ادعای سفر شبانه فرمانده سپاه قدس به بغداد
فرارو : برخی منابع گزارش دادهاند که سفر سردار قاآنی «ماموریتی محولشده از سوی رهبر انقلاب برای ورود به موضوع عراق و جلوگیری از وقوع بحران» بوده است.
رسانههای عربی و بینالمللی میگویند فرمانده نیروی قدس سپاه شامگاه دوشنبه ۲۵ آبان برای گفتگو با نخستوزیر عراق و جلوگیری از وقوع درگیری میان نیروهای امنیتی فدرال و کتائب حزبالله در منطقه جرفالصخر، به بغداد سفر کرد. تا کنون هیچ مرجع رسمی داخلی سفر اسماعیل قاآنی به عراق را تائید یا رد نکرده است. منابع خبری میگویند رایزنیهای فرمانده نیروی قدس سپاه از شامگاه دوشنبه تا بامداد سهشنبه طول کشیده است.
برخی منابع میگویند سفر سردار قاآنی، ماموریتی محول شده از سوی رهبر انقلاب برای ورود به موضوع عراق و جلوگیری از وقوع بحران بوده است. در حال حاضر بحران به صورت مشخص میان دولت علی فالح الزیدی، نخستوزیر عراق و گروه کتائب حزبالله در حال افزایش است. دولت عراق این گروه را متهم میکند که مشغول قاچاق نفت در منطقه جرفالنصر (جرفالصخر) بوده است. اتهامی که کتائب حزبالله آن را رد کرده و ناشی از سیاسیکاری دولت میداند. این گروه همچنین تاکید میکند که سلاحهای خود را به دولت تحویل نخواهد داد. نخستوزیر عراق دستور ورود نیروهای دولتی به این منطقه را صادر کرده است.
جرفالصخر؛ نقطه اختلاف نخستوزیر و کتائب حزبالله
جرفالصخر یا جرفالنصر، منطقهای در شمال استان بابل و در فاصله حدود ۶۰ کیلومتری جنوبغرب بغداد است. این منطقه طی سالهای گذشته به یکی از نقاط حساس امنیتی عراق تبدیل شده و حضور کتائب حزبالله در آن، همواره از موضوعات مورد اختلاف میان دولت مرکزی و این گروه بوده است.
دولت عراق در روزهای اخیر اعلام کرده است که قصد دارد کنترل منطقه را به ساختارهای رسمی امنیتی بازگرداند. در همین چارچوب، مقامهای عراقی اتهامهایی درباره قاچاق نفت و فعالیتهای غیرقانونی در جرفالصخر مطرح کردهاند. به گزارش آسوشیتدپرس، مقامهای عراقی مدعیاند که شبکهای برای انتقال و فروش غیرقانونی نفت در این منطقه فعالیت داشته و ارزش محمولههای مورد اشاره به دهها میلیون دلار میرسد. یک کمیته تحقیقاتی پارلمانی نیز از شواهد مربوط به تردد ۲۵ تانکر با ظرفیت ۳۶ هزار لیتر خبر داده است.

دیدار سردار قاآنی با نخستوزیر عراق برای جلوگیری از درگیری
گزارش سفر سردار قاآنی ابتدا در رسانههای عراقی منتشر شد و سپس خبرگزاری فرانسه و دیگر رسانههای منطقهای نیز به آن پرداختند. روداو به نقل از دو منبع ارشد دولتی در عراق گزارش داده است که دیدار سردار قاآنی و الزیدی شامگاه دوشنبه و از حدود ساعت ۱۰ شب آغاز شده و بیش از یک ساعت ادامه داشته است.
بر اساس این گزارش، سردار قاآنی در جریان ملاقات بر ضرورت حل اختلافها از مسیر گفتوگو و پرهیز از رویارویی نظامی تأکید کرده است. در مقابل، الزیدی بر موضع دولت عراق درباره خروج کتائب حزبالله از جرفالصخر پافشاری کرده و خواستار پایانیافتن وضعیت کنونی این منطقه شده است.

همزمان، گزارشهایی درباره رایزنی سردار قاآنی با رهبران چارچوب هماهنگی، ائتلاف اصلی احزاب شیعه عراق، منتشر شده است. شفق نیوز گزارش داده است که در ادامه این رایزنیها، کمیتهای سهنفره متشکل از هادی العامری، رئیس سازمان بدر، فالح الفیاض، رئیس سازمان حشدالشعبی، و ابوفدک المحمداوی، رئیس ستاد حشدالشعبی مأمور شدهاند پیشنهادهای مطرحشده را به کتائب حزبالله منتقل کنند.
مهلت نخستوزیر عراق به کتائب حزبالله و هشدار این گروه
محور اصلی اختلاف همچنان چگونگی خروج کتائب حزبالله از جرفالصخر و انتقال کنترل منطقه به نیروهای دولتی است. العربی الجدید گزارش داده است که الزیدی به رهبران چارچوب هماهنگی اعلام کرده کتائب حزبالله تا روز جمعه برای ترک منطقه فرصت دارد و در صورت اجرا نشدن این تصمیم، نیروهای ارتش وارد عمل خواهند شد.
این رسانه همچنین از استقرار نیروهای کتائب حزبالله در اطراف منطقه و حفر مواضع دفاعی خبر داده است. در مقابل، این گروه اعلام کرده که حاضر به ترک جرفالصخر نیست و در صورت ورود نیروهای دولتی، با آنها مقابله خواهد کرد. آسوشیتدپرس نیز این هشدار را گزارش کرده است.

چنین وضعیتی میتواند دولت عراق را با یکی از دشوارترین چالشهای امنیتی خود روبهرو کند؛ چراکه هرگونه اقدام نظامی برای تغییر وضعیت جرفالصخر، احتمال بروز تنش میان نیروهای رسمی و گروههای مسلح را افزایش میدهد. چهرههای سیاسی عراق به دولت هشدار دادهاند که انجام عملیات در جرفالصخر، باعث رویارویی شیعیان با یکدیگر خواهد شد و قابلیت سرایت به دیگر مناطق کشور را نیز دارد. از سوی دیگر، ادامه وضعیت موجود نیز با سیاست اعلامشده دولت برای تمرکز اقتدار امنیتی در ساختارهای رسمی سازگار نیست. دولت عراق به دنبال انحصار سلاح در دست حکومت مرکزی است.
نتیجه مذاکرات سردار قاآنی و نخستوزیر عراق چه شد؟
گزارشهای منتشرشده در روز چهارشنبه ۲۷ آبان درباره نتیجه رایزنیها یکسان نیست. کردستان ۲۴ به نقل از دو منبع از چارچوب هماهنگی گزارش داده است که الزیدی و سردار قاآنی درباره خروج مسالمتآمیز کتائب حزبالله و استقرار نیروی مشترکی متشکل از پلیس فدرال، حشدالشعبی و دیگر نیروهای امنیتی به تفاهم رسیدهاند. بر اساس این روایت، قرار است کنترل منطقه بدون ورود به درگیری مستقیم به نیروهای جایگزین منتقل شود. بیبیسی نیز ساعتی پیش خبر داد که این توافق اتفاق افتاده است.
با این حال، شفق نیوز از ادامه اختلافها و بینتیجهماندن مذاکرات میان دولت، چارچوب هماهنگی و کتائب حزبالله خبر داده است. بر اساس این گزارش، برخی پیشنهادهای مطرحشده از سوی طرفهای مختلف با مخالفت روبهرو شده و الزیدی همچنان بر خروج کتائب حزبالله تا شامگاه جمعه تأکید دارد. این رسانه همچنین گزارش داده است که نخستوزیر عراق قصد تمدید این مهلت را ندارد.
اگرچه گزارشهایی از دستیابی به تفاهم اولیه میان مقامهای سیاسی عراق منتشر شده، هنوز نمیتوان از حل قطعی بحران سخن گفت. تفاهم احتمالی میان نخستوزیر و سردار قاآنی یا رهبران چارچوب هماهنگی، بهتنهایی به معنای پذیرش و اجرای آن از سوی کتائب حزبالله نیست. مسئله اصلی اکنون چگونگی انتقال کنترل جرفالصخر و جلوگیری از تبدیل اختلاف سیاسی به رویارویی نظامی است.
در همین حال، العربی الجدید گزارش داده است که الزیدی سفر برنامهریزیشده خود به لبنان را نیز به دلیل تحولات امنیتی جرفالصخر و احتمال وقوع رویدادهای تازه به تعویق انداخته است. این موضوع نشان میدهد که دولت عراق، دستکم در مقطع کنونی، حلوفصل وضعیت این منطقه را در اولویت قرار داده است.
بخش سایتخوان، صرفا بازتابدهنده اخبار رسانههای رسمی کشور است.
- نخست وزیر عراق به لبنان می رود/ علت سفر الزیدی به بیروت چیست؟
- ادعای الحدث درباره سفر هیات ایرانی به بغداد/ ریاست این هیات بر عهده سردار قاآنی بود
- رایزنی نخستوزیر عراق با سران حشد الشعبی و بدر/ در نشست سه ساعته درباره خلع سلاح چه تصمیمی گرفته شد؟
- تماس تلفنی نخستوزیر عراق و پادشاه بحرین/ محور اصلی رایزنی چه بود؟
- توضیحات سفیر عراق درباره سفر الزیدی به تهران/ خاص و محرمانه بود/ کاهش تنش و پایان جنگ محور رایزنیها بود


