جوابیه بانک مرکزی به یک یادداشت

احتراما، بازگشت به مطلب مندرج در صفحه 12 شماره 1312 روزنامه دنیای اقتصاد مورخ 24/5/86 تحت عنوان «اشتباه بانک مرکزی در محاسبه مثالی نرخ سود تسهیلات با فرمول جدید» به استحضار می‌رساند:

در مثال ارائه شده از سوی بانک مرکزی، فرض شده است که تسهیلاتی به مبلغ یک میلیارد ریال با نرخ سود ۱۷درصد در سال پرداخت شده و قرار است بازپرداخت طی ۱۵سال (۱۸۰ماه) به صورت ماهیانه انجام شود.
براساس روش قبلی، کل سود متعلقه به تسهیلات مذکور طی دوران بازپرداخت، براساس فرمول ذیل به دست می‌آید:

که در مثال فوق این مبلغ برابر:

ریال می‌گردد.

همچنین مطابق با همان روش قبل، مبلغ هر قسط از رابطه ذیل به دست می‌آید:

که با لحاظ اعداد فرضی ارائه شده، مبلغ قسط پرداختی برابر ۱۲۶۷۸۲۴۱ریال می‌‌شود.
رقم فوق در واقع مبلغی است که مشتری می‌بایست طی ۱۸۰ماه به بانک پرداخت کند که در صورت تحقق این امر، در پایان ۱۵سال نیز بدهی وی با بانک تسویه می‌شود.
در مثال فوق جهت روشن‌تر ساختن زمینه مقایسه میان سود دریافتی و سود پرداختی بانک، فرض بر این پایه گذارده می‌شود که تسهیلات دریافتی یک میلیارد ریالی (به جای به‌کارگیری در بخش‌های اقتصادی) صرفا سپرده‌گذاری شود.
بنابراین برای تبیین بیشتر موضوع فرض می‌شود، مبلغ یک میلیارد ریال با نرخ سود ۵/۱۵درصد در سال در بانکی سپرده‌گذاری شده است.
به موجب مقررات فعلی بانک می‌بایست در پایان هر ماه سود این سپرده را به مشتری پرداخت کند.
در همین زمینه لازم به ذکر است که چنانچه نرخ سود به میزان r% در سال اعلام شود، بانک‌ها نرخ سود ماهانه را از فرمولr%/ ۱۲ به دست می‌آورند.
با استفاده از توضیح فوق سود قابل پرداخت به سپرده مذکور برای یک ماه برابر

ریال خواهد بود.
مبلغ ۲۳۸۴۲۷ ریال نیز حاصل مابه‌التفاوت سود تعلق گرفته به سپرده سرمایه‌گذاری (۱۲۹۱۶۶۶۷) تا مبلغ قسط محاسبه شده (۱۲۶۷۸۲۴۱) است. توضیحات فوق، موید آن است که اشتباهی در محاسبات به عمل آمده از سوی بانک صورت نپذیرفته، بلکه مشکل به ناکارآمدی فرمول قبلی بازمی‌گردد که این مثال سعی در تبیین آن داشته است. خواهشمند است دستور فرمایید مراتب فوق جهت روشن شدن ذهن خوانندگان گرامی در اولین شماره آن نشریه طبق قانون مطبوعات درج شود.