گفتوگوهای تاچر و کارتر
روایت دیگر
ترجمه: شیدا قماشچی- اکنون دیگر میدانیم که چرا در سال ۱۹۷۹ عکس مارگارت تاچر روی فنجانهای چایخوری انگلیسی چاپ نشد. هنگامی که گوردون ریس، مشاور رسانهای نخستوزیر بریتانیا به وی خبر داد که دفترش لبریز از درخواستهای مکرر برای چاپ عکس مارگارت تاچر روی اشیای تزئینی است، وی به تندی درخواستش را رد کرد: «به هیچ عنوان و تحت هیچ شرایطی اجازه چنین کاری را نخواهم داد.» مدارک و اسنادی که از دوران ۱۱ ساله نخستوزیری تاچر منتشر شدهاند بیانگر این واقعیت هستند که وی به همین اندازه در امور مهم نیز مصمم بوده است.
این اسناد در سال ۲۰۱۰ - به پیروی از قانون اجازه انتشار اسناد محرمانه بعد از گذشت ۳۰ سال - توسط بنیاد تاچر در دسترس عموم قرار گرفتند. تعداد زیادی از این اسناد محرمانه در وبسایت رسمی بنیاد تاچر منتشر و تعدادی نیز از آرشیو ملی بریتانیا کپی شدند. کریس کالینز، دبیر وبسایت رسمی بنیاد تاچر ابراز امیدواری کرد که یک میلیون سند موجود در بایگانی اسناد ملی و همچنین پروندههای شخصی تاچر به نسخه دیجیتال تبدیل و به صورت آنلاین قابل دسترسی شوند.
در نخستین روزهای به قدرت رسیدن تاچر، دفتر کارش لبریز از نامهها و تلگرافهایی شد که به وی تبریک گفته و برایش آرزوی موفقیت میکردند. از آن میان میتوان به نامههای باربارا کارتلند نویسنده فقید، پتولا کلارک خواننده، میلتون فریدمن اقتصاددان آمریکایی و هلموت کهل صدراعظم آلمان اشاره کرد. تلگراف بیمعنی و هیجانزدهای نیز از طرف یک تیم تنیس انگلیسی برنده جام دیویس دریافت شد با این مضمون: «حالا که توپ در زمین شماست کار اتحادیههای کارگری را یکسره کنید!» این نمونه تلگراف، نمایانگر توقعاتی است که طرفداران تاچر از وی داشتند؛ سرکوب اصناف و اتحادیههایی که به عقیده آنها رکود اقتصادی بریتانیا را در دهه هفتاد میلادی رقم زده بودند.
این اسناد زوایایی از روابط سیاسی بریتانیا و آمریکا در قبال ایران (پس از مساله گروگانگیری) را نیز افشا میکنند. چهاردهم نوامبر سال ۱۹۷۹، در پی بحران گروگانگیری، جیمی کارتر رییسجمهور وقت آمریکا در تلگرافی خواستار برخورد قاطع و محکم بریتانیا با ایران شد و از بریتانیا خواست تا تعداد دیپلماتهایش در ایران را کاهش دهد. تاچر پس از گذشت یک هفته به کارتر پاسخ داد که اگرچه بریتانیا تعداد کارمندانش را در ایران کاهش داده است، «ولی در شرایط فعلی بهرهبرداری سیاسی از این حرکت را مصلحتآمیز نمیدانیم، زیرا میزان تاثیرگذاری این حرکت قابل پیشبینی نیست و از سوی دیگر هرگونه عکسالعمل انتقامجویانه از سوی ایران، امنیت دیپلماتهای باقیمانده در تهران را نیز به مخاطره خواهد انداخت.»
برخی از اسناد منتشر شده توسط بنیاد تاچر
نامه جیمی کارتر رییسجمهور آمریکا به نخستوزیر بریتانیا مارگارت تاچر، ۱۲ نوامبر ۱۹۷۹
من به زودی بیانیهای منتشر خواهم کرد مبنی بر اینکه ایالاتمتحده آمریکا در پاسخ به تصرف سفارتخانهاش در ایران، خرید نفت خام از این کشور را متوقف خواهد کرد.
این تصمیم نشانگر حمایت آمریکا از شهروندانش در خارج از خاک این کشور و پایان دادن به هرگونه بهرهبرداری سیاسی از گروگانها و نیز رعایت کردن اصول دیپلماتیک میباشد.
همچنین در پی آن هستم که میزان اهمیت این موضوع و آمادگی ایالاتمتحده در انجام هرگونه فداکاری- در برابر شرایطی از این قبیل که در ایران به وجود آمده است- را نشان دهم. اگرچه بار دیگر باید تاکید کنم که شرایط به وجود آمده بیانگر این واقعیت است که آمریکا باید میزان وابستگیاش را به واردات نفتی کاهش دهد.
اولویت ما اکنون آزادی گروگانها است. در نتیجه مساله واردات محصولات نفتی از ایران دیگر در راس امور نخواهد بود. در عین حال، اهمیت ثابت نگه داشتن بازار جهانی نفت از اولویتهای سیاست خارجی ایالاتمتحده باقی خواهد ماند.
اطمینان دارم که شما نیز نگران بحران به وجود آمده در تهران هستید، از شما درخواست دارم تا نظرتان را در مورد تصمیمات اخیر با ما در میان بگذارید.
منبع: تاریخ ایرانی