کدام قدرت مسابقه ۲ تریلیون دلاری برای جنگهای آینده را می برد؟
به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد؛ رقابت تسلیحاتی جدیدی در جهان آغاز شده است که شباهت چندانی به انباشت کلاهکهای هستهای در دوران جنگ سرد ندارد. امروز قدرتهای جهانی در حال سرمایهگذاری بیسابقه روی فناوریهای نوظهور مانند موشکهای مافوق صوت، هوش مصنوعی، تسلیحات فضایی و پهپادها هستند. این رقابت سنگین با هزینهای بالغ بر ۲ تریلیون دلار در سه قاره، تنها با یک هدف دنبال میشود و آن دستیابی به برتری مطلق در میدانهای نبرد آینده است. ترس از جاماندن در این رقابت چندبعدی، حتی پیمانهای تاریخی کنترل تسلیحات را نیز به حاشیه رانده است.
به نوشته بلومبرگ، ایالات متحده و چین بزرگترین بازیگران این عرصه هستند. دولت دونالد ترامپ قصد دارد در بودجه آینده خود ۱.۵ تریلیون دلار به بخش دفاعی اختصاص دهد. در سوی دیگر، بودجه دفاعی چین گرچه حدود ۴۰۰ میلیارد دلار اعلام شده، اما برآوردهای اطلاعاتی نشان میدهد که با توجه به درهمتنیدگی صنایع نظامی و غیرنظامی این کشور، رقم واقعی ممکن است تا ۵۰۰ میلیارد دلار نیز برسد. پکن با تمرکز بر سرمایهگذاری روی هوش مصنوعی و تراشههای پیشرفته، به دنبال ترکیب عملیاتهای فضایی، سایبری و جنگافزارهای خودمختار است.
ایالات متحده هماکنون از هوش مصنوعی در برنامهریزیهای عملیاتی خود از جمله در کمپین هوایی علیه کشورمان ایران استفاده کرده است. واشنگتن در تلاش است تا با کمک هوش مصنوعی، حسگرهای فضایی را به رهگیرهای موشکی متصل کند تا در کسری از ثانیه تصمیمگیری کرده و حملات مافوق صوت را دفع کنند. علاوه بر این، ترامپ پروژه عظیم گنبد طلایی را با هزینه برآوردی بیش از ۱ تریلیون دلار کلید زده است که هدف آن ایجاد یک سپر دفاع هوایی غیرقابل نفوذ با استفاده از فناوریهای نوین است.
در این میان، روسیه با وجود فشارهای مالی ناشی از جنگ، بودجه نظامی خود را سه برابر کرده و به ۱۷۶ میلیارد دلار رسانده است. مسکو در حال حاضر با استفاده از موشکهای کینژال و زرکان، قدرتی است که برخلاف چین و آمریکا تسلیحات مافوق صوت را در شرایط واقعی نبرد آزمایش کرده و در این بخش از رقابت پیشتاز است. همچنین روسیه و چین با توسعه تسلیحات ضدماهواره ارزانقیمت، نشان دادهاند که میتوانند در فضا نقش یک بازیگر خطرناک را برای رقبای خود ایفا کنند.
اروپا نیز به عنوان یک مجموعه با صرف حدود ۶۰۰ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۵ تلاش میکند از این مسابقه عقب نماند. کشورهای اروپایی با تکیه بر دسترسی گسترده به دادهها، در حال توسعه هوش مصنوعی بومی و سیستمهای ارتباطی فضایی امن هستند. با این حال کارشناسان هشدار میدهند که ساخت سلاح هستهای بسیار دشوار است اما توسعه هوش مصنوعی نظامی نسبتا ارزان و در دسترس است. همین مسئله جهان را در آستانه ورود به یکی از خطرناکترین و پیچیدهترین دورانهای تاریخ نظامی خود قرار داده است.