ارزش صادرات غیرنفتی ۳۹درصد رشد کرد

دنیای اقتصاد- در نیمه نخست سال جاری 48/9686میلیون دلار صادرات و 15/29821میلیون دلار واردات در کارنامه تجارت خارجی کشور ثبت شده است. روایت رسمی‌گمرک ایران نشان می‌دهد که بدون احتساب ارزش صادراتی میعانات گازی در این مدت 79/16841هزار تن کالا به خارج از کشور صادر شده که نمایانگر رشد30/6درصدی در مقایسه با سال گذشته است؛ ضمن اینکه ارزش دلاری آن نیز 63/38درصد رشد کرده است.

آمار تجارت خارجی کشور در نیمه نخست امسال اعلام شد
۶/ ۹‌میلیارد دلار صادرات؛ ۸/۲۹‌میلیارد دلار واردات
گروه بازرگانی- در نیمه نخست سال جاری ۴۸/۹۶۸۶میلیون دلار صادرات و ۱۵/۲۹۸۲۱میلیون دلار واردات در کارنامه تجارت خارجی کشور ثبت شده است. روایت رسمی‌گمرک ایران نشان می‌دهد که بدون احتساب ارزش صادراتی میعانات گازی در این مدت ۷۹/۱۶۸۴۱هزار تن کالا به خارج از کشور صادر شده که نمایانگر رشد ۳۰/۶درصدی در مقایسه با سال گذشته است ضمن اینکه ارزش دلاری آن نیز ۶۳/۳۸درصد رشد کرده است.
تراز منفی ادامه دارد
در شش ماه نخست سال جاری میزان واردات کشور ۷۳/۲۰۶۱۳هزار تن و به ارزش ۰۴ /۱۹۴۰۰میلیون یورو (معادل ۱۵/۲۹۸۲۱میلیون دلار) بوده که در مقایسه با مدت مشابه سال ۱۳۸۶ از کاهش ۴۱/۲درصدی در وزن و رشد ۳۷/۳۶درصدی در ارزش برخوردار بوده است. با توجه به مقایسه ارقام صادرات و واردات تراز بازرگانی خارجی کشور (بدون احتساب صادرات نفت خام و میعانات گازی) در این مدت با کسری ۶۷/۲۰۱۳۴میلیون دلاری مواجه بوده است.
شرکای تکراری تجاری
بیشترین صادرات کشور در شش ماه اول سال ۱۳۸۷ به کشورهای «امارات متحده عربی» با ۹۱/۲۱۸۰هزار تن و ارزش ۸۱/۸۳۱میلیون یورو (۰۷/۱۲۸۵میلیون دلار) یا ۹۵/۱۲درصد سهم وزنی و ۲۷/۱۳درصد سهم ارزشی، «چین» با ۲۴/۴۵۴۸هزار تن و ۳۷/۷۲۱میلیون یورو (۶۱/۱۱۱۵میلیون دلار) یا ۰۱/۲۷درصد سهم وزنی و ۵۲/۱۱درصد سهم ارزشی، «عراق» با ۳۳/۱۵۴۸هزار تن و ۸۹/۶۲۴میلیون یورو
(۳۰/ ۹۶۱میلیون دلار) یا ۱۹/۹درصد سهم وزنی و ۹۲/۹درصد سهم ارزشی، «هند» با ۴۶/۱۳۹۶هزار تن و ۳۲/۴۲۳میلیون یورو (۸۷/۶۵۶میلیون دلار) یا ۲۹/۸درصد سهم وزنی و ۷۸/۶درصد سهم ارزشی «جمهوری کره» با ۹۲/۷۵۶هزار تن و ۰۵/۳۵۵میلیون یورو (۸۲/۵۵۰میلیون دلار) یا ۴۹/۴درصد سهم وزنی و ۶۹/۵درصد سهم ارزشی صورت گرفته است.
به بیانی دیگر ۹۳/۶۱درصد از سهم وزنی و ۱۸/۴۷درصد از سهم ارزشی صادرات کشور در شش ماه اول امسال متعلق به این پنج کشور بوده، کشورهایی که طی چند سال گذشته همواره در صدر شرکای تجاری ایران قرار گرفته‌اند.
عمده واردات کشور در شش ماه اول امسال از کشورهای «امارت متحده عربی» با ۴۹/۲۹درصد سهم وزنی و ۴۲/۲۷درصد سهم ارزشی، «آلمان» با ۷۴/۶درصد سهم وزنی و ۱۰‌درصد سهم ارزشی، «چین» با ۸۵/۵درصد سهم وزنی و ۸۵/۸درصد سهم ارزشی، «سوئیس» با ۱۰/۱۲درصد سهم وزنی و ۴۳/۵‌درصد سهم ارزشی و «جمهوری کره» با ۱۷/۴‌درصد سهم وزنی ۱۸/۵‌درصد سهم ارزشی انجام گرفته است.
به عبارت دیگر ۳۵/۵۸درصد از سهم وزنی و ۸۸/۵۶‌درصد از سهم ارزشی کل واردات کشور طی شش ماه اول سال جاری متعلق به پنج کشور یاد شده است.
در بررسی تراز بازرگانی خارجی ایران با کشورهای مذکور ملاحظه می‌شود که بیشترین رقم مربوط به کسری تراز تجاری به ترتیب مربوط به امارات متحده عربی با کسری معادل ۹۸/۶۸۹۰میلیون دلار، آلمان با کسری معادل ۳۲/۲۸۳۹میلیون دلار، سوئیس با کسری معادل ۵۳/۱۶۱۰میلیون دلار، چین با کسری معادل ۰۱/۱۵۲۴میلیون دلار و انگلستان با کسری معادل ۶۰/۱۱۳۸میلیون دلار بوده است. از طرفی ارزش مثبت تراز تجاری کشورمان با کشور عراق ۹۶/۹۲۴میلیون دلار بوده است.
بررسی تراز بازرگانی خارجی (بدون نفت و گاز و خدمات) ایران با ۱۹۶ کشور و مناطق آزاد تجاری صنعتی نشان می‌دهد که کشور ما طی شش ماه اول سال ۱۳۸۷ با ۱۰۲ کشور دارای تراز منفی تجاری و با ۹۴ کشور دیگر دارای تراز مثبت تجاری بوده است.
رشد قیمت متوسط کالاهای وارداتی و صادراتی
طی شش ماه اول سال ۱۳۸۷ متوسط قیمت هر تن کالای صادراتی ۱۵/۵۷۵دلار و متوسط قیمت هر تن کالای وارداتی ۶۶/۱۴۴۶دلار بوده است. این در حالی است که متوسط قیمت هر تن کالای صادراتی طی شش ماه اول سال ۱۳۸۶، ۰۲/۴۴۱دلار و متوسط قیمت هر تن کالای وارداتی ۲۳/۱۰۳۵دلار بوده است.
به عبارت دیگر متوسط قیمت هر تن کالای صادراتی در شش ماه اول سال ۱۳۸۷ نسبت به مدت مشابه سال قبل دارای رشد ۴۱/۳۰‌درصدی و در همین مدت، متوسط قیمت هر تن کالای وارداتی دارای رشد ۷۴/۳۹‌درصدی بوده است.
کالاهای عمده صادراتی
در میان اقلام عمده صادرات کالاهای غیر نفتی مرتب شده بر اساس ارزش دلاری، پروپان مایع شده با ۶۳۸‌میلیون دلار یا ۵۹/۶‌درصد از کل ارزش صادرات رتبه اول را داراست.
در بین ۱۰ قلم اول صادراتی متانول (الکل متیلیک) با ۴/۵۱۷میلیون دلار یا ۳۴/۵‌درصد ارزش؛ رتبه دوم، بوتان مایع شده با ۴/۴۳۶۴‌میلیون دلار یا ۵۱/۴درصد؛ رتبه سوم، اتیلن با ۳۹۵‌میلیون دلار یا ۰۸/۴‌درصد ؛رتبه چهارم و پسته تازه یا خشک کرده با ۵/۳۷۰‌میلیون دلار یا ۸۳/۳‌درصد از کل ارزش صادرات رتبه‌‌های بعدی را به خود اختصاص داده‌اند.
دیگر اقلام عمده شامل پارااکسیلن با ۶۱/ ۳‌درصد، سایر مخلوط هیدروکربورهای بودار با ۴۲/۳‌درصد، گاز طبیعی مایع شده در ظروف یک‌هزار سانتیمتر مکعب و بیشتر با ۴۲/۲‌درصد، بنزن با ۳۷/۲‌درصد، کاتد و قطعات کاتد از مس تصفیه شده با ۳۵/۲‌درصد است.
در مجموع سهم ۱۰ قلم فوق‌الذکر در شش ماه اول سال جاری حدود ۵۲/۳۸‌درصد از کل ارزش و ۹۳/۲۵‌درصد از کل وزن صادرات
غیر نفتی است. این در حالی است که در شش ماه اول سال ۱۳۸۶ مجموع سهم ۱۰ قلم یاد شده حدود ۸۷/۳۱‌درصد از کل ارزش و ۱۶/۲۴‌درصد از کل وزن صادرات بوده است. صادرات این اقلام در مدت یاد شده نسبت به مدت مشابه سال قبل از لحاظ ارزش ۵۲/۶۷‌درصد و از لحاظ وزنی ۱۴/۱۴‌درصد افزایش پیدا کرده است.
سهم تجارت چمدانی و بازارچه‌ها
سهم تجارت چمدانی و بازارچه‌های مرزی در این مدت به ترتیب ۰۳/۱۳‌میلیون یورو (معادل ۱۰/۲۰‌میلیون دلار) و ۸۱/۱۰۲میلیون یورو (معادل ۳۸/۱۵۷میلیون دلار) بوده است.
تحقق ۱۶۷‌درصدی اهداف برنامه
برای شش ماه نخست امسال معادل ۵۷۹۱‌میلیون دلار صادرات انواع کالاهای غیر‌نفتی به کشور پیش‌بینی شده است که با توجه به صادرات ۴۸/۹۶۸۶‌میلیون دلاری حدود ۲۷/۱۶۷‌درصد از اهداف برنامه در خصوص ارزش صادرات کالا تحقق یافته است.
محصولات معدنی، اول و ...
بر اساس قسمت‌های مختلف تعرفه‌، محصولات معدنی با ۱۴/۲۷‌درصد از سهم ارزشی کل صادرات کشور رتبه نخست، محصولات صنایع شیمیایی یا صنایع وابسته به آن با ۸۷/۲۶‌درصد سهم ارزشی رتبه دوم، فلزات معمولی و مصنوعات آنها با ۵۱/۹‌درصد سهم ارزشی رتبه سوم، محصولات نباتی با ۹۸/۷‌درصد سهم ارزشی رتبه چهارم و مواد پلاستیکی ـ کائوچو و اشیای ساخته شده از این مواد با ۱۵/۷‌درصد سهم ارزشی رتبه پنجم را به خود اختصاص داده است.
در مجموع ۶۵/۷۸‌درصد از سهم ارزش کل صادرات کشور طی این مدت به این محصولات مربوط می‌شود.
میعانات گازی و...
میزان صادرات میعانات گازی در این مدت ۳۴۱۴ میلیون و ۶۱ هزار دلار بوده که در مقایسه با مدت مشابه سال قبل ۲۵/۲۵ درصد افزایش داشته است. بر اساس صورت جلسه تعیین تکلیف آمار صادرات فرآورده‌های نفتی مورخ ۲۸ فروردین ۱۳۸۰ میعانات گازی که توسط شرکت ملی نفت ایران و شرکت ملی گاز و همچنین شرکت‌های تابعه آنها، به عنوان صاحب کالا اظهار شده در آمار صادرات غیر نفتی لحاظ نمی‌شود.
گمرک‌ها و بازارچه های فعال و غیرفعال
طی شش ماه اول سال ۱۳۸۷ گمرک آستارا با اختصاص ۹۱/۹میلیون دلار یا ۳۱/۴۹درصد از ارزش تجارت چمدانی، رتبه اول، گمرک بیله‌سوار با ۰۷/۳میلیون دلار یا ۲۷/۱۵درصد، رتبه دوم و گمرک سرو با ۵۴/۲میلیون دلار یا ۶۲/۱۲درصد رتبه سوم را به خود اختصاص داده‌اند.
بازارچه پرویزخان با اختصاص ۸۶/۳۶میلیون دلار یا ۴۲/۲۳درصد از ارزش صادرات بازارچه‌ها رتبه اول، بازارچه تمرچین ـ پیرانشهر با ۳۸/۲۸میلیون دلار یا ۰۳/۱۸درصد رتبه دوم و بازارچه کیله ـ سردشت با ۲۹/۱۹میلیون دلار یا ۲۶/۱۲درصد رتبه سوم را به خود اختصاص داده‌اند. در رده‌های بعدی بازارچه یزدان با سهم ارزشی ۵۹/۱۰، بازارچه شوشمی با سهم ارزشی ۸۹/۴درصد، بازارچه میلک با ۲۰/۴درصد، میرجاوه با ۴۸/۳درصد، بازارچه کوهک ـ سروان با ۴۸/۳درصد، بازارچه دوکوهانه با ۹۵/۲درصد و بازارچه میل ۷۵ با ۸۴/۲درصد قرار گرفته‌اند.
از میان ۱۰ بازارچه مرزی مذکور چهار بازارچه هم مرز با عراق، چهار بازارچه هم‌مرز با افغانستان و دو بازارچه هم مرز پاکستان است. سهم ارزش صادرات بازارچه‌های هم‌مرز به کشورهای یاد شده به ترتیب ۹۱/۶۰درصد، ۰۹/۲۳درصد و ۹۹/۸درصد است. بدین ترتیب سهم سایر کشورها از صادرات بازارچه‌های مرزی حدود ۰۱/۷درصد برآورد می‌شود.
بیشترین رشد ارزش صادرات کالا از بازارچه‌ها در شش ماه اول سال ۱۳۸۷ نسبت به دوره مشابه سال قبل به ترتیب مربوط به بازارچه پرویزخان با ۰۲/۱۹۷درصد، بازارچه شیخ صله و بازارچه میرجاوه به ترتیب با ۴۷/۱۴۲ و ۹۴/۶۹درصد بوده است.
در شش ماه اول سال ۱۳۸۷ بازارچه سرو با ۱۱/۸۹درصد، بازارچه مهران با ۴۱/۸۱درصد و بازارچه میل ۷۳ با ۱۱/۷۸درصد کاهش رو به رو شده‌اند.
واردات ۵/۲ میلیارد دلار بنزین
بر اساس جدول اقلام عمده وارداتی به ترتیب ارزش دلاری کالا، بیشترین ارزش و سهم واردات در مدت مذکور مربوط به «بنزین» با ۴/۲۵۳۲میلیون دلار و ۴۹/۸درصد سهم ارزشی است.
«شمش از آهن و فولاد غیر ممزوج» با ۸۷/۴درصد سهم ارزشی و « سایر روغن‌های سبک و فرآورده‌ها به جز بنزین» با ۶۸/۲درصد سهم ارزشی، رتبه‌های دوم و سوم را به خود اختصاص داده‌اند.
دیگر اقلام مهم وارداتی شامل «دانه ذرات» با ۰۶/۲درصد، «دستگاه‌هایی که با اشعه ایکس کار می‌کنند» با ۷۳/۱درصد، «میله‌های آهنی یا فولادی گرم نورد شده» با ۵۹/۱درصد، «محصولات از آهن یا فولاد غیر ممزوج تخت و گرم نورد شده به شکل طومار با پهنای ۶۰۰ میلیمتر یا کمتر به ضخامت کمتر از سه میلیمتر» با ۵۳/۱درصد، «قطعات منفصله برای تولید خودروهای سواری» با ۰۵/۱درصد، «دانه سویا، حتی خرد شده» با ۰۴/۱درصد و «وسایل نقلیه با موتور پیستونی درونسوز تناوبی جرقه‌ای ـ احتراقی» هر یک با ۹۴/۰درصد است. بدین ترتیب سهم اقلام عمده یاد شده از لحاظ ارزش حدود ۸/۲۵درصد و از لحاظ وزن حدود ۲۸/۴۲درصد است.
برای مدت مذکور معادل ۱۹۸۹۰ میلیون دلار واردات انواع کالا به کشور پیش‌بینی شده است که باتوجه به واردات ۱۵/۲۹۸۲۱میلیون دلاری حدود ۹۳/۱۴۹درصد از اهداف برنامه در خصوص ارزش واردات کالا تحقق یافته است.
در مدت مذکور گمرک شهید رجایی بندرعباس با وزن ۳۳/۷۳۶۹۳۳ هزار تن با احتساب سهم ۷۵/۳۵درصد در وزن و ارزش ۱۰/۱۳میلیارد دلار و سهم ۹۳/۴۳درصد از ارزش کل واردات رتبه اول را در میان گمرکات داشته، بر همین اساس گمرک بندر امام خمینی با سهم ۸۱/۱۲ و تجاری مهرآباد با سهم ۲۵/۷درصد از ارزش کل واردات رتبه‌های بعدی را به خود اختصاص داده‌اند.
۶۵۴ میلیون دلار خودرو وارد شد
در این مدت ۳۶۰۴۳ دستگاه خودرو سواری به ارزش ۸۸/۶۵۴میلیون دلار وارد کشور شده است که نسبت به مدت مشابه سال قبل از لحاظ تعداد ۱۰۸درصد و از نظر ارزش دلاری ۲۵/۹۰درصد افزایش یافته است.