فصل تازه در مناسبات انرژی دو اقتصاد بزرگ جهان؛
دیپلماسی نفتی واشنگتن – پکن
ترامپ در گفتوگویی با شبکه فاکسنیوز پس از دیدار خود با شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، گفت: «چین توافق کرده که نفت آمریکا را خریداری کند. کشتیهای چینی بهزودی به تگزاس، لوئیزیانا و آلاسکا خواهند آمد و صادرات انرژی آمریکا به چین آغاز میشود.» اظهارات ترامپ در شرایطی مطرح میشود که صادرات نفت خام آمریکا به چین طی ۲سال گذشته افت شدیدی را تجربه کرده است. بر اساس دادههای منتشرشده از سوی دولت آمریکا، صادرات نفت خام و فرآوردههای نفتی ایالات متحده به چین در سال گذشته با کاهش ۲۵درصدی به ۲۳۸میلیون بشکه رسید؛ در این میان، صادرات نفت خام بهتنهایی نسبت به سال۲۰۲۳ حدود ۹۵درصد سقوط کرد و به تنها ۸میلیون بشکه در سال ۲۰۲۵ رسید.
باز ماندن تنگه هرمز
وی افزود که شی جینپینگ خواهان باز ماندن تنگه هرمز و حذف هرگونه عوارض یا محدودیت برای عبور نفتکشهاست. این موضعگیری در حالی اهمیت ویژهای دارد که چین همچنان بزرگترین خریدار نفت ایران محسوب میشود. دادههای دولت آمریکا نشان میدهد پکن در سال ۲۰۲۵ روزانه حدود ۱.۴میلیون بشکه نفت ایران وارد کرده است؛ رقمی که نزدیک به ۹۰درصد کل صادرات نفت خام ایران را شامل میشود. رئیسجمهور آمریکا در ادامه با تاکید بر توان تولید انرژی این کشور گفت: «چین اشتهایی سیریناپذیر برای انرژی دارد و ما منابع نامحدودی در اختیار داریم.» او مدعی شد تولید نفت و گاز آمریکا از مجموع تولید عربستان سعودی و روسیه بیشتر است. طبق آمار اداره اطلاعات انرژی آمریکا (EIA)، ایالات متحده در سال۲۰۲۵ روزانه ۲۴میلیون بشکه نفت و مایعات سوختی تولید کرده؛ درحالیکه تولید عربستان سعودی ۱۱میلیون بشکه و روسیه ۱۰میلیون بشکه در روز بوده است. پکن روز جمعه ۱۵مه اعلام کرد که دو کشور در جریان دیدار رهبران به «مجموعهای از توافقات و اجماعهای جدید» دست یافتهاند؛ توافقاتی که هدف آن ایجاد «ثبات راهبردی و سازنده» در روابط دوجانبه طی سه سال آینده عنوان شده است. در حوزه ژئوپلیتیک نیز چین خواستار بازگشایی سریع مسیرهای کشتیرانی و برقراری آتشبس پایدار در خاورمیانه شده و بر ضرورت ثبات در منطقه خلیج فارس تاکید کرده است. کارشناسان همچنین تاکید دارند که اگرچه دو کشور در مقطع کنونی به دنبال مدیریت تنشها و حفظ ثبات هستند، اما رقابت فزاینده در حوزههای فناوری، امنیت و ژئوپلیتیک همچنان مانعی جدی بر سر گسترش همکاریهای پایدار میان پکن و واشنگتن خواهد بود.
کانال ۱۰۹ دلاری
بهای شاخص برنت روز جمعه ۱۵مه و تا لحظه تنظیم این خبر و به گزارش تارنمای tradingeconomics از مرز ۱۰۹دلار در هر بشکه عبور و در مسیر ثبت رشد هفتگی نزدیک به ۸درصد قرار گرفت؛ رشدی که عمدتا ناشی از تداوم ریسکها در تنگه هرمز و بنبست در مذاکرات صلح میان آمریکا و ایران ارزیابی میشود. ترامپ روز پنجشنبه بار دیگرخطاب به تهران ادعا کرد که صبر واشنگتن رو به پایان است. این اظهارات در حالی مطرح شد که ایران اعلام کرده از شامگاه چهارشنبه تاکنون حدود ۳۰کشتی از تنگه هرمز عبور کردهاند. با این حال، ناکامی تهران و واشنگتن در دستیابی به توافق بر سر پیشنهاد ارائهشده از سوی آمریکا در اوایل هفته جاری، همچنان ابهام درباره وضعیت این گذرگاه راهبردی را حفظ کرده و امیدها برای دستیابی به آتشبس پایدار را کمرنگ ساخته است. آژانس بینالمللی انرژی (IEA) نیز اعلام کرد جریان انتقال نفت خام و فرآوردههای نفتی از تنگه هرمز در ماههای مارس و آوریل روزانه حدود ۴میلیون بشکه کاهش یافته است. این نهاد هشدار داد حتی در صورت پایان بحران طی ماه آینده، بازار جهانی نفت ممکن است تا ماه اکتبر همچنان با کمبود محسوس عرضه روبهرو بماند. همزمان، ترامپ با اشاره به تمایل چین برای خرید نفت آمریکا گفت پکن در شرایطی بهدنبال تنوعبخشی به منابع تامین انرژی خود است که بازگشایی کامل تنگه هرمز همچنان با چالش مواجه بوده و گزارشهایی از حمله و توقیف کشتیها در روزهای اخیر منتشر شده است.
