• ماموریت غیرممکن

    علی آزادی بهاره چراغی
    برخی مشکلات موجود در اقتصاد ایران عمری به درازای دو یا سه نظام حکومتی دارند، اما چالش‌های منحصربه‌فرد، نامتشابه و لاینحلی نیستند، چراکه جهان پیش‌تر تجربه‌هایی از این دست را از سرگذرانده و علم اقتصاد نیز با راهکارهای مدون برای‌شان چاره‌اندیشی کرده است. اما ظاهرا در کشور ما علم اقتصاد و راه‌حل‌های مورد نظر کارشناسان، نه با مذاق سیاستمداران سازگار است و نه با ملاحظات موجود در عرصه سیاسی کشور جور درمی‌آید. برخی پژوهشگران علت‌العلل تداوم یا بازتولید برخی چالش‌های اقتصادی کشور را در همین شکاف میان رویکرد سیاستمداران در عرصه سیاست و نگاه کارشناسان در حوزه اقتصاد جست‌وجو می‌کنند. مصداق تعبیر فوق را می‌توان در روند ۹۰ ساله تفکیک و ادغام دو نهاد متولی حوزه‌های تولید و تجارت (و در سال‌های پیش از انقلاب، امور مالیاتی و بودجه‌ای) یافت که آخرین آن، جدایی دوباره حوزه تجارت و بازرگانی از حوزه صنعت و معدن است که چندی پیش به تصویب نمایندگان مجلس رسید. بر این اساس ۸ سال پس از تصویب لایحه دولت دهم برای ادغام وزارت بازرگانی در وزارت صنایع و معادن، اواخر هفته گذشته (اوایل مهرماه ۱۳۹۸) طرح مجلسی‌ها برای تفکیک مجدد این دو حوزه با اکثریت قابل ملاحظه‌ای به تصویب رسید و اگر از فیلتر شورای نگهبان و شاید مجمع تشخیص مصلحت نظام عبور کند، به زودی شاهد وزارتخانه‌ای جدید و قدیمی به نام وزارت بازرگانی خواهیم بود. برای بررسی کم‌وکیف این تصمیم با دو چهره اقتصادی به گفت‌وگو نشسته‌ایم. دکتر «هادی قوامی» عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس، طرح تفکیک وزارت صمت را گامی در راستای اصلاح نظام توزیع و تنظیم متوازن‌تر بازار می‌داند که خود زمینه‌های اصلاح ساختار اقتصادی کشور را فراهم خواهد کرد. در مقابل «احمد دوست‌حسینی» رئیس سابق هیات عامل صندوق توسعه ملی ایران که تجربه مدیریتی در وزارت صنعت نیز دارد، نسبت به مداخله‌گری، تصدی‌گری و حتی نظاره‌گری یک عامل دولتی در نظام بازار، نگاه خوشبینانه‌ای ندارد و جریان تورم را عمدتا بی‌ارتباط با تمرکز یک نهاد بر جریان تنظیم قیمت‌ها می‌داند. او همچنین بر ضرورت هماهنگی سیاست‌گذاری‌ها در دو حوزه تولید و تجارت تاکید دارد.
  • افکار عمومی منتظر تفحص از اتفاقات لردگان

    در پی ابتلای شماری از ساکنان روستای چنارمحمودی استان چهارمحال و بختیاری به ویروس اچ‌آی‌وی، این هفته برخی از معترضان به ساختمان خانه بهداشت این روستا سنگ پرتاب کرده و همچنین قسمتی از دفتر امام جمعه لردگان را به آتش کشیدند. انتشار فیلم‌ها و تصاویری از این اعتراضات در شبکه‌های اجتماعی واکنش‌های زیادی به همراه داشت.
  • ورود زنان به آزادی؛ یک گام به پیش

    بعد از ظهر امروز تیم‌های ملی فوتبال ایران و کامبوج درحالی قرار است در چارچوب رقابت‌های مقدماتی جام‌جهانی ۲۰۲۲ به مصاف یکدیگر بروند که حضور زنان در ورزشگاه آزادی برای اولین بار به‌صورت غیرگزینشی و درحالی‌که از پیش بلیت‌های بازی را به‌صورت رسمی خریداری کرده‌اند، اصل مسابقه تحت‌الشعاع قرارگرفته و حسابی در فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی خبرساز شده است.
  • شکست توطئه سرنگونی دولت عراق

    انتشار فیلم‌هایی از اعتراضات مردمی در عراق طی روزهای گذشته بخش زیادی از فضای رسانه‌های مختلف را به خود اختصاص داد. این اعتراضات زمانی اهمیت بیشتری یافت که اغلب پوشش‌دهندگان این اعتراضات در فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی را کاربران اپوزیسیون نظام یا فعالان عبری-عربی تشکیل می‌دادند. این کاربران با دست به دست کردن بخش‌هایی از فیلم اعتراضات مردمی که در آن شعارهایی علیه ایران سر داده می‌شد، در تلاش بودند تا میان ایرانیان و ملت عراق تفرقه ایجاد کنند. درحالی‌که تظاهرات عراق ظاهرا در اعتراض به بیکاری، فقدان خدمات عمومی و نیز فساد سیاستمداران صورت گرفت، برخی از صهیونیست‌ها از آن به‌عنوان «انقلاب مردم» یاد کردند که به زودی دولت را سرنگون خواهد کرد.
  • داستان نفت به روایت مدیران

    مهدی احمدی
    مشخص‌نبودن مرز اختیارات و وظایف دولت، رابطه مبهم نفت و ساختار سیاسی تا سال‌های سال سبب سردرگمی در ساحت سیاست‌گذاری در جمهوری اسلامی می‌شود. به نظر می‌رسید تا قبل از روی کار آمدن دولت نهم رابطه ساختار سیاسی با نفت اندکی در حال شفاف‌شدن است اما ظهور دولت عدالت محور با شعار اصلی «آوردن نفت سر سفره مردم» موجب پیچیده‌ترشدن رابطه نفت و دولت به مفهوم عام شد. دوره هشت‌ساله با بالاترین درآمدهای نفتی همراه بود، اما در این دوره یک بار دیگر بدیهیات انکار و آزموده‌ها آزموده می‌شود تا ثابت کنیم که تاریخ در کشور ما دو بار و هر بار به‌صورت تراژدی تکرار می‌شود؛ به‌خصوص تاریخ نفت با آن نگاه خاص رئیس دولت‌های نهم و دهم به قبل و بعد از احمدی‌نژاد تقسیم می‌شود. بر این اساس طرحی پژوهشی با این سوال اصلی تعریف شد: «نفت در ساختار اقتصاد سیاسی جمهوری اسلامی ایران چه نقشی دارد؟» برای شروع کار در گام اول اخبار منتشرشده در سال‌های ۱۳۵۷ تا ۱۳۸۴ در روزنامه‌های سراسری کشور کنار هم قرار گرفت تا پاسخ به سوال اصلی داده شود.
  • داستان یک دروغگو

    سعید متین
    شاهزاده کوچک هرگز فکرش را هم نمی‌کرد که دروغی ناچیز و بی‌اهمیت، که برای خوشایند مادرش گفته است، به هیجان‌انگیزترین و متفاوت‌ترین ماجرای زندگی‌اش بینجامد. با وقوع این حادثه معمول، او به ناگاه مجبور می‌شود که به‌ یاری جادوگر قلعه، به سرزمین جدیدی به نام سرزمین دروغ برود؛ همان جایی که همه دروغ‌هایی که انسان‌ها گفته‌اند و می‌گویند، به واقعیت قابل‌لمسی تبدیل می‌شوند و این خود آغاز سفری جالب است پر از ماجراهای اسرارآمیز و جادویی. کاتالینا گنسالس نویسنده کتاب «اسرار کاخ مارمولک‌زده» با بهره‌گیری و استفاده از عناصر کلاسیک داستان‌هایی از این دست، از جمله شاه و شاهزاده و قلعه و جادوگر و اژدها، موفق به خلق و آفرینش داستانی گیرا و جذاب با درونمایه نمادین و تعلیقی پرقدرت شده است.
  • جدال کلیسا بر سر مفاهیم مسیحیت

    وحید حلاج
    در ابتدای قرن چهارم میلادی مسیحیت به دو گروه شرقی یونانی زبان و غربی لاتینی زبان تقسیم شده بود. شرقیان که بیشتر در سواحل شرقی مدیترانه ساکن بودند متاثر از فلسفه یونانی، پدر و پسر را یکی نمی‌دانستند و قائل به سلسله مراتبی میان آن دو بودند. مهم‌ترین نماینده ایشان کشیشی جوان به نام آریوس بود که در اسکندریه زندگی می‌کرد. اسقف اعظم اسکندریه، الکساندر نام داشت و به همراه شمّاسی جوان به نام آتاناسیوس از مخالفان درجه یک آریوس به شمار می‌رفت. الکساندر و پیروانش بر این باور بودند که پدر و پسر هم در ذات و هم در ماهیت یکسانند و ترتبی میانشان برقرار نیست.
  • شیوه دیگر تحقیق کیفی

    حسن بودلایی
    ناکارآمدی شیوه‌های کمی در شناخت انسان و پدیده‌های مرتبط با انسان، موجب شده تا شیوه‌های تحقیق کیفی در کمک به پژوهشگران برای درک انسان و بسترهای اجتماعی و فرهنگی که انسان‌ها در آنها زندگی می‌کنند (از جمله سازمان که به‌عنوان پدیده‌ای اجتماعی متاثر از اعمال و نیات انسان است) گزینه مناسب‌تری به نظر برسند. بنابراین برای استفاده صحیح از چنین روش‌های تحقیق کیفی، ضروری است تا شناخت مطلوبی از این روش‌ها به عمل‌ آید. یکی از روش‌های تحقیق کیفی که کمتر مورد توجه قرار گرفته، روش تحقیق پدیدارشناسی است.
  • مستندنگاری قرارداد پیمان صلح «اُسلو»

    یوسف باپیری کارگردان
    نمایشنامه «اُسلو» سال ۲۰۱۷ توسط جی. تی. راجرز نوشته شد که همان سال‌ جوایزی دریافت کرد و بعد در تئاتر برادوی و سپس انگلستان روی صحنه رفت. محمد منعم تابستان سال گذشته به سفارش نشر «نیماژ» متن را ترجمه کرد و به روال همکاری سال‌های‌ اخیر برای من هم فرستاد. بعد از مطالعه با توجه به موضوع مهم و رویکرد مستند تاریخی موجود در نمایشنامه به آن علاقه‌مند شدم و از همان تابستان سال گذشته نیز به محمد منعم اعلام کردم کار روی متن را شروع خواهم کرد. در چند سال گذشته تلاش کرده‌ام با نویسندگان ایرانی کار کنم به همین دلیل بعد از همکاری با نویسندگانی که محمد منعم هم یکی از آنها بود، کار روی یک متن خارجی برایم چالشی دوباره به‌شمار می‌رفت. از سوی دیگر این چالش تنها در یک حوزه نبود، بلکه کار برای نزدیک‌ کردن متن به اجرا همراه با مترجم و تعیین استراتژی‌های تولید و اجرا را شامل می‌شد. خط داستانی این نمایش مستندنگاری یا بازخوانی قرارداد پیمان صلح «اُسلو» یا همان قرارداد میان اسرائیل و فلسطین است که در سال ۱۹۹۳ منعقد شد.
  • مفهوم‌زایی از روزنامه

    یزدان سعدی نقاش
    نمایشگاه نقاشی «تهران تایمز» سال گذشته با نمایش ۱۸ اثر به نمایش درآمد. هدف طرح این بود که نگاهی دوباره به نگارگری و قصه‌های شاهنامه داشته باشد. حالا قرار است نمایشگاه «روزنامه ایران» هم تقریبا به همان سبک و سیاق از فردا جمعه ۱۹ مهر ماه در گالری سیحون برگزار شود.
  • رشادت یک کاراکتر

    حمیدرضا قلیچ‌خانی خوشنویس
    «هـ» از زیباترین نویسه‌های خط فارسی است. زیبایی فرم و ساختار و رمز و راز حرف «هـ» چشمان هر هنردوستی را تحت تاثیر قرار می‌دهد. رشادت کاراکتر «هو» در برداشتی از خط ثلث و محقق ایرانی، روایتی نو از تایپوگرافی کهن ایرانی را به نمایش می‌گذارد و از روح سنت و برداشتی معاصر، همگام با مفهومی دیرپای برخوردار است. «هو» واژه‌ای دو حرفی و کوتاه‌ترین کلمه برای نامیدن خداوندگار و از اسماء خداوند است. در این نمایشگاه با پاسداشت سنت خوشنویسی، برای نخستین بار «هو» به ساده‌ترین و مینی‌مال‌ترین شکلی که ممکن است به یک حرف و کاراکتر، تعالی یافته و همچون مفهومش به یگانگی و وحدت کامل رسیده است. حرف «هـ» که «واو» در دل دارد و نیز حرف «واو» که «هـ»ای در بر دارد، هم پنهان و هم آشکار. «هو» های این مجموعه متنوع‌اند و رنگارنگ. ذات «هو» و علت پیدایش آن در ذهن آدمی، چارچوبی تقریبا یکسان دارد ولی رنگش برساخته باورهای آدمیان است. «هو» خداست و هر یک از ما خدایی و در نتیجه «هو»یی داریم، حتی بی‌خدایان و خداناباوران نیز «هو»‌یی دارند و «هو»ی هر آدمی حال و هوا و رنگ خاص خود را داراست. براساس حساب ابجد، «هـ» معادل ۵ و «و» معادل ۶ است؛ از این رو در این نمایشگاه، از میان اجراهای گوناگون، یازده اثر برابر ابجد «هو» برگزیده و در برابر دیده مخاطبان قرار گرفته است. این نمایشگاه با عنوان «هو» تا ۳۰ مهرماه در گالری فرمانفرما میزبان علاقه‌مندان است.
  • قرائت موسیقایی از تهران

    سیاوش لطفی آهنگساز و سرپرست گروه
    مجموعه «دایان» یک گروه کُر متشکل از صدای هشت هنرمند در قالب چهار صدای بم، بم‌تر، زیر و زیرتر است که عمده فعالیت‌های خود را مبتنی بر موسیقی فولک مناطق مختلف ایران متمرکز کرده‌اند. کما اینکه کلید واژه «دایان» نیز در مناطق غربی ایران به معنای مادران است که با موضوع چند صدایی گروه ما نزدیکی‌های فراوانی دارد.
  • تعزیه کم نظیر

    مجید خسروآبادی کارگردان
    پروژه نمایشی - موسیقایی «سوگ آزادگی» با حضور هنرمندان مطرح مجالس شبیه‌خوانی کشورمان و تعدادی از نوازندگان شناخته‌شده موسیقی ایرانی در بوستان آب و آتش تهران در حال برگزاری است. این پروژه تمام تلاش خود را کرده تا در حد توان تعزیه را به اصالتش بازگرداند. برای رسیدن به این هدف هنرمندان مطرح عرصه تعزیه و ارکستر سازهای ایرانی به آهنگسازی فردین خلعتبری شرایطی را فراهم کردند تا این کار را به سرانجام برسانیم. تلاش گروه این بود تا یک مجلس شبیه‌خوانی همانند مجالس تکیه دولت پیش روی مخاطبان قرار بگیرد. به اعتقاد من این پروژه یکی از کم‌نظیرترین تعزیه‌هایی است که در ۱۰۰ سال اخیر در تهران اجرا شده و امیدوارم شرایط به گونه‌ای باشد که نتیجه این زحمات مورد رضایت مردم قرار گیرد. پروژه نمایشی - موسیقایی «سوگ آزادگی» در قالب مجلس شبیه‌خوانی «حربن یزید ریاحی» بر اساس نسخه مشهور و معتبر «میرعزا» از معتبرترین نسخه‌نویسان تعزیه در ایران اجرا می‌شود. این پروژه تا دوشنبه ۲۲ مهر ساعت ۱۸:۳۰ در بوستان «آب و آتش» تهران میزبان علاقه‌مندان است.
  • کاشان؛ شهری با هزاران رنگ

    فاطمه باباخانی روزنامه‌نگار
    مغازه‌های بازار هنوز کامل باز نشده،‌ تنها چندتایی مغازه نخ پشم‌فروشی که برای قالی و چله نخ می‌فروشند کرکره‌هایشان را بالا کشیده‌اند. کمی که چرخ می‌زنیم آرام‌آرام مغازه‌ها باز می‌شوند،‌ از راسته‌ای به راسته دیگر می‌رویم تا بالاخره به‌کارگاه رنگرزی می‌رسیم. پیرمرد دهه‌هاست رنگرزی می‌کند و در این کار چنان استاد است که هیچ لفظ دیگری جز استاد از سوی اطرافیان در خطابش به‌کار نمی‌رود؛‌ حتی نامش. درباره انواع رنگ‌های طبیعی به ما توضیح می‌دهد و بعد شاگردش را صدا می‌کند تا ما را از در پشت کارگاه به حیاط ببرد‌، آنجا که نخ‌ها را روی طنابی پهن کرده‌اند. می‌شود در میان این حجم از رنگ دست زنان و دختران قالیباف را دید که همچنان که شعر می‌خوانند،‌ دانه دانه و رج به رج فرش را بالا می‌برند تا این هنر، همچنان به نام ایران خوانده شود. این کارگاه تنها کارگاه رنگرزی کاشان نیست‌، همان حوالی خانه نقلی که یکی از اقامتگاه‌های بوم‌گردی این شهر است،‌ می‌شود کارگاه دیگری را دید یا در کوچه پس کوچه‌های بازار،‌ جایی که از میان این همه مغازه‌های رنگ به رنگ ناگهان دری باز به چشم می‌خورد که دیگ‌های بزرگی از رنگ در آن می‌جوشد.

ویدئوهای اقتصادی

بیشتر