بارقه‌های این امید را می‌توان ظرف روزهای گذشته در سخنان مقامات ارشد دولت ایران و مقامات دیگر کشورها به وضوح دید. از ابراز امیدواری حسن روحانی، رئیس‌جمهوری برای بازگشت آمریکا به تعهدات بین‌المللی و امید به بی‌اثر بودن تحریم‌ها گرفته تا سخنان علی ربیعی، سخنگوی دولت که خواستار بازگشت بی‌قید و شرط دولت جدید آمریکا به برجام و جبران هزینه‌های سنگین بر ملت ایران شده است.در کنار این امید‌ها آنچه شرایط بازگشت به برجام را متفاوت با قبل از خروج آمریکا از برجام می‌کند، انتظاراتی است که حالا ایران از یکسو و ازسوی دیگر دنیا و به‌خصوص ایالات‌متحده آمریکا از ایران دارد. مقام‌های ایران در روزهای گذشته بارها تاکید کرده‌اند که تنها راه مورد قبول این کشور بازگشت دولت بعدی آمریکا به برجام و ادامه مذاکرات در همان چارچوب است. مشاوران بایدن طی چند ماه گذشته که او از بازگشت به برجام باعنوان یکی از برنامه‌های دولتش در مناظرات انتخاباتی سخن می‌گفت، اعلام کرده‌اند که بایدن در صورت پیروزی در انتخابات به‌دنبال «توافقی قوی‌تر» با ایران خواهد بود.این همان موضوعی است که روز یکشنبه دستمایه انتشار مطلبی در نشریه صبح صادق ارگان مطبوعاتی اداره سیاسی سپاه پاسداران شد و در تحلیلی نوشت: «دموکرات‌ها با ظاهری متفاوت از ترامپ، پیشبرد فرآیند اعمال فشار علیه کشورمان را در دستور کار قرار خواهند داد؛ چراکه سران حزب دموکرات معتقدند اگر آنها بخواهند به برجام بازگردند، باید از جمهوری اسلامی ایران امتیازات جدید و بیشتری بگیرند! منظور دموکرات‌ها از امتیازات جدید، دائمی کردن محدودیت‌های مشخص‌شده زمانی در برجام و خلع سلاح موشکی ایران است. همچنین آنها درصددند محدودیت‌های گسترده‌ای را در ارتباط ایران با گروه‌های مقاومت در منطقه ایجاد کرده و در نهایت، افزایش دسترسی بازرسان آژانس (جاسوسان آژانس) را به اماکن نظامی و امنیتی حساس در ایران فراهم کنند.»

این نشریه در بخش دیگری از این مطلب با اشاره به بازگشت دموکرات‌ها به قدرت در آمریکا ضمن تاکید بر اینکه آنها نه‌تنها با بازگشت به برجام به تعهدات خود عمل نخواهند کرد، نوشته است: «آنها با رفتارهای سمبلیک به‌دنبال امتیازگیری بیشتر از ایران خواهند بود وآمریکای زمان بایدن به‌دنبال اعتمادسازی با ایران به‌صورت نمادین خواهد بود.»

ارگان مطبوعاتی اداره سیاسی سپاه پاسداران پیشنهاد داده است که «چنانچه دولت جدید آمریکا بخواهد به برجام برگردد، باید از تکرار سیاست‌های قبلی خود دست بردارد و به فکر گنجاندن بیشتر تعهدات جمهوری اسلامی ایران نباشد. بنابراین دموکرات‌ها برای اعتمادسازی بیشتر در مرحله نخست تمامی تعهدات خود را انجام دهند و در مرحله دوم زیانی را که ایران در طول چهار سال گذشته تحمل کرده است، بپردازند.»در این میان نشریه صبح صادق همزمان با تقویت احتمال بازگشت بایدن به برجام به نوعی خواستار پس گرفتن پرونده هسته‌ای ایران از وزارت امورخارجه و انتقال آن به شورای امنیت ملی شده است تا «در این مجموعه با حساسیت تمام رفتار آمریکایی‌ها زیر نظر قرار گیرد تا دیگر شاهد خسارت‌های ادامه‌دار برجام نباشیم؛ همچنین با نگاه امنیتی و منافع ملی اجازه مذاکره موشکی و منطقه‌ای در دل برجام را ندهیم.»پیش از این هم برخی از اصولگرایان پس از توافق‌نامه اولیه ژنو خواستار بازگشت پرونده هسته‌ای از وزرات خارجه به شورای‌عالی امنیت ملی شده بودند.

پیشنهاد بازگشت پرونده هسته‌ای به شورای‌عالی امنیت ملی در حالی مطرح شده است که پیش از پیروزی حسن روحانی در انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۹۲ شورای‌عالی امنیت ملی در دوران ریاست‌جمهوری سیدمحمد خاتمی و محمود احمدی‌نژاد مسوولیت این پرونده را برعهده داشت. حسن روحانی، علی لاریجانی و سعید جلیلی، به ترتیب از جمله دبیران شورای‌عالی امنیت ملی ایران بودند که در دوره‌های مختلف مسوولیت هدایت مذاکرات و پی‌گیری این پرونده را به‌صورت مستقیم برعهده داشتند.

با آغاز  ریاست‌جمهوری حسن روحانی او در تاریخ ۱۴ شهریور سال ۹۲ مسوولیت مذاکرات هسته‌ای با طرف‌های خارجی را به وزارت امور خارجه محول کرد و محمدجواد ظریف، وزیر امورخارجه دولت‌های یازدهم و دوازدهم رسما مرد شماره یک مذاکرات هسته‌ای ایران شد. با انتقال مسوولیت مذاکرات هسته‌ای به وزارت امور خارجه، همه مسائل مرتبط با پرونده هسته ایران به‌صورت کامل تحت نظارت حسن روحانی که خود زمانی به‌عنوان دبیر شورای‌عالی امنیت ملی سکان هدایت این پرونده را برعهده داشت، قرار گرفت.

شورای‌عالی امنیت ملی از روسای سه قوه و تعدادی از مقامات نظامی و حکومتی تشکیل شده است و ریاست آن برعهده رئیس‌جمهوری و در حال حاضر با حسن روحانی است. در همین حال علی شمخانی در حال حاضر دبیری این شورا را برعهده دارد. درخواست ارگان مطبوعاتی اداره سیاسی سپاه پاسداران برای انتقال مرکز بررسی مذاکره با آمریکا درخصوص برجام از وزارت خارجه به شورای‌عالی امنیت ملی در شرایطی مطرح شده که تا پایان دولت روحانی ۸ ماه دیگر باقی مانده است.با این حال با توجه به انتقادهایی که ازسوی مخالفان داخلی از زمان آغاز مذاکرات هسته‌ای به دولت وارد شد، برخی معتقدند که واگذاری مداکراتی از این دست به یک نهاد فراجناحی شاید بتواند به اختلافات داخلی بر سر چنین موضوعاتی پایان دهد و به هرگونه توافق و مذاکره احتمالی با آمریکا کمک کند و مانع از ایجاد تشتت آرایی شود که بر سر برجام به وجود آمد و همچنان ادامه دارد.

از آنجا که موضوع مذاکره با ایران در داخل آمریکا نیز به موضوعی اختلاف‌برانگیز میان دموکرات‌ها و جمهوری‌خواهان طی سال‌های گذشته مبدل شد، براساس گزارش‌ها دیپلمات‌های نزدیک به جو بایدن، رئیس‌جمهور منتخب آمریکا هم از تشکیل کمیته‌ای فرا‌حزبی برای مشاوره دادن و نظارت بر مذاکره احتمالی با ایران خبر داده‌اند. دموکرات‌های آمریکایی هم بعد از تجربه برجام در دوره اوباما به این نتیجه رسیده‌اند که دور زدن حزب جمهوری‌خواه و حتی اعضای سرشناس حزب دموکرات بر سر مساله ایران، باعث خواهد شد هر گونه توافقی، سست و ناپایدار باشد. ‎این همان موضوعی است که از دید برخی صاحب نظران باید در صورت امکان مذاکره مجدد با آمریکا برسر موضوعات مختلف از جمله برجام درایران هم مدنظرقرار گیرد؛ خواه این مذاکرات در دولت حسن روحانی صورت گیرد و خواه دولت بعدی.

این مطلب برایم مفید است
1 نفر این پست را پسندیده اند