهار امیدواری کرد که با توزیع مجدد میوه آرامش قیمت میوه را در بازار شاهد باشیم. حاج‌فتحعلی همچنین به فساد مرکبات در انبارها اشاره کرد و گفت: به دلیل اینکه امکان نگهداری بیشتر مرکبات وجود ندارد، بنابراین عرضه این محصول در بازار نیز کمتر شده است.