آغاز رالی قیمتی گواهی سپرده مس در بورس کالا؟
مس در آستانه سقف تاریخی
علی قاسمی : بازار جهانی مس در روزهای اخیر به نقطهای از قیمت رسیده است که توجه معاملهگران، تولیدکنندگان و سرمایهگذاران را بار دیگر به خود جلب کرده است. قیمت این فلز استراتژیک اکنون تنها حدود یک درصد با سقف تاریخی خود فاصله دارد و در آستانه ثبت رکوردی تازه قرار گرفته است. همزمان در بازار سرمایه ایران نیز گواهی سپرده کاتد مس در بورس کالا طی ماههای اخیر روندی صعودی را تجربه کرده و با وجود برخی نوسانات، مسیر کلی آن همسو با بازار جهانی بوده است. بررسی روند دو بازار از اواخر سال ۱۴۰۴ نشان میدهد که میان قیمت جهانی مس و ارزش گواهی سپرده کاتد مس رابطهای قابلتوجه برقرار بوده، اما نقش نرخ ارز در ایران باعث شده دامنه رشد داخلی در مقاطعی از رشد بازار جهانی پیشی بگیرد. به نظر میرسد اکنون با توجه به اقتصادیشدن قیمت دلار و خودنمایی مس در بازارهای جهانی گواهی سپرده مس شانس بیشتری برای آغاز یک رالی صعودی داشته باشد.
خودنمایی مس در بازارهای جهانی
بررسی روند قیمتها از اواخر سال 1404 همزمان با ماههای ابتدایی سال 2026 تاکنون نشان میدهد که قیمت جهانی مس ازحدود ۱۲ هزار و ۸۰۰ دلار به ازای هر تن به تدریج وارد یک مسیر افزایشی شده و در مقاطعی از کانال ۱۴ هزار دلار نیز عبور کرده است. این رشد اغلب تحتتاثیر انتظارات ناشی از افزایش تقاضای جهانی برای صنایع مرتبط با انرژیهای تجدیدپذیر، خودروهای برقی، توسعه شبکههای انتقال برق و محدودیتهای عرضه در برخی معادن بزرگ جهان شکل گرفته است. در همین بازه زمانی، گواهی سپرده کاتد مس نیز از محدوده نزدیک به 1.5میلیون تومان آغاز به حرکت کرده و تا سطوح بالاتر از 2.5میلیون تومان افزایش یافته است؛ رشدی که به مراتب بیشتر از افزایش دلاری قیمت جهانی بوده و نشاندهنده نقش قیمت دلار در قیمت گواهی سپرده است.
در شرایطی که قیمت جهانی مس بر مبنای دلار تعیین میشود، هرگونه تغییر در نرخ دلار به طور مستقیم بر ارزش ریالی مس بورسی اثر میگذارد. طی ماههای گذشته بازار ارز ایران نیز با روندی افزایشی و نوسانی همراه بوده است. همین موضوع سبب شده حتی در مقاطعی از زمان که قیمت جهانی مس با اصلاح یا توقف رشد مواجه شده، گواهی سپرده کاتد مس همچنان از حمایت نرخ ارز برخوردار باشد. به بیان دیگر، سرمایهگذاران بازار داخلی نه تنها از رشد قیمت جهانی منتفع شدهاند، بلکه افزایش نرخ دلار نیز به عنوان موتور دوم رشد، ارزش گواهیها را تقویت کرده است.
در فروردین و اردیبهشت ۱۴۰۵، زمانی که قیمت جهانی مس در محدوده ۱۳ هزار تا ۱۳ هزار و ۵۰۰ دلار نوسان میکرد، گواهی سپرده کاتد مس با شیب ملایمتری حرکت داشت. اما از نیمه اردیبهشت به بعد، همزمان با جهش قیمت جهانی یعنی ثبت قیمت 14هزار و 100دلار و تقویت انتظارات تورمی در داخل کشور، شتاب رشد گواهی سپرده نیز افزایش یافت. در این مقطع، بازار داخلی ضمن منعکسکردن تحولات جهانی در قیمت، با در نظر گرفتن انتظارات تورمی شکاف خود را با قیمت جهانی مس افزایش داد.
اهمیت وضعیت کنونی بازار مس در آن است که قیمت جهانی در آستانه شکستن سقف تاریخی قرار گرفته است. اغلب زمانی که یک دارایی به محدوده رکوردهای پیشین نزدیک میشود، دو سناریوی متفاوت پیش روی بازار قرار میگیرد. در سناریوی نخست، عبور موفق از سقف تاریخی میتواند موج جدیدی از ورود سرمایه و افزایش تقاضای سفتهبازانه را ایجاد کند. در چنین شرایطی بسیاری از فعالان بازار، شکست مقاومت تاریخی را نشانه آغاز یک فاز صعودی جدید تلقی میکنند. اما در سناریوی دوم، بازار ممکن است در نزدیکی سقف تاریخی با افزایش عرضه و شناسایی سود مواجه شود و وارد دورهای از اصلاح یا نوسان شود. دنیایاقتصاد قبلا درگزارشی به احتمال افزایش نرخ بهره آمریکا و اصلاح قیمتها اشاره کرده بود. با این حال، تقاضای بالای مس شانس عبور قیمت از سقف تاریخی را افزایش داده است.
بازگشت به رالی؟
برای بازار گواهی سپرده کاتد مس در ایران نیز سناریویی مشابه بازارهای جهانی وجود دارد. اگر قیمت جهانی موفق به ثبت رکورد جدید شود و نرخ دلار نیز در سطوح فعلی تثبیت یا تقویت شود، احتمال آن وجود دارد که گواهی سپرده کاتد مس بتواند بار دیگر به سمت سقفهای قیمتی جدید حرکت کند. به ویژه آنکه بازار داخلی معمولا با یک وقفه زمانی کوتاه نسبت به تحولات جهانی واکنش نشان میدهد و در صورت شکلگیری انتظارات مثبت، ورود نقدینگی جدید میتواند روند صعودی را تشدید کند. البته اگر قیمت جهانی مس با برخورد به مقاومت روانی تاریخی خود، وارد فاز نوسان یا اصلاح شود، قیمت اقتصادی دلار میتواند پشت مس بورسی دربیاید.با این حال، بخشی از رشد اخیر گواهی سپرده کاتد مس پیشاپیش انتظارات صعودی را در قیمتها منعکس کرده است. فاصله گرفتن قیمت گواهی از روند خطی رشد جهانی در برخی مقاطع نشان میدهد که بازار داخلی تنها به متغیر بنیادی مس متکی نبوده و عوامل روانی و انتظارات تورمی نیز در شکلگیری قیمتها نقش داشتهاند. از این رو هرگونه اصلاح در نرخ ارز یا کاهش هیجان بازار جهانی میتواند سرعت رشد گواهیها را کاهش دهد.
در سطح بینالمللی نیز چشمانداز مس همچنان مثبت ارزیابی میشود. بسیاری از موسسات تحلیلی معتقدند روند گذار انرژی در جهان، توسعه زیرساختهای برق و افزایش تولید خودروهای برقی در سالهای آینده تقاضای قابلتوجهی برای مس ایجاد خواهد کرد. از سوی دیگر، توسعه معادن جدید با سرعت کافی پیش نمیرود و همین مساله نگرانیهایی درباره کمبود عرضه در سالهای آینده به وجود آورده است. این مجموعه عوامل سبب شده سرمایهگذاران بزرگ جهانی همچنان نگاه مثبتی به بازار مس داشته باشند.
برای ایران، اهمیت این روند تنها به بازار سرمایه محدود نمیشود. شرکتهای بزرگ تولیدکننده مس از جمله فعالان اصلی صنعت فلزات اساسی کشور محسوب میشوند و رشد قیمت جهانی میتواند درآمد صادراتی آنها را افزایش دهد. در صورت تداوم قیمتهای بالا و حفظ نرخ ارز در سطوح کنونی، سودآوری این شرکتها نیز تحتتاثیر مثبت قرار خواهد گرفت. همین موضوع میتواند از طریق افزایش جذابیت سهام شرکتهای معدنی و فلزی، اثرات گستردهتری بر بازار سرمایه داشته باشد.
آنچه از مقایسه روند گواهی سپرده کاتد مس و قیمت جهانی مس در ماههای اخیر برمیآید، وجود یک همبستگی قابل قبول میان دو بازار است. هر زمان قیمت جهانی وارد مسیر صعودی شده، گواهی سپرده نیز واکنش مثبت نشان داده و در دورههای اصلاح جهانی، آهنگ رشد بازار داخلی نیز کاهش یافته است. با این حال نقش تعیینکننده دلار باعث شده بازدهی سرمایهگذاران داخلی در بسیاری از مقاطع از رشد دلاری مس فراتر رود.
اکنون که قیمت جهانی مس در آستانه ثبت یک رکورد تاریخی جدید قرار گرفته، نگاه فعالان بازار به دو متغیر کلیدی دوخته شده است؛ نخست توانایی بازار جهانی برای عبور از مقاومت تاریخی و دوم مسیر آینده نرخ ارز در ایران میتواند بر روند قیمتها موثر واقع شود. ترکیب این دو عامل میتواند جهت حرکت گواهی سپرده کاتد مس را در ماههای آینده تعیین کند. اگر هر دو متغیر در مسیر صعودی باقی بمانند، گواهی سپرده مس نیز ظرفیت آن را خواهد داشت که وارد فاز جدیدی از رشد شود. اما اگر یکی از این دو موتور محرک تضعیف شود، احتمال افزایش نوسانات و حتی اصلاح کوتاهمدت در بازار دور از انتظار نخواهد بود.با توجه به آنکه قیمت مس بر اساس تحلیلها میتواند در سطوح بالای قیمتی باقی بماند و قیمت دلار نیز در محدودههای اقتصادی برای خرید قرار دارد، گواهی سپرده مس میتواند به عنوان بخشی از سبد داراییهای سرمایهگذاران در کنار طلا و نقره جایگاه ویژهای داشته باشد.
