صحنه‌ قدرت‌نمایی ایران

اهمیت بین‌المللی مراسم تشییع

مراسم تشییع و وداع با رهبر شهید انقلاب اسلامی ایران، بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌های خارجی داشت. همزمان با آغاز مراسم تشییع آیت‌الله سید علی خامنه‌ای در تهران، رسانه‌های ترکیه با انتشار گزارش‌های لحظه‌ای، تصاویر، ویدئو‌ها و تحلیل‌های متعدد، این رویداد را به‌طور گسترده بازتاب دادند و آن را در صدر اخبار بین‌المللی خود قرار دادند. خبرگزاری آناتولی و شبکه تی‌آرتی با تمرکز بر حضور رؤسای کشور‌ها و هیات‌های بلندپایه خارجی، این مراسم را یکی از مهم‌ترین رویداد‌های سیاسی و دیپلماتیک منطقه توصیف کردند.

رسانه‌های چین با ارائه گزارش‌هایی از این مراسم آن را به صحنه حضور همه اقشار جامعه، مقامات سیاسی، رهبران مذهبی و مقامات کشور‌های مختلف جهان در حمایت از ایران و انقلاب اسلامی توصیف کردند. خبرگزاری شینهوا در گزارشی با اشاره به این مراسم نوشت: تهران، پایتخت ایران و همچنین قم و مشهد میزبان اقشار مختلف مردم، شخصیت‌های سیاسی و مذهبی و مقامات کشور‌های مختلف بود که برای شرکت در آیین وداع با رهبر شهید ایران خود را به اینجا رسانده بودند. این رسانه چینی این مراسم را نمادی از انسجام و قدرت جمهوری اسلامی ایران توصیف کرد که می‌توان آن را یکی از مهم‌ترین رویداد‌های سیاسی و مذهبی سال در منطقه دانست.

از سوی دیگر، تارنمای سی‌جی‌تی‌ان، وابسته به رادیو و تلویزیون مرکزی چین، مراسم تشییع رهبر شهید انقلاب اسلامی را یکی از مهم‌ترین رویداد‌های تاریخ جمهوری اسلامی توصیف کرد‌ که با حضور گسترده مردم، شخصیت‌های مذهبی و هیات‌های خارجی برگزار شد. همچنین چاینا دیلی و گلوبال تایمز هم به حضور مقامات و فرستادگان بیش از ۳۰کشور از جمله چین به این مراسم اشاره کرده و آن را نشان‌دهنده اهمیت بین‌المللی این رویداد از منظر روابط خارجی ایران توصیف کردند.

استمرار انسجام داخلی ایران

رسانه‌های غربی نیز بخش قابل‌توجهی از اخبار خود را طی روزهای اخیر به پوشش مراسم تشییع پیکر رهبر انقلاب اسلامی اختصاص دادند. در این رابطه، شبکه یورونیوز گزارش داد که مراسم تشییع پیکر رهبر شهید ایران روز دوشنبه با حضور هزاران نفر از مردم در تهران آغاز شد. این رسانه با انتشار گزارش از مراسم نوشت که عزاداران ایرانی در پایتخت و دیگر شهرهای ایران التزام خود را به آرمان‌های رهبر فقید ایران به نمایش گذاشتند. یورونیوز ادامه داد: «مراسم تشییع پیکر رهبر شهید انقلاب اسلامی ایران از تهران آغاز و سپس به قم رسید. در ادامه، پیکر رهبر ایران به عراق رفت و در آنجا مورد استقبال آحاد مردم این کشور قرار گرفت. در ادامه، مراسم تشییع در مشهد به ایستگاه پایانی خود رسید.»

از سوی دیگر، خبرگزاری رویترز در گزارشی نوشت که مراسم تشییع باشکوه رهبر انقلاب اسلامی، فراتر از یک آیین ملی، حامل پیامی سیاسی به آمریکا و اسرائیل بود؛ پیامی که نشان می‌دهد تهران در مذاکرات احتمالی آینده، با تکیه بر انسجام داخلی و جایگاه راهبردی خود در تنگه هرمز، از موضع ضعف وارد گفت‌وگو نخواهد شد. رویترز در گزارشی نوشت: «مراسم تشییع رهبر انقلاب اسلامی، صرفا یک مراسم سوگواری نبود، بلکه به صحنه‌ای برای نمایش انسجام داخلی و ارسال پیامی سیاسی به آمریکا و اسرائیل تبدیل شد.» به نوشته رویترز، درحالی‌که واشنگتن انتظار داشت ایران پس از جنگ اخیر در موقعیتی ضعیف‌تر قرار گیرد، حضور گسترده مردم در مراسم تشییع، این تصور را به چالش کشید و نشان داد جمهوری اسلامی همچنان از ظرفیت بسیج اجتماعی و حفظ انسجام داخلی برخوردار است.

سی‌ان‌ان نیز در گزارشی مشابه از پوشش مراسم در ایران تاکید کرد که تهران اکنون تلاش دارد آنچه را دستاوردهای جنگ می‌داند، به اهرم فشاری در مذاکرات احتمالی با آمریکا تبدیل کند. از نگاه تحلیلگران، مهم‌ترین ابزار ایران در این مسیر، نفوذ و اشراف بر تنگه هرمز است؛ گذرگاهی راهبردی که بخش قابل‌توجهی از صادرات نفت و گاز جهان از آن عبور می‌کند. بر اساس این گزارش، از نگاه تهران، اهمیت تنگه هرمز صرفا اقتصادی نیست، بلکه این آبراه برای جمهوری اسلامی، نماد حاکمیت و مشروعیت سیاسی به شمار می‌رود. به گفته این تحلیلگران، ایران بیش از آنکه به درآمدهای احتمالی از این مسیر بیندیشد، به دنبال تثبیت جایگاه خود به‌عنوان قدرت مسلط بر این آبراه راهبردی است.

نمایش مقاومت

شبکه خبری اسکای نیوز در تشریح جزئیاتی از تشییع ‌میلیونی پیکر رهبر شهید انقلاب اسلامی ایران نوشت که این مراسم ساعت‌ها به درازا کشید. این شبکه در ادامه عنوان کرد که حضور گسترده مردم عراق در مراسم استقبال و تشییع پیکر رهبر شهید ایران نیز نشان از آن داشت که گستره استراتژیک و ایدئولوژیک جمهوری اسلامی در عراق همچنان به قوت خود باقی‌ است. شبکه سی‌ان‌ان آمریکا نیز با بیان اینکه عزاداران، پرچم انتقام در دست داشتند، برگزاری همزمان مراسم در چند شهر و دو کشور، همراه با مدیریت‌ میلیون‌ها عزادار و تامین امنیت آن را عملیاتی کم‌سابقه و نشانه‌ای از توان سازماندهی ایران پس از جنگ توصیف کرد. از سوی دیگر، وال‌استریت ژورنال نیز نوشت که مراسم تشییع رهبر ایران به نمادی از ایستادگی در برابر آمریکا و اسرائیل تبدیل شده است.

شبکه رادیویی آر‌تی‌ال فرانسه نیز طی گزارشی نوشت: مراسم رسمی تشییع پیکر سیدعلی خامنه‌‌ای، رهبر معظم پیشین انقلاب، رسما روز شنبه در یک مجتمع مذهبی بزرگ در تهران آغاز شد؛ جایی که هزاران ایرانی برای شرکت در این رویداد، که به نمایش قدرت و اتحاد پس از جنگ شباهت دارد، گرد هم آمدند. پیش از آغاز عمومی مراسم، چندین مقام عالی‌‌رتبه ایرانی و چند مقام خارجی روز جمعه در مصلی به مقام معظم رهبری که بیش از سه دهه سرنوشت ایران را تا زمان شهادت در سن ۸۶سالگی رهبری کرد، ادای احترام کردند. این در حالی است که روزنامه انگلیسی گاردین نیز با پوشش گسترده این رویداد، آن را نمایش مقاومت و مطالبه انتقام عنوان کرد و بر خشم و اراده جمعی ایرانیان برای پاسخ به جنایت دشمنان تاکید کرد. شبکه ای‌بی‌سی نیوز آمریکا با پوشش لحظه‌به‌لحظه تشییع پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب نوشت: «‌عکس‌ها و ویدئوهای منتشرشده از تهران نشان می‌دهد هزاران عزادار همزمان با ادامه مراسم چند روزه تشییع ‌سیدعلی خامنه‌ای، رهبر شهید ایران در روز دوشنبه، در خیابان‌های پایتخت حضور یافته و در این مراسم شرکت کردند. روزنامه فایننشال‌تایمز نیز نوشت که تشییع‌ میلیونی پیکر رهبر شهید انقلاب اسلامی یکی از بزرگ‌ترین مراسم‌های تشییع در تاریخ معاصر بود. خبرگزاری آمریکایی آسوشیتدپرس نیز گزارش داد هزاران عزادار روز چهارشنبه در شهرهای مقدس نجف و کربلا در عراق در مراسم تشییع رهبر شهید انقلاب شرکت کردند، مراسمی که بخشی از آیین‌های چندروزه تشییع رهبر فقید جمهوری اسلامی ایران بود.

ایستگاه پایانی مراسم

شبکه فرانس۲۴ در گزارشی نوشت که مراسم یک‌هفته‌ای تشییع و سوگواری آیت‌الله سید علی خامنه‌ای روز پنج‌شنبه با خاکسپاری در حرم مطهر امام رضا(ع) در مشهد به پایان رسید. به نوشته این رسانه فرانسوی جمعیت انبوهی از ساعات اولیه صبح پنج‌شنبه با در دست داشتن پرچم‌های ایران، تصاویر آیت‌الله خامنه‌ای و پلاکاردهای انقلابی در مراسم حضور یافتند. فرانس۲۴ همچنین به شعارهای ضدآمریکایی شرکت‌کنندگان اشاره کرد و با یادآوری برگزاری آیین‌های تشییع در تهران، قم، نجف و کربلا، این مراسم را نمادی از جایگاه شهادت در اندیشه شیعی توصیف کرد.

روزنامه تلگراف با اشاره به رسیدن مراسم تشییع پیکر رهبر شهید ایران به ایستگاه پایانی، گزارش داد که خیابان‌های مشهد به دریایی از رنگ‌های سیاه و سرخ بدل شد. این روزنامه شامگاه پنج‌شنبه در گزارشی نوشت: جمعیت در مشهد به‌قدری مسیرها را مملو از جمعیت کرده بود، خودروی حامل رهبر شهید انقلاب اسلامی ایران به سختی می‌توانست حرکت کند. این روزنامه چاپ انگلیس در ادامه افزود: خیابان‌های مشهد به دریایی از رنگ‌های سیاه و سرخ تبدیل شد؛ سیاه برای عزاداری و قرمز برای انتقامی که جمعیت با در دست داشتن پلاکاردهایی که انتقام را مطالبه می‌کردند.

رسانه‌های روسیه نیز با اعزام خبرنگاران خود، روایتی میدانی و بلند از جزئیات مراسم ارائه دادند. خبرگزاری اسپوتنیک، از گرمای بی‌رحمانه و ازدحام جمعیت از تهران گرفته تا قم و مشهد نوشت. این رسانه روسی نوشت که درک ناقص غرب از ایران به‌عنوان دولتی «آشوب‌زده»، عامل اصلی ناکامی واشنگتن و تل‌آویو در مهار آن بود. این خبرگزاری افزود: «‌منشأ قدرت ایران نه در ساختارهای رسمی که در انسجام معنوی و اجتماعی عمیق آن نهفته است.»