خانه / بازرگانی / دورنمای تجارت جهان در 2016

تحلیل/ بانک جهانی گزارش کرد

روزنامه دنیای اقتصاد - شماره 3992 تاریخ چاپ:1395/12/05 بازدید:670بار کد خبر: DEN-1092445

دنیای اقتصاد، شادی آذری: بانک جهانی گزارش جدید خود با عنوان «توسعه تجاری 2016» را منتشر کرد. در این گزارش آمده است که طی سال گذشته میلادی افزایش نااطمینانی‌های ناشی از سیاست‌گذاری‌ها بر تجارت جهان اثر منفی داشته و موجب کندی رشد آن شده است.

 

بر این اساس، سال 2016 پنجمین سال متوالی است که رشد تجارت کند شده اما سالی است که در آن تجارت جهانی ضعیف‌ترین عملکرد را از زمان بحران مالی جهان تاکنون به ثبت رسانده است. براساس این گزارش بانک جهانی، رشد ضعیف تجارت در سال 2016، هم در کشورهای پردرآمد مشاهده شده است و هم در اقتصادهای در حال توسعه. بنا به عقیده بانک جهانی، روند تحولات تجارت جهانی در سال 2016 منعکس‌کننده چند عامل بوده است که از جمله آنها می‌توان به رشد کند اقتصاد جهان، سطح پایین قیمت کالاها، نااطمینانی‌های روزافزون نسبت به سیاست‌گذاری‌ها و نزدیک شدن عوامل تولید به نقطه حداکثر رشد اشاره کرد.

بر این اساس، داده‌های به‌دست آمده از تجارت جهان نشان می‌دهد که رشد تجارت جهان در سال 2016 تنها کمی بیشتر از یک درصد بوده و این در حالی است که این رشد در سال 2015 بالغ بر 2 درصد و در سال 2014 بالغ بر 7/ 2 درصد بوده است. در شرایطی که در دیگر سال‌های پس از بحران‌ مالی جهان، کندی تجارت تنها به کشورهای پردرآمد محدود می‌شد، در سال 2016 این کندی هم در کشورهای پردرآمد مشاهده شد و هم در کشورهای در حال توسعه. رشد تجارت در بخش خدمات در سال 2016 بهبود بیشتری را نشان داد. بانک جهانی همچنین با اشاره به روند تجارت در سال 2016 عوامل ساختاری را که بر آن موثر بوده‌اند به این شرح برشمرد: نزدیک‌شدن عوامل تولید به نقطه حداکثر رشد و کندی گام‌های آزادسازی تجارت. برخی از عوامل چرخه‌ای همچون رشد کند اقتصاد جهانی و سطح پایین قیمت‌ها نیز در این میان موثر بوده‌اند. نااطمینانی‌ها نسبت به سیاست‌گذاری‌ها هم بر وخامت کندی تجارت جهان در سال 2016 افزود. اين گزارش با تجزيه و تحليل داده هاي مربوط به 18 كشور در بازه زماني 30 ساله به اين يافته رسيده است كـه افزايش نااطمینانی نسبت به سیاست‌گذاری‌ها در سال 2016 موجب شد تا رشد تجارت 6/ 0 درصد كاهش يابد.

اين گزارش همچنين شواهد جديدي را در مورد ارتباط كندی رشد تجارت با کندی رشد بهـره‌وري ارائـه مـي کند. بر این اساس، كسادي تجارت منعكس‌كننده ركود عوامل زنجيره‌هاي تولید است كه به نوبه خود تضعيف رشد بهـره‌وري از طريـق كاهش توزیع بين‌المللي نيروي كار كارآمد و نفوذ فناوري را به‌دنبال خواهد داشت. ارتقای زنجيره‌هاي عوامل تولید از طريق تعميق توافق‌نامه‌های تجارت آزاد كه هزينه‌هاي تجاري را كاهش داده و زيرساخت‌های موسسات را بـراي روان‌سـازي فعاليت‌هاي برون‌مرزي فراهم مي‌كند، میسر مي‌شود. بر این اساس، طي سال‌هاي گذشته تخصصي شدن واردات كالاي واسطه‌اي و استفاده از آن در توليد كالاهاي صادراتي (رشد ارزش افزوده خارجي در صادرات) به همراه جريانـات پیشرفت فناوري به ارتقای بهره‌وري اقتصادها منتج شده است و حفظ و توسعه دستاوردهاي موافقت‌نامه‌هاي تجاري بـه رشـد بهره‌وري كمك مي‌كند.

بانک جهانی در این گزارش خود از داده‌های تولید هر کشور در هر سال استفاده کرده است تا بتواند ارتباطی بین بهره‌وری و زنجیره عوامل تولید را نشان دهد، تحلیلی که 13 بخش در 40 کشور را طی 15 سال مورد بررسی قرار داده است. در این تحلیل نتیجه‌گیری شده که مشارکت در زنجیره عوامل تولید یک عامل مهم در بهره‌وری نیروی کار است. بر این اساس، از سال 2012 تا 2016 تجارت جهانی در هر سال 3 درصد رشد داشته که این کمتر از میانگین 7 درصدی پیش از بحران طی سال‌های 1994 تا 2008 بوده است. رشد بهره‌وری نیز در سال‌های پس از بحران مالی به‌طور میانگین به یک درصد کاهش یافته که این رشد در سال‌های پیش از بحران به‌طور میانگین 2 درصد بوده است.

سالنامه جامع اختصاصی مدیران دنیای سفر انتشارات دنیای اقتصاد