شماره روزنامه ۴۲۴۴
|
آرشیو روزنامه شماره ۴۰۷۳ دنیای اقتصاد

اخبار تاريخ و اقتصاد - روزنامه شماره ۴۰۷۳

  • گریختن مستر دریک به بصره!

    ۲۹ خرداد ۱۳۳۰ مصوبه خلع ید از شرکت نفت انگلیس به اجرا گذاشته شد. مجلس شورای ملی روز هفتم اردیبهشت ۱۳۳۰، طرح ۹ ماده‌ای ملی شدن صنعت نفت را به اتفاق آرا تصویب کرده و «فرانسیس شپرد»؛ سفیر وقت انگلیس در ایران، عصر‌‌ همان روز در یک کنفرانس مطبوعاتی به این اقدام مجلس اعتراض کرد. روز ۲۲ اردیبهشت ۱۳۳۰ مجلس شورای ملی و سنا، بنا بر ماده اول قانون اجرایی ملی شدن صنعت نفت، نمایندگان خود را برای تشکیل هیات مختلط در خلع ید از شرکت نفت سابق انتخاب کردند و این بار که انگلیس خطر را جدی‌تر می‌دید و به دلیل آنکه به چیزی جز یک نوع ملی شدن در‌‌ همان چارچوب گذشته -تصویب ملی شدن صنعت نفت در بیست و نهم اسفندماه ۱۳۲۹- رضایت نمی‌داد، شکایتی را تنظیم کرد و آن را به دیوان بین‌المللی دادگستری (دادگاه لاهه) فرستاد.

  • کسب و کار اسماعیلیه

    دولت اسماعیلی در بازار کسب‌و‌کار به‌ویژه در امر کشاورزی فعال بود و به‌خصوص در کاشت و برداشت گیاهان دارویی مهارت داشت و بسته‌های داروهای گیاهی را به فراوانی به نقاط دیگر صادر می‌کرد. یک فعالیت اقتصادی جانبی در دولت اسماعیلی ساختن اسلحه سرد بود زیرا معتقد بودند که همه باید سرباز باشند و همه باید سلاح داشته باشند و اسلحه آن روزها نیز فقط چیزهایی از قبیل شمشیر، نیزه، قمه، سپر و امثال اینها بود و ساخت آنها در داخل حکومت، نیروی کار فراوانی را می‌طلبید. آنان همچنین برای پرتاب سنگ روی دشمنان، به‌ویژه از فراز قلعه، از منجنیق استفاده می‌کردند و ساختن منجنیق نیز هنر و حرفه‌ای بود که نیروی کار ویژه‌ای ایجاب می‌کرد.

  • «نزاریه» و بحران جانشینی

    درست در زمان اوج اقتدار حکومت سلجوقیان، فرقه‌ای از اسماعیلیه در محدوده قلمرو آنان در حال فعالیت بود که روز به روز بر قلمرو فعالیت‌ها و اقدامات خود می‌افزود. این گروه نزاریه نام داشتند که از اسماعیلیان مصر خود را مستقل کردند. در حقیقت اسماعیلیان ایران میان شورش و درگیری که در مصر بین مستعلی و نزار برای نشستن بر تخت درگرفت، جانب نزار را گرفتند و با شکست نزار و به تخت نشستن مستعلی ایرانیان تصمیم گرفتند همچنان از نزار حمایت کنند و با این‌کار مسیر آنها برای همیشه از اسماعیلیان مصر جدا شد. با درگذشت نزار اما اوضاع برای هواداران او پیچیده‌تر شد؛ چراکه فرزندی به‌جای او بر تخت ننشست و اسماعیلیان که به وجود امام حاضر عقیده داشتند با بحران جانشینی مواجه شدند؛ بنابراین شایعه‌ای ساخته شد که به مرور برای پیروان این جمعیت رنگ واقعیت گرفت و آن وجود پسری از نزار در قلعه الموت بود که گفته می‌شد،‌ نزار او را به دست حسن صباح سپرده است.

  • ارهارت، زنی بر فراز آسمان‌ها

    ۱۸ ژوئن سال ۱۹۲۸ آملیا مری ارهارت، خلبان آمریکایی توانست با یک پرواز تک نفره عرض اقیانوس اطلس را بپیماید و نام خود را در گاهشمار پروازهای استثنایی و شگفت‌انگیز به ثبت رساند. آملیا ۲۴ جولای ۱۸۹۷ در یکی از شهرهای ایالت کانزاس به نام «آتچیون» زاده شد. او در سن بیست و یک سالگی با ثبت‌نام در یکی از آموزشگاه‌های خلبانی، این حرفه را به‌خوبی آموخت. در ۱۹۲۲ موفق شد در ارتفاع ۱۴ هزار پایی پرواز کند که این پرواز رکورد تازه‌ای را برای زنان به‌جا گذاشت. ارهارت در سال ۱۹۲۸ تصمیم به پرواز بر فراز اقیانوس اطلس گرفت.

  • تحلیلگر پس‌انداز و بازارهای مالی

    فرانکو مودیلیانی، اقتصاددان بزرگ ایتالیایی ۱۸ ژوئن سال ۱۹۱۸ در رم چشم به جهان گشود. او سال ۱۹۸۵ به‌خاطر اثر پیشگامش در زمینه تحلیل پس‌انداز و بازارهای مالی، جایزه نوبل اقتصاد را دریافت کرد. پدر فرانکو، پزشک متخصص کودکان و از افراد سرشناس شهر رم بود که سال ۱۹۳۲ در اثر تصادف درگذشت. فرانکو پس از طی دوره دبیرستان موفق شد در ۱۷سالگی به دانشگاه رم راه یابد. خانواده‌اش امیدوار بودند او رشته پدرش را ادامه دهد. او هم مدتی به تحصیل در رشته پزشکی پرداخت ولی چون طاقت دیدن خون و جراحت را نداشت، پزشکی را نیمه‌کاره گذاشت و رشته حقوق را ادامه داد زیرا در آن زمان فارغ‌التحصیلان حقوق، فرصت‌های شغلی بهتری داشتند.

  • در گذشت حسن صباح

    حسن صباح بنیانگذار دولت اسماعیلیه در ایران پس از یک دوره کوتاه بیماری در۲۹ خرداد ۵۰۳ هجری شمسی چشم از جهان فروبست و در نزدیکی قلعه الموت به خاک سپرده شد. طبق وصیت او کیابزرگ امید از سران اسماعیلیه در ایران جانشین او شد.

    .
  • ابن‌ایاس، مورخ مصری

    زین‌الدین‌محمد حنفی که به ابن‌ایاس شهرت یافت در ۱۸ ژوئن ۱۴۴۸ میلادی در عصر حکمرانی ممالیک در قاهره به دنیا آمد و نسبش به «ابوالبرکات زین‌الدین‌محمد بن‌احمد بن ایاس حنفی» می‌رسد. او فقه را نزد جلال‌الدین سیوطی و عبدالباسط بن‌خلیل حنفی آموخت و سپس به تاریخ‌نگاری روی آورد. یکی از مهم‌ترین رویدادهایی که او در تاریخ‌نگاری خود به رشته تحریر در آورده است حمله عثمانی‌ها به مصر بود که وی شخصا شاهد آن بوده است. ابن‌ایاس صاحب چندین اثر در تاریخ جهان، اخترشناسی و به‌ویژه تاریخ مصر است. مهم‌ترین کتاب او بدائع الزهور فی وقائع‌الدهور (گل‌های آشکار در رویدادهای روزگار) است که ویژگی‌های تاریخ‌نگاریش را می‌توان در این کتاب مشاهده کرد، البته این نسخه تا حدودی در طول زمان تحریف شده است.

  • یک امتیاز و محرومیت چند نسل

    بوتزوف سفیر روسیه گفته بود: «اگر امتیاز تنباکو در میان نبود، امتیاز جنگل هم سرنمی‌گرفت. » بریدن یا تراشیدن بی‌رویه جنگل‌های شمال ایران، داستانی غم‌انگیز داشت و ازنیمه دوم سده نوزدهم و با بازشدن راه شمال آغاز شد. چوب مازندران نخست در سال ۱۲۷۹ق / ۱۸۶۳م به انحصار سعید خان انصاری (موتمن‌الملک) درآمد که به روس‌ها فروخت. تاجایی که شاه یادآور شد که جنگل از آن «دولت» است و «مداخله در آن باید به حکم دولت باشد. » همین فرمان نشان می‌داد که میرزا سعیدخان خودسرانه و بی‌آنکه پیمان دولتی درکار باشد، در کار داد و ستد چوب با روسیه بود.

بیشتر