نگاه بهارستان به بورس عوض می‌شود؟
گزارش بورس کالا در دست نمایندگان مجلس
برخی اعضای کمیسیون اقتصادی: به وزارتخانه‌ها برای حضور در بورس تذکر می‌دهیم
گروه بورس کالا - اعضای کمیسیون مجلس شورای اسلامی دیدار روز یکشنبه اعضای بورس با نمایندگان را «نشستی امیدوار‌کننده» تعبیر می‌کنند، اما به نظر می‌رسد برگزاری جلسات آینده و پیگیری و اصرار نمایندگان مجلس پیرامون الزام ورود محصولات به بورس به عنوان مکانیزم شفاف عرضه و تقاضا می‌تواند معیار و سنجه‌ای معتبر برای این تعبیر باشد. روز یکشنبه هفته جاری حسین پناهیان مدیرعامل شرکت بورس کالای ایران به همراه مهرزاد نامداری معاون و عملیات نظارت بورس کالا و چراغی مدیرعامل یکی از شرکت‌های کارگزاری در کمیسیون اقتصادی مجلس حاضر شده و گزارش مبسوطی پیرامون وضعیت فعلی بورس کالا برای نمایندگان ارائه دادند. اگر چه تمامی اعضای کمیسیون در این نشست حاضر نبودند، اما افراد حاضر در این نشست بر این باورند با تشکیل این جلسه نگاه اعضای کمیسیون مجلس به بورس تا حدودی عوض شده است. ابراهیم نکو نماینده رباط کریم و بهارستان در این باره با بیان اینکه به دلیل برخی امور کاری دیگر تنها در چند دقیقه پایانی این نشست توانست حضور یابد، اظهار کرد: در این روز از سوی مسوولان بورس گزارشی تهیه شده بود که در اختیار اعضای کمیسیون قرار گرفت و امید است در نشست‌های بعدی، شرایط برای بهبود اوضاع فراهم شود.
همچنین محمد حسن‌نژاد ناظر بازار سرمایه و بورس کمیسیون اقتصادی مجلس نیز پیرامون نشست روز یکشنبه اعضای بورس اظهار کرد: جلسه نمایندگان با مسوولان بورس با ارائه گزارش مبسوطی از اقدامات این شرکت آغاز شد که در ادامه نیز نمایندگان، نظرات و سوالات خود را از مسوولان بورس پرسیدند.
حسن نژاد با اشاره به اینکه عمده بحث دیروز راجع به این بود که در گزارش نهایی بورس اعلام شده بخش عمده‌ای از قانون پیرامون عرضه محصولات پتروشیمی در بورس اجرا نشده است، افزود: تقاضای مسوولان بورس کالا از اعضای کمیسیون اقتصادی مجلس این بود که فشارها برای اجرای قانون بیشتر شود، زیرا همچنان که می‌دانیم براساس قانون تکلیفی، عرضه تولیدات شرکت‌های پتروشیمی باید از طریق بورس انجام شود تا با اجرای این قوانین از نوسانات غیر‌منطقی قیمت‌ها کاسته شود که این موضوع، خواسته به جایی بوده است.
این عضو کمیسیون اقتصادی مجلس تصریح کرد: بورس کالا برخلاف صحبت‌ها و گمانه‌زنی‌ها از سوی برخی اعضای دولت پیرامون گرانفروشی اساسا در دامن زدن به مشکلات نقشی نداشته و این در شرایطی است که عملا خروج محصولات از طریق کانال بورس و عدم شفاف‌سازی دادوستدها، باعث افزایش بی‌رویه و غیر‌منطقی قیمت‌ها شده است. نماینده مرند و جلفا درباره اینکه اعضای کمیسیون چه راهکارهایی برای عملیاتی شدن و برطرف شدن در دستور کار قرار خواهند داد؟ افزود: در ابتدای امر کمیسیون وظیفه خود می‌داند به وزارتخانه‌های مربوطه؛ یعنی نفت و شرکت‌های زیر مجموعه تذکر دهد، در صورت فراهم نشدن شرایط، پیگیری این موضوع از سوی مجلس جدی‌تر خواهد شد و در نهایت اینکه اگر همه راهکارهای ارائه داده شده نتواند وضعیت را بهبود بخشد قوانین دیگری برای تسهیل امور و هموارشدن مسیر به تصویب خواهد رسید.
حسن‌نژاد زمان انجام این کار را به دلیل وظایف زیاد مجلس مشخص نکرد، اما تاکید کرد برطرف کردن مشکلات بورس و موضوع قیمت‌ها از دغدغه‌های جدی اعضای کمیسیون است و به زودی شرایط برای حل این مشکلات فراهم می‌شود. این نماینده مجلس در پایان تصریح کرد: نشست روز یکشنبه دید و نگاه کمیسیون را نسبت به بورس و بورس کالا مثبت کرد و این می‌تواند امیدوار‌کننده باشد.
در همین حال ایرج ندیمی از دیگر اعضای کمیسیون اقتصادی مجلس درباره نشست بین مجلس و بورس کالا می‌گوید: بورس کالا از این جهت که تامین میزان قابل توجهی از اقلام صنعتی را بر عهده دارد، حائز اهمیت است. نماینده لاهیجان در مجلس شورای اسلامی در ادامه تصریح کرده که به عنوان رییس کمیته سرمایه‌گذاری و اشتغال کمیسیون اقتصادی نگران تاثیرات تصمیم‌گیری بورس کالا بر تولیدات صنعتی داخلی است.
این عضو کمیسیون اقتصادی مجلس که با خبرگزاری فارس گفت‌وگو کرده است، خاطرنشان کرد در جلسه رییس جمهور با رییس شرکت فولاد مبارکه که از سیما پخش شد، از هزینه تمام شده محصولات فولادی سوال شد. وی این سوال را مطرح کرد، آیا درست است بدون در نظر گرفتن هزینه تمام شده محصول، قیمت پایه را در حداکثر نرخ گرفته و در بورس کالا عرضه کنند، آن هم به این دلیل که انحصار دارند. به همین دلیل، کارکرد بورس کالا فقط این نیست که قیمت گرفته و عرضه کالا انجام دهد، بلکه باید به سمت کشف قیمت واقعی و شفاف حرکت کند.
ندیمی بر این باور است که بورس کالا باید در قیمت‌گذاری نقش داشته باشد، به تعبیر دیگر باید معلوم باشد که اگر کالایی ارزان می‌شود، دلایل آن نیز مشخص شود. این عضو کمیسیون اقتصادی مجلس در عین حال معتقد است بورسی که باعث آسیب رساندن به مصرف‌کننده یا موجب از بین رفتن بسیاری از تولیدکنندگان کوچک شود، نباید فعالیت کند. وی با اشاره به اینکه اقتصاد ما کاپیتالیستی نیست، اظهار کرده قرار نیست به نام رشد تولید یک واحد بزرگ، همه تولیدکنندگان کوچک را نابود کنیم، عدالت باید در کشور برقرار شود و شعار تولید ملی و حمایت از سرمایه و کار ایرانی سرلوحه قرار گیرد.
ندیمی که با دیدی انتقادی نسبت به بورس
گفت‌و‌گویش را ادامه داده، در پایان خاطرنشان کرد: امکان دارد بورس کالا نقش منفی در اقتصاد ایفا کند؛ چرا که در ظاهر عرضه می‌کند، ولی عملا انحصاری است. به عنوان مثال کالایی به نام لجن مس در بورس عرضه نمی‌شود یا قیمتی برای آن تعیین می‌کنند که شرکت‌های ایرانی نخرند، اما آن را به نصف قیمت در خارج از بورس به صنایع فلزات رنگین می‌فروشند.
به نظر می‌رسد اگر چه در نشست روز یکشنبه هفته جاری اعضای کمیسیون اقتصادی مجلس سوالات زیادی از مدیرعامل بورس کالای ایران پرسیده شده و حتی زمان این نشست از ساعت ۱۳ تا ساعت ۱۶ نیز به طول انجامیده بود، اما براساس گفته کارشناسان برای برطرف شدن مشکلات و رفع ابهامات باید جلسات دیگری نیز برگزار شود تا چالش‌های پیش رو مربوط به عرضه و تقاضا و حرف و حدیث‌ها پیرامون سیاست‌های قیمت‌گذاری در بورس پایان یابد.
