آرشیو اخبار : تاریخ و اقتصاد

  • اشاره: دکتر موسی غنی‌نژاد در بخشی از کتاب «اقتصاد و دولت در ایران» به شکل‌گیری بخش‌خصوصی و نقش آن در ساختار اقتصاد کشور پرداخته و اندیشه‌های دولت‌مدار را به نقد کشیده است. در اینجا بخشی از فصل ششم این کتاب را می‌خوانید:
  • تحول سیمای کشور از یک جامعه روستایی و سنتی با اقتصـاد کشـاورزی بـه جامعه‌ای شهری و مدرن با اقتصاد صنعتی و سرمایه‌داری، البته طی یک دوره بلندمدت کـه حداقل 25 سال به طول می‌انجامید، هـدف بلندمـدت و بنیـادین دسـت‌انـدرکاران سازمان برنامه و طراحان برنامه‌های توسعه در ایران بود، از این‌رو، از همان ابتدای کار، تمـام توجه خود را روی این هدف متمرکز کردند.
  • مهم‌ترین ویژگی‌های پاتریمونیالیسم (سلطه موروثی) در دوران پهلوی دوم را می‌توان به این شرح برشمرد:
  • از سقوط حکومت صفویه تا روی کار آمدن قاجاریان، ایران سال‌های طولانی درگیر جنگ‌های داخلی بود. جنگ‌های جانشینی میان بازماندگان نادرشاه افشار و کریمخان زند کشور را در آستانه فروپاشی قرار داده بود. اولیویه که مقارن روی کار آمدن آقامحمدخان به ایران سفر کرده است، وضعیت برخی مناطق کشور را این‌گونه توصیف کرده است: «تاکنون مزارع لم‌یزرع و زمین‌هاى‌ بایر و دهات خراب و مردمانى که از اغتشاش داخلی گرفتار فقر و فاقه گردیده بودند، بسیار دیده بودیم و بسیار تحیر و تاسف مى‌خوردیم، اما از دیدن چنین شهر متبرکه‌ای که به تازگى گرفتار فلاکت و مبتلای چنین مصیبتى شده بود و خاصه از دیدن جمعیت بیچارگان پریشان‌حال و بد روزگار که اکنون از قبور برخاسته‌اند، دل‌هاى ما شرحه‌شرحه شد. به قدرى متالم و متاثر گردیدیم که نمى‌توانستیم [بیشتر]…