در سال گذشته متوسط هزینه خانوارهای شهری در هر ماه برابر با ۵ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان در کل کشور محاسبه شده است. تفکیک این هزینه به دهک های مختلف نشان از مقدار تغییرات در این متغیر خواهد داشت.

به طور کلی می توان کشور را از لحاظ درآمد و هزینه به ده طبقه یا دهک مختلف تقسیم بندی کرد. به صورتی که دهک های پایینی دارای هزینه های کم تر و دهک های بالاتر مانند دهک نهم و دهم هزینه بیشتری داشته باشند.

آخرین گزارش مرکز آمار از وضعیت درآمد و هزینه خانوارهای کشور مربوط به سال ۱۳۹۹ بوده و هنوز این رقم برای سال جاری به روز نشده، اما به روزرسانی هزینه پرداخت شده در سال گذشته با تورم سال جاری حکایت از رشد قابل ملاحظه هزینه ها در سال ۱۴۰۰ دارد.

Seem2HPXcBv6

رشد قابل توجه هزینه های ماهانه

آخرین داده های مرکز آمار ایران  در سال 99 نشان می دهد متوسط هزینه ماهانه در آن سال به ازای هر خانوار شهری  5 میلیون و 300 هزار تومان بوده است.

این هزینه برای دهک اول به طور متوسط برابر با ماهی 1 میلیون و 430 هزار تومان و برای دهک دهم معادل با 14 میلیون و 820 هزار تومان برآورد شده است.

در صورتی که اثر شاخص تورم تا ماه آذر سال جاری را در میزان هزینه دهک ها در سال گذشته وارد کنیم، نتیجه می تواند معیار مناسبی برای تخمین افزایش هزینه ها در سال جاری باشد.

برای پاسخ به این پرسش نیازمند شاخص قیمت مصرف کننده در  آذرماه 1400 هستیم. این شاخص طبق اعلام مرکز آمار برای کل کشور و دهک های مختلف هزینه ای بیان شده است.

این شاخص برای کل کشور برابر با 374.9 واحد به ثبت رسیده است. بنابراین حذف اثر تورم از رقم پرداختی ماهانه نشان می دهد هزینه هر خانوار در آذر ماه امسال برابر با 7 میلیون و 150 هزار تومان بوده است.یعنی اگر هر خانوار همان سبد مصرفی سال گذشته را داشته باشد طبق آمار تورم در این سال باید به طور متوسط حدود 2 میلیون تومان بیشتر از سال قبل هزینه کند.

بر پایه تغییرات تورمی هزینه ماهانه دهک اول در آذر به حدود دومیلیون تومان رسیده و  دهک دهم معادل با 20 میلیون  و 500 هزار تومان برآورد می شود.

تورم

کاهش قدرت خرید کم درآمدها

برای برآورد رسمی هزینه های خانوار باید منتظر آمارهای رسمی ماند اما  با این حال، درصورتی که نسبت هزینه هر خانوار در سال گذشته را به همان شاخص در ماه آذر 1400 تقسیم کنیم، نتیجه ای را نشان می دهد که حاکی از کاهش قدرت خرید خانوار به تفکیک دهک ها است.

این موضوع به عبارت دیگر شکل دیگری از همان تورمی است که هر دهک در طول یک سال تجربه کرده است. نسبت هزینه ای که هر کدام از دهک ها سال قبل برای سبد مصرفی شان پرداخته اند به رقمی که با احتساب تورم به دست می آید را می توان نسبتی از توان خرید هر خانوار شهری معرفی کرد. این رقم برای دهک اول برابر با 72.2 درصد بوده است به این معنا که توان پرداخت در دهک ابتدایی هزینه خانوارهای تقریبا 72.2 درصد این رقم با احتساب اذر ماه سال جاری بوده است. یعنی قدرت خرید این دهک در کشور نسبت به سال قبل 28 درصد کمتر شده است.

بخش سایت‌خوان، صرفا بازتاب‌دهنده اخبار رسانه‌های رسمی کشور است.