«اخراجیها» امروز از بورس خداحافظی میکنند
فارس- علیرضاییزاده: بعد از ۲۴ ماه از زمان راهاندازی تابلوی چهارم (مشروط بازار دوم) پرونده معاملات این تابلو بسته می شود و با اخراج ۷۲ شرکت غیرمنطبق با شرایط بازار سرمایه، اسبهای پیر بازار سهام از گردونه رقابت و نوسان قیمت سهام خارج میشوند.
مسوولان بورس کشور در مهرماه سال ۸۵ براساس شرایط مندرج در ماده ۷ آییننامه شرایط و ضوابط پذیرش سهام در بورس اوراق بهادار، تابلوی چهارم (موسوم به تابلوی غیررسمی) را راهاندازی کردند تا شرکتهایی را به دلایلی چون زیان دهی، عدم رعایت سیاست افشای اطلاعات، مطلوب نبودن میزان فعالیت و حجم داد و ستد و گردش سهام و عدم عرضه سهام مازاد بر حد مجاز در طی مهلت مناسب به این تابلو منتقل یا به عبارتی دیگر تبعید کنند.
بر همین پایه در مجموع ۹۶ شرکت بورسی به این تابلو منتقل شدند تا در صورت احراز شرایط دوباره به تابلوی فرعی (که بعدها به بازار دوم تبدیل شد) بازگردند، اما از آن زمان تاکنون به جز تمدید مهلت برای ۲۴ شرکت، هیچ شرکت دیگری خواسته یا ناخواسته موفق به حضور مجدد در بازار دوم بورس نشد.
بنابراین گزارش، ۳۶ شرکت این تابلوی مهجور در حالی خردادماه سال جاری از فهرست شرکتهای بورسی اخراج شدند که در آن تاریخ اعلام شد وضعیت ۶۰ شرکت باقی مانده در شهریور ماه بررسی خواهد شد.
براین اساس، هیات پذیرش اوراق بهادار به برنامه اعلامی خود در موعد مقرر عمل کرد و ۳۶ شرکت دیگر که شرایط تداوم پذیرش در بورس را نداشتند از فهرست شرکتهای پذیرفته شده در بورس حذف کرد و به این تعداد شرکت زیانده، یا عدم اطلاع رسان یا در حال انحلال کارت قرمز داد اما به ۲۹ شرکت اخراجی تا اول آبان ماه مهلت انجام معاملات داد و ۲۴ شرکت دیگر را به صورت مشروط تا پایان سال جاری در بازار دوم طبقهبندی کرد تا در زمان طبقهبندی جدید شرکتها در پایان سال جاری در مورد آنها تصمیمگیری شود. راهاندازی این تابلو در شرایطی با نارضایتی برخی از سهامداران خرد به دلیل عدم فروش سهام خود در این شرکتها همراه بود و برخی شرکتهای زیانده و مشمول حذف از بورس در حالی در فرصت تعیین شده باید نسبت به اصلاح ساختار و خروج از ماده ۱۴۱ قانون تجارت اقدام میکردند، در برابر میانگین گردش روزانه بازار سهام حدود ۲۰میلیارد تومان، در طول فعالیت ۱۰ ماهه تابلوی چهارم فقط ۱/۸۲میلیون سهم به ارزش ۹/۸میلیون تومان داد و ستد شد.
این آمار در شرایطی به ثبت رسیده که در سال ۸۵ و از زمان راهاندازی این تابلو (۱۱ مهر ۸۵) در تابلوی چهارم شاهد معامله ۵۵میلیون سهم به ارزش ۷/۶میلیارد تومان بود.
با این اوصاف آمار معاملات ۱۵ ماهه این تابلو ( از زمان راهاندازی تا ۱۰ دی ۸۶) نشان داد که در این تابلو بیش از ۱۳۷میلیون سهم به ارزش ۶/۱۵میلیارد تومان جا به جا شده که این وضعیت نمیتواند آمار قابل قبولی باشد.
فهرست ۷۲ شرکت اخراجی به شرح زیر است:
ریسندگی و بافندگی کاشان، یخچالسازی لرستان، قوه پارس، صنعتی جنرال، آونگان، نساجی خوی، نساجی بابکان، بافت آزادی، ریسندگی و بافندگی پاکریس، کمپرسورسازی ایران، ایران برک، تولیدی مرتب، صنعتی مهرآباد، ارج، مخمل و ابریشم کاشان، پارسیلون، نساجی مازندران، سپهر رنگ، شوکو پارس، مقرهسازی ایران، تولیدی تیزرو، ایران پوپیلن، روغننباتی جهان، روغننباتی پارس، کارخانجات تولیدی تهران، صنعتی آبفر، اشتاد ایران، پیچک، یزد باف، اتمسفر، تولیدی پمپ پارس، تولید دارو، پرمیت، الیاف، غذایی مشهد و صنایع بستهبندی البرز، تولیدی تیم، نساجی غرب، کمپرسورسازی تبریز، رسیدگی و بافندگی ری، فرش پارس، وطن اصفهان، شهدآب، شهاب، صنعتی مینو، تولیدی ابزار مهدی، ملی شیمی کشاورز، توسعه کشت و صنعت ملی، آریا الکترونیک ایران، صنایع نساجی ایران، شیرین دارو، بنیان دیزل، تولید الیاف پلی وپیلن، بلبرینگ ایران، نساجی قائم شهر، داروسازی حکیم، صنعتی کاوه، پایساز، ریسندگی و بافندگی درخشان یزد، گرد باف یزد، درین کاشان، صنعتی ملایر، ویتانا، کارتن پارس، گروه صنعتی نقش ایران، تولیدی و صنعتی ایران و غرب، گروه صنعتی نورد و پروفیل پارس، کارتن البرز، صنایع بسته بندی فلزی پارس، لیفتراکسازی سهند، چینیسازی البرز، صنایع فلزی ایران.
فهرست ۲۴ شرکت منتقل شده به بازار دوم به شرح زیر است:
آزمایش، جام جهان نما، کارخانجات صنعتی پیام، لاستیک البرز (کیان تایر)، چین چین، تولیدی بهمن، بستهبندی مشهد، پارس متال، ایران پویا، کاشی تکسرام، پارس الکتریک، ساسان، کاشی سعدی، آبگینه، تهران شیمی، کیوان، ایرانیت، پاک وش، مهرام، سالمین، لوازم خانگی پارس، صنایع شیمیایی رنگین، سپنتا و فرآوردههای نسوز ایران.
تجربهای که نباید تکرار شود
با توجه به مواردی چون زیاندهی، سهام محدود شناور آزاد (Free Folat)، عدم اطلاعرسانی مطلوب، توقف طولانی نماد معاملاتی، حجم اندک معاملات و تعداد سهام معامله شده و دیگر موارد از میان شرکتهای بورسی، شرکتهای مشمول موارد به تابلوی چهارم منتقل شدند تا در فرصتی تعیین شده نسبت به اصلاح ساختارها و خروج از این تابلو اقدام کرده تا شرایط احراز مجدد حضور در بورس را کسب کنند و در غیر این صورت شرکتهای این تابلو برای همیشه از بورس حذف میشدند. اما به نظر میرسد از جمله دلایل درونسازمانی حجم اندک معاملات شرکتها و عدم تمایل فعالان حقوقی بازار به حضور در ترکیب سهامداری شرکتهای زیانده، بیتفاوتی و بیانگیزگی برخی سهامداران عمده نسبت به ممانعت حذف از بورس، کاهش نقدینگیهای بازار و عدم رونق قابل قبول بورس، بیاطلاعی سرمایهگذاران خارجی و داخلی از وجود شرکتهایی با قابلیت و خروج از زیان و حرکت در مسیر رشد و بالندگی، محدودیتهای موجود در داد و ستد سهام شرکتهای تابلوی چهارم مانند معامله روز یک روز در هفته و عدم فروش سهام در صورت خرید توسط سهامداران و همچنین عدم ترسیم افق روشن این گونه شرکتها توسط سهامداران و سرمایهگذاران و ترس از آینده این گونه شرکتها میتواند باشد. این موارد در شرایطی مطرح میشود که گرفتاریهای برون سازمانی و دیگری چون نیمه دولتی بودن تعدادی از شرکتهای این گروه، وضعیت تولید و فروش نامطلوب برخی صنایع داخلی، وجود محصولات رقبای خارجی، رکود بازار مصرف تولیدات برخی صنایع داخلی به دلیل کیفیت نامطلوب محصولات، موضوع قاچاق (که در میزان تولید و فروش و قیمت تولیدات تاثیرگذار است) و عوامل پیدا و پنهان دیگری باشد که لازمه رفع چنین موانع و نقاط ضعفی تلاش همه گروهها، سازمانها، وزارتخانهها و مسوولان کشور میتوانست باشد. با حذف بیش از ۷۲ شرکت از ۴۳۴ شرکت در حالی تعداد شرکتهای بورسی به ۳۴۴ شرکت سهامی عام رسید که شاید بعد از این شاخصها ترمیم شوند و بورس از دست شرکتهای نامطلوب و زیانده خلاص شد و سهامداران در صورت وجود مشتری نامعلوم قادر به خروج از این شرکتها شدند، اما این وضعیت در دیدگاه کلان و در بلند مدت حاوی نکاتی است که جا دارد به آن نگاه ویژهای شود. نگاهی که اولین نکته و نشانه آن به سوی بازار سرمایه و سیاستهای اشتباه سازمان بورس در گذشته خواهد بود. سازمان بورس در گذشته و با هدف افزایش شرکتهای بورسی در برخی موارد تنها به کمیت توجه کرد و از پذیرش شرکتها با سرمایه اندک و ناتوان در تدوام سود آوری جلوگیری نکرد و همین عامل موجب شد که در آن دوران خصوصا سالهای ابتدایی دهه ۷۰ تابلوی معاملات سهام پذیرای چنین شرکتهایی (که در دیگر بورسهای دنیا به اسبهای پیر، معلول و کور مشهورند) باشد. بر همین اساس جا دارد سازمان بورس و اوراق بهادار با استفاده از این تجربه تلخ در پذیرش شرکتها به گونهای اقدام کنند که ضمن تحقق اهداف سازمانی منافع سهامداران نیز در حداقل ممکن تامین شود.
ارسال نظر