آرشیو اخبار : تاریخ و اقتصاد

  • اشاره: آنچه می‌خوانید بخشی از گفت‌وگوی نشریه تجارت فردا با سعید لیلاز، اقتصاد‌دان، درباره دوران نخست‌وزیری امیرعباس هویدا است.
  • کتابی که به‌خوبی تفکرات و اهداف اقتصادی (نیروهای مذهبی) مشروطه‌خواه را منعکس می‌کند «لباس تقوی» است که به‌وسیله سیدجمال‌الدین واعظ‌اصفهانی نوشته شده است. این کتاب در سال 1901- 1900 میلادی در شیراز منتشر شد تا باعث ارتقای تولید در ایران شود و حاج محمدحسین کازرونی حمایت مالی این کار را انجام داد که خود مدیر شرکت نساجی اسلامیه بود. چون سیدجمال‌الدین یکی از رهبران نهضت مشروطیت بود و تمام عمرش را صرف این‌کار کرد، «لباس تقوی» نشان‌دهنده ارتباط نزدیک بین تجار و انقلابیون و از طرف دیگر انعکاسی از تفکرات اقتصادی هر دو گروه است.
  • امیرعباس هویدا، نخست‌وزیر مشهور دوران پهلوی دوم 28 بهمن سال ۱۲۹۸ خورشیدی در چهارراه سیدعلی تهران متولد شد. پدرش حبیب‌الله عین‌الملک سال‌ها سفیر ایران در لبنان، عربستان و دیگر کشورهای عربی بود که در حجاز، لبنان و اردن می‌زیست. مادرش بانو سرداری دختر ادیب‌السلطنه (نوه محمدحسن‌خان سردار ایروانی) و از طرف مادری نتیجه عزت‌الدوله (خواهر ناصرالدین شاه) از نسل یحیی‌خان مشیرالدوله، برادر فریدون هویدا و خواهرزاده عبدالحسین سرداری بود.امیرعباس و برادر کوچک او فریدون به اقتضای شغل پدر در لبنان رشد و نمو یافتند و در مدرسه فرانسوی بیروت تحصیل کردند.
  • 17 فوریه 1932، تلگرافخانه ایران از قید کنترل موسسه انگلیسی «تلگراف هندوستان» آزاد شد و استقلال یافت. نخستین اقدامات برای قانونمند کردن امور تلگرافی در سال 1273 ه.ش صورت گرفت و کتابچه تکالیف و دستورالعمل برای تلگراف تدوین و منتشر شد و برای تامین نیروی انسانی موردنیاز، به اهتمام اعتضادالسلطنه، عده‌ای از جوانان ایرانی به پاریس اعزام شدند. همچنین نخستین گروه از کارمندان ایرانی تلگرافخانه استخدام و گروهی از آنان برای آشنایی عملی با تلگراف به تفلیس فرستاده شدند.
  • 16 فوریه 923 میلادی ابوجعفر محمدبن جریر طبری تاریخنگار شهیر ایران و مولف تاریخ «اخبار الرسل والملوک» در 88 سالگی چشم از جهان فروبست. اثر مهم او یعنی «تاریخ طبری» در 16 جلد نوشته شده است. محمدبن جریر از مردم طبرستان بود که علاوه برتاریخ بسیار مفصل خود، چند تالیف و تفسیر دیگر هم دارد. او نخستین کسی است در جهان اسلام که تاریخ را از سیره‌نویسی به تاریخ عمومی کشانید. تا دوازده سالگی مقدمات علوم زمان را در زادگاهش فرا گرفت. خود او در این باره می‌گوید: «در هفت سالگی قرآن را حفظ کردم، در هشت سالگی برای مردم نماز گزاردم و در ۹ سالگی پاره‌ای از احادیث را نگاشتم.» او از ۱۲ سالگی به تشویق پدر به ری رفت.
  • عبدالله مستوفی می‌نویسد: «یکی از روزها، آشپز یکی از قسمت‌ها [سـفارت] نـزد حـاجی محمدتقی بنکدار که قسمت آشپزخانه در اداره او بود، آمد و گفت: حاجی آقا! هیزم ما تمام شده، فرستاده‌ایم بیاورند، نیاورده‌اند. حاجی محمدتقی دسته اسکناسی از جیب درآورده نـزد او انداخت و گفت: هیزم نداری؟ اسکناس بسوزان!»
  • در سال 1334ش هفتاد دستگاه لکوموتیو برقی به مبلغ یازده میلیون دلار از کارخانه جنرال موتور خریداری و به تدریج وارد ایران شد. این لکوموتیوها دارای سوخت گازوئیل و قدرت کششی معادل 1450 اسب بخار یا 1200 تن است. وزن هریک در حدود 80 تن و فشار وارده بر هر محور آن 20 تن می‌باشد و 80 کیلومتر هم سرعت دارد و فقط به دست یک راننده و کمک راننده اداره می‌شود و ترمز آن‌ها طوری ساخته شده است که هیچ موقع سرعت قطار نمی‌تواند بیش از 80 کیلومتر در ساعت شود.