ایران و یونان با بیش از دو هزار و پانصد سال رابطه تاریخی، فرهنگی و سیاسی دارای همکاری های تنگاتنگ علمی، فلسفی، سیاسی، اقتصاد و تجاری بوده اند.

به گزارش ایرنا، نتیجه همکاری های ایران و یونان باعث شده هر دو ملت طی قرن های متمادی خدمات ارزنده علمی، فلسفی و هنری به جامعه بشری ارایه کنند و در واقع جهان امروز وامدار تمدن و فرهنگ این دو کشور است.

به طورکلی تاثیرات متقابل فرهنگ های دو کشور بر یکدیگر و تولد فرهنگی مشترک به عنوان شرقی و تاثیرات آن در ایجاد فرهنگی بزرگ در طول تاریخ نادیده گرفته شده است.

«یورگوس مالینوس» استاد دانشکده الهیات و تاریخ دانشگاه آتن در این باره می گوید: گرچه یونان از نظر جغرافیایی به غرب تعلق دارد ولی از نظر فرهنگی شرقی است و به همین دلیل کلیسای ارتدکس یونان به کلیسای شرق معروف است.

وی روابط فرهنگی و علمی ایران و یونان را بسیار با اهمیت و ارزشمند می داند می گوید: در حالیکه ایران و یونان دارای تمدنی بزرگی در طول تاریخ بوده اند و خدمات ارزنده علمی و فرهنگی به جهان ارایه کرده اند، غرب تلاش می کند، این عامل مهم و پیوند تاریخی دو ملت را نادیده بگیرد و جنگ های کوتاه مدت دو ابر قدرت آن زمان را برای رسیدن به خود، پر رنگ تر نشان دهد.

متالینوس در ادامه با اشاره به نظریه جنگ تمدن ها از «ساموئل هانتینگتون» افزود: این دیدگاه در واقع، جنگ با تمام تمدن های ریشه دار و اصیل در طول تاریخ می باشد که قطعاً فرهنگ یونانی را نیز مانند فرهنگ های غنی شرق به ویژه ایران را هدف قرار داده تا غرب بتواند با اتخاذ چنین روشی ملت های متمدن را از هم دور کرده و با کاربرد سیاست های سلطه طلبانه، فرهنگ مبتذل خود را بر دیگران تحمیل کند.

گرچه یونان و ایران برای مدت کوتاهی در دو هزار و پانصد سال پیش به عنوان دو کشور قدرتمند زمان درگیری های نظامی داشتند، اما واقعیت آن است که در بقیه طول تاریخ درخشان خود با هم دارای ارتباطات سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و تجاری خوبی بوده اند که متاسفانه به آن پرداخته نمی شود و جای تاسف است که حتی کتب درسی یونان متاثر از فرهنگ غربی به ارایه جنگ های دو کشور در دوران باستان به عنوان غرور ملی می پردازند و از ارایه همکاری های خوب دو ملت خود داری می کنند.

اکنون ضرورت دارد بازخوانی تاریخ روابط دو کشور با سفر «الکسیس چیپراس» نخست وزیر و هیات بلند پایه سیاسی، اقتصادی و تجاری یونان به تهران به منظور توسعه روابط همه جانبه با جمهوری اسلامی ایران، این مساله نیز مد نظر قرار گیرد و همکاری های علمی، فلسفی، سیاسی و اقتصادی در طول تاریخ نیز تدوین و به دانش آموزان و دانشجویان یونانی ارایه گردد.

اندیشمندان این کشور بخصوص فیلسوفان عصر حاضر یونان به خوبی به نقش مهم ایران و ایرانیان در ترجمه متون فلسفی یونان و انتقال این فلسفه و نگرش فکری یونانی ها به اروپا در عصری که کشورشان با دیکتاتوری شدید اداره می شد، واقف هستند و همیشه در بحث های خصوصی و حتی در جمع دانشجویان به صورت محدود به این مساله اشاره می کنند.

زمانی که اندیشمندان یونانی همجون سقراط توسط دیکتاتورها در یونان محاکمه و به اعدام محکوم می شدند، آنان برای نجات جان و آثار خود به ایران سفر می کردند و اکنون اندیشمندان یونانی خوب از این واقعیت های تاریخی آگاه هستند، ولی این حقایق به جوانان و نو جوانان یونانی ارایه نمی شود.

پرفسور «اونگلوس موچوپلس» از فیلسوفان معاصر یونان که هشت سال مسئولیت ریاست دانشگاه آتن را بر عهده داشته است در این باره می گوید: زمانی که سقراط در آتن به خاطر ارایه دیدگاه های فلسفی خود محاکمه می شد و حاکمان یونان از ارایه هر دیدگاه فلسفی و علمی به جامعه جلوگیری می کردند، اندیشمند و فیلسوفان یونانی برای رهایی از خشم و غضب پادشاهان و دیکتاتورهای حاکم، به ایران پناه می بردند و در دانشگاه جندی شایور به تحقیقات خود ادامه می دادند یا از اندیشمندان و فیلسوفان ایرانی درس می آموختند که بدین ترتیب هم از تیغ حاکمان یونان نجات می یافتند و همزمان با اندیشه ها و دیدگاه های فلسفی جدید آشنا می شدند.

این پروفسور یونانی افزود: زمانی که حکومت های دیکتاتور یونان باستان با هرگونه علم و فلسفه بر اساس جهل برخورد دشمنانه داشتند و کتب فلسفی را نابود می کردند، اندیشمندان ایرانی و جهان اسلام برای نجات فلسفه ارسطویی، افلاطونی و دیگر فیلسوفان بزرگ یونان، آثار آنان را به زبان فارسی یا عربی ترجمه می کردند که باعث شد نه تنها علوم فلسفی یونان زنده بماند، بلکه به کشورهای اروپایی نیز منتقل شود.

استاد یونانی در باره خدمات ایرانیان و فیلسوفان جهان اسلام مبنی بر حفظ آثار فلسفی و علمی یونان گفت: ترجمه متون فلسفی یونانیان توسط ایرانیان و مسلمانان و انتقال این علوم به اروپا تا حدودی بر شکل گیری رنسانس اروپا نیز تاثیر داشته است.

استادان و اندیشمندان ایرانی همچون ملاصدرا، غزالی، فارابی و علامه محمد تقی جعفری و ده ها اندیشمند بزرگ دیگر ایرانی با مطالعه و بررسی آثار فیلسوفان یونانی نه تنها زمینه آشنایی ملت ایران با آثار این فیلسوفان را فراهم آوردند بلکه با نقد و اضافه کردن مطالبی برغنای این آثار افزودند و فلسفه جدیدی را به عنوان فلسفه شرق را بوجود آوردند که در عصر حاضر ابعاد گسترده و تاثیر گذاری بر فرهنگ و دیدگاه های اندیشمندان جهان دارد.

پرفسور مو چوپلس در این باره می گوید: توسعه همکاری های انجمن فلسفه یونان با انجمن حکمت و فلسفه ایران می تواند زمینه معرفی آثار مهم فلسفی یونانی و ایرانی اسلامی را به شهروندان دو کشور بیش از پیش فراهم آورد.

**همکاری های اقتصادی:

دو کشور روابط دیرینه اقتصادی و رونق تجارت دریایی داشته اند و تاجران یونانی و ایرانی برای فروش تولیدات و توسعه دادستدها از طریق دریا یا زمنیی به کشورهای یکدیگر سفر می کرد اند.

یونانیان از دیرباز به تولید و توسعه زیتون و فرآورده های ماهی اشتغال داشتند که مقدار زیادی از آن به ایران یا کشورهای تحت حاکمیت در آن زمان صادر می کردند و ایرانیان نیز محصولات کشاورزی و پارچه به یونان صادر می کردند.

در عصر حاضر یونان نیز یکی از مهمترین وارد کنندگان نفت ایران می باشد و با توجه به این که توان فراوانی در گردشگری، کشاورزی، پرورش ماهی، دارویی و تولیدات پتروشیمی و آلومینیوم دارد، می تواند همکاری های خود را با ایران افزایش دهد.

این امر ضمن کمک به توسعه اقتصادی دو کشور، سرعت برون رفت یونان از بحران مالی را افزایش می دهد و ایجاد رفاه اجتماعی بیشتری برای شهروندان این کشور درپی خواهد داشت.

دولت سوسیالیست چیپراس بارها با انتقاد از تک بعدی بودن سیاست خارجی دولت های قبلی وابسته به نظام سرمایه داری یونان، اعلام کرده که اتخاذ سیاست یکجانبه و گرایش به غرب، ریشه بحران کنونی است.

اکنون دولت چپگرای سی ریزا که در نظر دارد، همزمان با ادامه ارتباطات با اروپا و اتخاذ سیاست چند بعدی و توسعه روابط سیاسی، اقتصادی و تجاری با تمام کشورهای جهان زمینه رشد اقتصادی یونان را فراهم کند، ایران را یکی از تکیه گاه های این سیاست غیراروپایی می داند.

ایران و یونان منافع مشترک فراوانی در همکاری با یکدیگر دارند که می تواند باعث توسعه رشد اقتصادی و ایجاد زمینه همکاری دو کشور برای حل و فصل مسایل بین المللی و منطقه ای شود، زیرا نقش مهمی در ایجاد صلح، ثبات و امینت و آرامش در مناطق خود دارند.

ایران یکی از کشورهای مهم صادر کننده نفت به یونان می باشد و در پنج سال گذشته به رغم تحریم های ضد ایرانی، صادرات نفت به این کشور ادامه یافته و به همین دلیل هم یکی از اهداف سفر کنونی نخست وزیر یونان تسویه بدهکاری های سال های قبل شرکت «هلنیک پترولیوم» به تهران است.

از سوی دیگر درحالیکه یونان در بحران مالی شدیدی بسر می برد و جمهوری اسلامی ایران قدرت منطقه ای و فرا منطقه ای سیاسی و اقتصادی است، به نظر می رسد که توسعه همکاری های دو کشور باعث خواهد شد که مقداری از مشکلات مالی یونان کاسته شود.

سفر نخست وزیر یونان به تهران همراه یک هیات بلندپایه سبب شده است که دولتمردان یونانی با آگاهی از توان سیاسی و اقتصادی ایران در منطقه و جهان، برای توسعه همکاری های دو کشور در تمام زمینه ها برنامه ریزی کنند.

**همکاری های فرهنگی:

ایران و یونان از سال ۱۹۵۶ دارای توافقنامه همکاری های فرهنگی هستند که برای مدتی اجرای آن متوقف شده بود ولی پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران احیا و بطور متوسط هر دو یا سه سال تمدید می شود.

این توافقنامه در واقع زیر بنای توسعه همکاری های علمی، فلسفی، فرهنگی دو کشور می باشد که متاسفانه طی ۱۰ سال اخیر به دلیل سیاست های مغرضانه غرب علیه ایران و تاثیر آن بر روابط دو کشور، تمدید نشده است.

گرچه بر اساس توافقنامه سال ۱۹۵۶، عدم تمدید مجدد، لغو یا اجرا نشدن آن نیست، ولی در حال راکد شده بود که سفر نخست وزیر یونان به تهران می تواند افق روشن تری را ترسیم کند تا همکاری های علمی، فرهنگی، رسانه ای و هنری دو کشور همزمان با توسعه روابط تجاری و اقتصادی نیز رونق یابد و جان تازه ای بگیرد.

بخش سایت‌خوان، صرفا بازتاب‌دهنده اخبار رسانه‌های رسمی کشور است.