دلارسازهای دیجیتالی پیونگ‌یانگ
دنیای اقتصاد - حامد اناری : کره‌شمالی و ارتش سایبری‌اش، پس از هک بایننس صدر اخبار را تصاحب کردند. اخیرا رویترز گزارشی منتشر کرده است که ابعاد پنهان ارتش مخوف دیجیتالی کره‌شمالی را روایت می‌کند. بر اساس اطلاعات رویترز، کره‌شمالی به هکرهای برجسته خود که ماموریت‌هایی مانند سرقت سایبری از صرافی رمزارزی بایننس را بر عهده دارند و در این عملیات ۶.۳میلیارد دلار به دست آورده‌اند، پاداش‌هایی نظیر آپارتمانی بزرگ در پایتخت، پیونگ‌یانگ، و مبالغ هنگفتی ارز خارجی اعطا می‌کند.
کیم جونگ اون، رهبر کره‌شمالی، با استفاده از چنین مشوق‌هایی، ارتشی از هکرهای تراز اول جهان تشکیل داده است. به‌گفته پناهندگان کره‌شمالی و تحلیلگران، این برنامه بیش از یک دهه قدمت دارد و هر سال حدود ۲۰۰ نفر از باهوش‌ترین دانش‌آموزان دوره متوسطه اول را برای تحصیل در رشته مهندسی کامپیوتر انتخاب می‌کند.
به گفته منابع این گزارش، تنها بخشی از این دانش‌آموزان در نهایت به هکرهایی تبدیل می‌شوند که در گروهی فعالیت می‌کنند که از راه‌اندازی وب‌سایت‌های قمار غیرقانونی در سال‌های نخست فعالیت خود، به اجرای بزرگ‌ترین سرقت سایبری جهان در ماه گذشته رسیده است.
کیم هونگ‌کوانگ، پناهنده کره‌شمالی که پیش از فرار به کره‌جنوبی در سال ۲۰۰۴، به نمایندگی از دولت این کشور هکرها را آموزش می‌داد، می‌گوید: «آنها در واقع یکی از سلاح‌های مخفی کیم جونگ اون هستند.»
او اضافه می‌کند: «هیچ کشور دیگری به این شکل هکر تربیت نمی‌کند؛ اینکه به‌صورت نظام‌مند باهوش‌ترین کودکان را شناسایی کنند و تنها با هدف تبدیل آنها به نیروهای عملیاتی پرورش دهند. اینکه خودشان بخواهند هکر شوند یا نه، اهمیتی ندارد.»
اداره تحقیقات فدرال آمریکا (FBI) و بایننس اعلام کرده‌اند که کره‌شمالی مسوول حمله سایبری به این صرافی بوده است، اما پیونگ‌یانگ این اتهام را رد کرده است. شرکت‌های فعال در حوزه تحقیقات بلاک‌چین، این حمله را به گروهی کره‌شمالی به نام «تریدر تریتور» (TraderTraitor) نسبت داده‌اند.
این تکذیب بخشی از الگویی تکرارشونده است که طی سال‌های گذشته در آن کره‌شمالی اتهام‌های مربوط به چنین حملاتی را ادعاهایی ساختگی و تحریک‌آمیز با انگیزه‌های سیاسی توصیف کرده است.
شمشیر همه‌کاره کره‌شمالی
کره‌شمالی در سال ۱۹۹۸ یک واحد سایبری تاسیس کرد، اما پس از به قدرت رسیدن کیم جونگ اون، جایگاه این واحد ارتقا یافت. او در سال ۲۰۱۳ اعلام کرد که جنگ سایبری، در کنار سلاح‌های هسته‌ای و موشک‌ها، «شمشیری همه‌کاره» و عنصری حیاتی برای توان تهاجمی کشور است.
به گفته کیم هونگ‌کوانگ، مربی سابق هکرها و دو پناهنده دیگر که در حوزه آی‌تی فعالیت داشته‌اند، فرآیند شناسایی استعدادها از دوره متوسطه اول و در سنین ۱۱ یا ۱۲سالگی آغاز می‌شود. مقام‌های کره‌شمالی هر سال حدود ۱۵۰ تا ۲۰۰دانش‌آموز را برای تحصیل در رشته علوم کامپیوتر انتخاب می‌کنند.
این منابع می‌گویند در ۱۷سالگی، دانش‌آموزان برتر به بهترین دانشگاه‌های کره‌شمالی فرستاده می‌شوند و مراحل گزینش دقیق‌تری را پشت سر می‌گذارند. در نهایت، تنها تعداد محدودی از آنها به‌عنوان هکر وارد واحد سایبری ارتش می‌شوند. یکی از این پناهندگان می‌گوید آموزش‌ها علاوه بر موضوعات متعارفی مانند ریاضیات پیشرفته و زبان‌های خارجی، حوزه‌هایی نظیر پروتکل‌های رمزارزی و مهندسی معکوس دستگاه‌های سخت‌افزاری خارجی را نیز در برمی‌گیرد. افرادی که به هکر تبدیل نمی‌شوند، برای تولید نرم‌افزار و اپلیکیشن برای شرکت‌های غربی از طریق مشاغل دورکاری آموزش می‌بینند.
لیم جونگ‌این، استاد بازنشسته دانشکده امنیت سایبری دانشگاه کره، می‌گوید: «درحالی‌که بهترین دانش‌آموزان کره‌جنوبی ممکن است پزشکی یا سایر مشاغل معتبر را انتخاب کنند، کره‌شمالی استعدادهای برتر خود را به سمت برنامه‌های هسته‌ای و سایبری هدایت می‌کند و عملا آینده شغلی آنها را تضمین می‌کند.»
به‌گزارش رویترز، هکرها از امتیازهای دیگری نیز برخوردارند. از جمله امکان سفر به کشورهای هم‌پیمان کره‌شمالی مانند چین، جایی که دسترسی آزادانه‌تری به اینترنت دارند.
آپارتمان برای هکرها
به گفته کیم هونگ‌کوانگ، عملیات سایبری موفق می‌تواند تا ۳۰درصد از سود حاصل از سرقت را به‌صورت دلار آمریکا نصیب واحد نظامی هکرها کند. این افراد حتی ممکن است یک واحد مسکونی در پایتخت دریافت کنند که والدینشان نیز بتوانند در آن سکونت داشته باشند.
لیم می‌گوید: «گزارش‌هایی وجود دارد که نشان می‌دهد نیروهای سایبری موفق، آپارتمان‌هایی در پیونگ‌یانگ دریافت می‌کنند.» او اضافه می‌کند که مساحت این واحدها ممکن است به ۱۳۲مترمربع نیز برسد. یکی دیگر از پناهندگان همچنین به رویترز گفته است که افراد موفق در این حوزه می‌توانند به عضویت حزب حاکم درآیند و از طریق ازدواج با خانواده‌های نخبه، جایگاه اجتماعی بالاتری پیدا کنند.
با این حال، شمار این افراد محدود است. سازمان اطلاعات ملی کره‌جنوبی در سال ۲۰۲۴ برآورد کرده بود که حدود ۸۴۰۰ نفر در عملیات جنگ سایبری کره‌شمالی فعالیت دارند. رسانه‌های دولتی کره‌شمالی دستاوردهای این هکرها را به‌طور علنی جشن نمی‌گیرند، اما به‌طور مرتب دانش‌آموزانی را که در برنامه‌نویسی استعداد نشان می‌دهند، مورد توجه قرار می‌دهند.
رسانه‌های دولتی این کشور گزارش داده‌اند که کره‌شمالی در سال ۲۰۱۵ خیابان «دانشمندان میره» را در پایتخت افتتاح کرد. این پروژه‌ای است که کیم جونگ اون شخصا در روند ساخت آن مشارکت نزدیک داشت. به‌گفته پناهجویان عنوان رسمی هکرها در کره‌شمالی «دانشمند» یا «پژوهشگر» است.
هوش مصنوعی به‌عنوان ستون فقرات عملیات
از دیگر گروه‌های هکری مرتبط با کره‌شمالی می‌توان به گروه لازاروس (Lazarus Group) اشاره کرد که با نام APT۳۸ نیز شناخته می‌شود. آمریکا در سال ۲۰۲۲ این گروه را به سرقت صدها میلیون دلار رمزارز از شبکه بلاک‌چینی رونین متهم کرد. FBI اعلام کرده است که گروه تریدر تریتور با لازاروس ارتباط دارد.
تحلیلگران می‌گویند حمایت دولتی، هکرهای کره‌شمالی را خطرناک‌تر و مقابله با آنها را دشوارتر می‌کند؛ زیرا این افراد پس از هر حمله سایبری با پیامدهای قانونی مواجه نمی‌شوند و همین موضوع به آنها امکان می‌دهد راهبردهای خود را به‌تدریج تکمیل کنند. الک زبریک، مدیر ارشد خدمات جهانی منطقه آسیا و اقیانوسیه در شرکت چین‌آنالیز (Chainalysis)، می‌گوید: «در دنیای جرایم سایبری، اغلب اگر مرتکب اشتباهی شوید، همان اشتباه برای نیروهای مجری قانون کافی است تا شما را شناسایی کنند.» او این موضوع را چنین تشریح کرد: «اما هکرهای کره‌شمالی این کار را برای حکومت انجام می‌دهند. بنابراین حتی پس از موفقیت‌هایشان نیز به فعالیت ادامه خواهند داد.» به گفته او، حتی پس از شکست هم به کار خود ادامه می‌دهند، زیرا جامعه بین‌المللی برای اقدام علیه آنها با دشواری زیادی روبه‌رو است.
گروه‌های دیگری که با کارکنان حوزه آی‌تی کره‌شمالی همکاری داشته‌اند، می‌گویند این افراد که از طریق استخدام دورکار در شرکت‌های غربی برای حکومت کیم درآمد کسب می‌کنند، بسیار منظم هستند، در تعاملات خود ادب و نزاکت دارند و به‌طور گسترده از هوش مصنوعی استفاده می‌کنند.
یک تشکیلات با ساختار نظامی
دیوی‌آر (Deeveeaar)، یوتیوبر و فردی که مدعی شده است دوربین‌های نظارتی محل کار کارکنان فناوری اطلاعات کره‌شمالی را هک کرده، می‌گوید: «ساختاری کاملا شبیه به ساختار نظامی وجود داشت که می‌شد آن را مشاهده کرد. ساعت‌های کاری مشخص، تمیز کردن پوتین‌ها و نظم بسیار سخت‌گیرانه.» او همچنین می‌گوید: «اینکه بگوییم آنها از هوش مصنوعی زیاد استفاده می‌کنند، کم‌گویی است. هوش مصنوعی ستون فقرات عملیات آنهاست.» به‌گفته او، این افراد از حساب‌های پولی چت‌جی‌پی‌تی، ابزار کلاد کد، پلتفرم Cursor و ابزارهای متعدد دیگر هوش مصنوعی استفاده می‌کنند. دیوی‌آر توضیح می‌دهد: «آنها با کمک این ابزارها کدنویسی می‌کنند، رزومه‌های خود را تغییر می‌دهند و رزومه‌های جدید می‌سازند. حتی اسناد و هویت‌های جعلی نیز تولید می‌کنند.»
بایننس اعلام کرده است که هکرها پیش از به‌دست گرفتن کنترل سامانه‌های این صرافی، از یک مصاحبه شغلی جعلی و نرم‌افزاری مخفی‌شده در یک آگهی تبلیغاتی برای نفوذ به کامپیوتر کارکنان استفاده کرده‌اند. سپس با بهره‌گیری از یک ابزار داخلی مبتنی بر هوش مصنوعی، کنترل سامانه‌ها را به دست گرفته‌اند. در سال ۲۰۲۵، یک گروه نظارت بر تحریم‌ها متشکل از نمایندگان ۱۱ عضو سازمان ملل متحد اعلام کرد که گروه تریدر تریتور به حساب‌های کاربری چت‌جی‌پی‌تی و دیپ‌سیک دسترسی داشته است.
