به نوشته روزنامه ابتکار، در ایران هنرهای نمایشی نیز مانند بسیاری از بخش‌ها زیرمجموعه حقوق حاکمیتی دولت به‌شمار می‌آید، بنابراین توسعه آن هم در دست نهادهای دولتی است. با این حال از دوران اصلاحات تلاش‌های زیادی برای کم شدن دست دولت در این حوزه آغاز شد که در هشت سال دولت‌های نهم و دهم، پشت سدهای بی‌شمار و نگاه‌های آنان به مقوله هنر، قفل شد.

پس از ورود حسن روحانی به کارزار انتخابات ریاست جمهوری گفته بود: «من معتقدم هنرمندان ما می‌توانند هدایت‌گر باشند و راه را بر جامعه و دولت نشان دهند. کار هنر را نباید به «دستوربگیر» بسپاریم. کار فرهنگ را باید به اصحاب هنر بسپاریم به کسانی که هنر را تجربه کردند و در فضای هنر زندگی کرده‌اند و من معتقدم این مردم هستند که به کار هنرمند ارزش می‌دهند.»

هر شب ۹۰ اجرای تئاتر

بهروز غریب‌پور از پیشکسوتان هنرهای نمایشی درباره تحقق این وعده‌ها می‌گوید: در دولت یازدهم فضای معتدلی بر مسائل فرهنگی از جمله تئاتر حاکم بود؛ به هر حال به‌رغم همه مشکلاتی که در حوزه فرهنگ عمومی در جامعه وجود دارد، موانعی که سر راه بود و فشار از بیرون، دو وزیری که در کابینه او، تصدی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را بر عهده داشتند بهترین شرایط را برای رشد و اعتلای فرهنگ به خصوص تئاتر ایجاد کردند.

این هنرمند با اشاره به اجرای شبی ۹۰ عنوان تئاتر روی صحنه، بیان می‌کند: چنین اتفاقی را باید جشن گرفت و نشان از این دارد که جامعه تئاتری امیدوارانه کار می‌کند و آگاه است که چه مشکلاتی وجود دارد و زمانی که امید هست، نوید حرکت به آینده هم وجود دارد.

به گفته کارگردان «اپرای عروسکی حافظ» در تمام دوره‌ها گفتیم بر میزان سالن‌ها، صندلی‌ها و امکانات صحنه و میزان رفاه افزوده شود با این حال در دولت روحانی و مسئولان مختلف فرهنگی و هنری نسبت به دوره‌های گذشته حتی‌الامکان اوضاع را بهبود بخشیدند و طبیعی است دولت تدبیر و امید را در نیمه راه نمی‌گذاریم و امیدوارم در ۴ سال آینده هم رشته امور به دست روحانی و یارانش باشد که صادقانه شاهد فعالیت آنها در حوزه هنرهای نمایشی بوده‌ایم.

حمایت خانواده فرهنگ کشور از روحانی

غریب‌پور به فضای این روزهای هنرمندان اشاره می‌کند و می‌افزاید: بدون شک جنب‌وجوشی در خانواده هنرمندان شکل گرفته تا از روحانی حمایت کنند و جالب است و در کمتر دوره‌ای شاهد چنین اتفاق نظری بودم. تا جایی که اطلاع دارم و پرس‌وجو کردم، خانواده فرهنگ کشور حامی حسن روحانی است و قطعا تمام تلاش‌مان را می‌کنیم که با اکثریت آرا در دور اول به نتیجه برسد. او اعتقاد دارد کسانی که تردید دارند نگاهی به شرایط قبلی و اقتدار از دست داده ایران بیندازند، زمانی که در مجامع بین‌المللی جدی گرفته نمی‌شدیم و این منحصر به فرهنگ و اقتصاد نبود و در تمام حوزه‌ها در دوره روحانی شان و منزلت از دست رفته را به دست آوردیم.

کردها و اهل تسنن به‌پای صندوق‌های رای بیایند

این هنرمند با بیان این‌که من اهل تسنن و کرد هستم، می‌گوید: از همه دعوت می‌کنم که مبادا اتفاقی بیفتد که کردها یا اهل تسنن غفلت کنند وتحت تاثیر شائبه نخوانده شدن آرا و تعیین شدن سرنوشت ما جز به دست خودمان، نباشند. قطعا در دوره روحانی، اتفاقات مثبتی در حوزه آموزش زبان مادری رخ داد و این در تاریخ ثبت خواهد شد. این فعالیت‌ها را نباید نادیده گرفت و قطعا در ۴ سال آینده گام‌های محکم‌تری در این حوزه‌ها برداشته می‌شود.

غریب‌پور با بیان خاطره‌ای از اجرای «اپرای عاشورا» در ایتالیا بیان می‌کند: در دوره پیشین در سفری به ایتالیا، دو شب اوپرای عاشورا را اجرا کردیم و سفیر ایران در ایتالیا در یک مهمانی که به افتخار گروه «آران» برگزار شد، گفت: این دو شب و دو اجرا حیثیت را به ما برگرداند چرا که مسئولان سیاسی کشورهای دیگر ما را جدی نمی‌گیرند اما امشب در سالن با استقبال گسترده‌ای که از سوی مقامات و مردم صورت گرفت، نگاه متفاوتی نسبت به ایران ایجاد شد.

مشهد و توسعه تئاتر در دولت یازدهم

اما بهبود وضعیت هنرهای نمایشی تنها در تهران نبود و افزایش فعالیت‌های هنری و گروه‌های تئاتری، افزایش تعداد سالن‌های اجرا، تعداد صندلی‌ها و گسترش این هنر در دیگر استان‌ها و شهرستان‌ها هم مورد توجه مسئولان این حوزه بوده است.

سید جواد اشکذری از هنرمندان تئاتر مشهدی هم بر این مساله تاکید دارد و می‌گوید: به نظرم تئاتر در دولت یازدهم، دوره نسبتا روبه رشدی داشته است و نسبت به دوره‌های قبلی به خصوص در حوزه تئاتر شهرستان شاهد توجه بیشتر از سوی مدیران تئاتر بوده‌ایم.

او می‌افزاید: در این سال‌ها تئاتر شهرستان‌ها وحدت و انسجام بیشتری پیدا کردند و مرکز هنرهای نمایشی هم توجه ویژه‌ای به شهرستان دارد. سالن‌های بیشتری در بخش خصوصی در شهر مشهد که پایتخت فرهنگی جهان اسلام است، ایجاد شده. در عرصه تولید و اجرای تئاتر هم جریان خصوصی‌سازی موفقی در مشهد داشتیم، همچنین در شهرهای دیگر هم در عرصه رونق‌بخشی به تئاتر موفقیت‌هایی به دست آمد و امیدوارم در دولت بعدی توجه بیشتری به تئاتر شهرستان‌های کوچک و نه مرکز شهرها شود.

شبی ۸ اجرا در مشهد

به گفته این هنرمند، برای خصوصی‌سازی و واگذاری مسائل به هنرمندان بیشتر از هر چیزی نیاز است که امکانات سخت‌افزاری در شهرستان‌ها ایجاد شود تا در شهرهای دیگر هم مانند مراکز استان‌ها تئاتر داشته باشیم.

اوتاکید می کند: خوشبختانه در این دولت به استان‌ها و تئاتر آنها توجه شد و امیدوارم در دولت بعدی، این تمرکززدایی از مراکز استان‌ها هم فرتر برود. این‌که امروز ۸ نمایش در حال اجراست و فروش‌ها بالا رفته نشان از اتفاقات خوبی است که در این چهار سال افتاده است و در این دو سال اخیر که مهدی شفیعی، مدیر اداره‌کل هنرهای نمایشی به مشهد داشته باعث توجه و توسعه جدی در این شهر شده است. اشکذری معتقد است که زمانی که شرایط مهیا باشد، تمرکززدایی صورت بگیرد، خصوصی‌سازی تئاتر جدی گرفته شود، رونق‌بخشی اقتصاد تئاتر مورد توجه خواهد بود که امیدوارم ادامه این اتفاق‌ها در دولت بعدی پیگیری شود.

به هر حال به نظر می‌رسد دولت یازدهم اگر با موانع بسیاری در تحقق شعارهای خود روبه‌رو بوده است اما توانسته نسبت به ۸ سال گذشته، در سالن‌های خصوصی در تئاتر را باز کرده است و به گفته محمد رحمانیان در این دولت هیچ تئاتری تعطیل نشده است. اتفاقی که این روزها به جریان عادی هنرهای نمایشی محسوب می‌شود و هنرمندان امیدوارند این مسیر همچنان پررونق‌تر از گذشته ادامه پیدا کند.