معاون امور بین‌الملل سازمان انرژی اتمی با بیان این که مجتمع تولید آب سنگین یکی از مشکل‌ترین پروژه‌های هسته‌ای کشور بود، گفت: در یکسال و نیم وقت صرف کردیم تا این نیروگاه راه‌اندازی شود، تجربه ارزشمندی را به دست آوردیم که می‌تواند در اختیار سایر صنایع از جمله صنایع پتروشیمی و نفت قرار گیرد. به گزارش «ایسنا»، دکتر محمد سعیدی دیروز تاکید کرد: آب سنگین در بسیاری از موارد با زندگی و مرگ انسان‌ها مرتبط است. وی با بیان این که از آب سنگین در درمان و جلوگیری از بیماری‌هایی مثل سرطان، ایدز و غیره استفاده می‌شود، گفت: این‌گونه نیست که آب سنگین به یک‌ باره در درمان بیماری‌ها موثر باشد، بلکه در یک دوره زمانی عنصر دوتریوم اثرگذار خواهد بود و در بسیاری از موارد به جای آب معمولی برای این بیماران از آب سنگین استفاده می‌شود. سعیدی در مورد این که چرا ایران اساسا به سمت فناوری آب سنگین رفته است، گفت: به طور کلی دو گرایش مشخص در زمینه فناوری هسته‌ای وجود دارد. اول نیروگاه‌های آب سبک و راکتورهای آب سبک و در کنار آن چرخه سوخت است که در دنیا هشت کشور این فناوری را در اختیار دارند و ایران به لطف خداوند توانسته است به فناوری آب سبک دست یابد. معاون امور بین‌الملل سازمان انرژی اتمی، ادامه داد: مسیر دوم ایجاد راکتورهای قدرت و تحقیقاتی از نوع آب سنگین است که برای تولید ایزوتوپ‌ها و رادیوداروها که در امور پزشکی، کشاورزی و صنعتی مصرف دارد، استفاده می‌شود. سعیدی افزود: آب سنگین ویژگی کند‌کننده نوترون و خنک کنندگی دارد. وی گفت: رآکتورهای آب سنگین نیاز به سوخت اورانیوم غنی شده ندارند، بلکه به UO۲ غنی شده نیاز دارند که این محصول در تاسیسات فرآوری اورانیوم اصفهان به دست می‌آید و در کنار این ماده، تولید آب سنگین است که در گسترش رآکتورهای تحقیقاتی آب سنگین استفاده می‌شود.

سعیدی با بیان این که در آب سنگین به خودی خود پلوتونیوم وجود ندارد، افزود: این عنصر نمی‌تواند صرفا در رآکتورهای قدرت آب سنگین مورد استفاده قرار ‌گیرد. معاون امور بین‌الملل سازمان انرژی اتمی با اشاره به کشورهایی که دارای فناوری راکتور آب سنگین و تولید آب سنگین هستند، گفت: کشور کانادا مهم‌ترین کشوری است که در زمینه (کندو رآکتور) فعالیت دارد. وی ادامه داد: روسیه و آمریکا هم در هر دو فناوری رآکتور آب سنگین و آب سبک و چرخه سوخت فعالیت دارند. سعیدی با اشاره به شروع به کار برنامه جامع هسته‌ای ایران از سال ۷۶، تصریح کرد: از همان ابتدا سعی کردیم از بعضی از کشورها در این زمینه راهنمایی بگیریم، اما هیچ کدام از این کشورها برای همکاری با ما راضی نشدند، لذا ناچار بودیم هر دو مسیر را ادامه دهیم.

معاون امور بین‌الملل سازمان انرژی اتمی، گفت: وقتی مسیر اول را شروع کردیم از همان زمان به فکر ایجاد راکتور آب سنگین هم بودیم. بنابراین وقتی مسیر اول به نتیجه رسید و توانستیم در سطح تحقیقاتی به غنی‌سازی برسیم، مسیر دوم یعنی تولید آب سنگین را هم در دست اجرا داشتیم. وی گفت: البته در آن زمان فقط ۵۰‌درصد فکر می‌کردیم که در این مسیر یعنی راکتور آب سنگین به نتیجه خواهیم رسید، اما رفته رفته با روشن شدن توانمندی‌های نیروی انسانی کشور این مسیر گسترش یافت. معاون امور بین‌الملل سازمان انرژی اتمی در پاسخ به این سوال که گفته می‌شود یکی از محصولات جانبی آب سنگین پلوتونیوم است، افزود: آب سنگین هیچ ارتباطی با پلوتونیوم ندارد. یکسری از کشورهایی که سلاح هسته‌ای دارند از فناوری هسته‌ای برای تولید سلاح هسته‌ای استفاده می‌کنند در حالی که عده‌ای دیگر از کشورها که عضو NPT هستند مصرف صلح‌آمیز آن را به کار می‌گیرند. بنابراین وقتی کشوری متعهد به استفاده صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای شده است، تمام فعالیت‌هایش را در بر می‌گیرد. وی ادامه داد: ما به آژانس اعلام کردیم که برنامه‌های هسته‌ای‌مان صلح‌آمیز است و در حال حاضر که در مرحله ساخت رآکتور آب سنگین هستیم، آژانس نیز حضور دارد. سعیدی با بیان این که تولید رآکتورهای تحقیقاتی آب سنگین از آن جهت که نیاز به سوخت غنی شده تا ۲۰‌درصد ندارد، مورد توجه است. وی گفت: کشورهایی که به دنبال جوسازی علیه توانایی ایران در تولید آب سنگین هستند، می‌توانند از استفاده یک گرم آب سنگین در درمان سرطان را به مساله دیگری تعبیر کنند. معاون امور بین‌الملل سازمان انرژی اتمی کشورمان، ادامه داد: برای تامین سوخت یک رآکتور آب سبک نیاز به سوخت ۲۰‌درصد غنی شده اورانیوم داریم و در حال حاضر ایران اورانیوم را تا ۵‌درصد غنی می‌کند، اگر ما به سمت غنی‌سازی ۲۰‌درصد رفتیم نباید تعجب کرد، چرا که به طور طبیعی یک رآکتور آب سبک به این میزان اورانیوم غنی‌شده نیاز دارد.

وی همچنین گفت: نیروگاه نطنز طبق برنامه تعیین شده کار خود را ادامه می‌دهد. سعیدی در زمینه ساخت نیروگاه‌های هسته‌ای در ایران، گفت: یکی از مسائلی که در آینده به عنوان موضوعی مهم مطرح خواهد بود، احداث نیروگاه اتمی در ایران است که برای تکمیل فرآیند برنامه هسته‌ای کشور طراحی یک راکتور قدرت ۳۶۰ مگاواتی را که تلاش داریم بومی باشد در دست داریم.