سنگ‌‌آهن به عنوان خوراک  اصلی صنایع فولادی در جهان، نقش بی‌بدیل و حیاتی در توسعه این صنعت دارد. 98 درصد استخراج این ماده به منظور تولید فولاد استفاده می‌شود و از آنجا که خودروسازی و ساخت‌وساز، مصرف‌کنندگان اصلی فولاد هستند، تقاضای فولاد در این صنایع بر تقاضا و درنهایت قیمت سنگ‌‌آهن موثر است. از آنجا که سنگ‌‌آهن‌های استخراج شده از معادن، خالص نیستند و عیار این سنگ‌های آهن پایین است برای استفاده، نیازمند خالص‌سازی است. مراحل مختلف فرآوری سنگ‌‌آهن، استفاده از آن را در فضاها و مکان‌های مختلف تسهیل می‌کند. سنگ‌‌آهن پس از فرآوری به اشکال مختلفی از جمله دانه‌بندی شده، کنسانتره و گندله تبدیل می‌شود و مصرف‌کنندگان با توجه به نیاز خود، این محصولات را تهیه می‌کنند.

با احتساب اکتشافات جدید حدود ۴۵۰میلیون تنی، ذخایر قطعی سنگ‌‌آهن شامل مگنتیت و هماتیت برابر با ۳/  ۳ میلیارد تن با عیار متوسط حدود ۴۵ درصد است. همچنین میزان تولید سنگ‌‌آهن در سال 99 حدود 100 میلیون تن بوده است که با توجه به افق 1404 و تولید 55 میلیون تن فولاد سالانه، به ۱۶۸ میلیون تن سنگ‌‌آهن مورد نیاز است که از این مقدار حدود 155 میلیون تن در واحدهای کنسانتره‌سازی و 13 میلیون تن برای واحدهای دانه بندی مصرف خواهد شد. وضعیت تولید سنگ‌‌آهن و فولاد در جهان با شتاب بسیار کمتری نسبت به ایران در حال رشد است؛ به نحوی که مطابق آخرین برآوردها، تولید جهانی سنگ‌‌آهن سالانه ۹/ ۰درصد تا سال ۲۰۲۸ رشد خواهد کرد.

قیمت سنگ‌‌آهن در ایران و جهان

کرونا و اختلاف‌های بین چین و استرالیا از جمله عوامل بالا رفتن قیمت این محصول کلیدی در یک سال اخیر در صنعت فولاد به شمار می‌رود. این کالای حیاتی این روزها به بالاترین عدد در 9 ساله اخیر یعنی218 تا 221 دلار (برای عیار 62 درصد) رسیده است. افزایش قیمتی که سود سرشاری نصیب شرکت‌های بزرگ BHP، ریوتینتو، واله و فورتسکیو متالز می‌کند. چین با واردات نزدیک به 70 درصد از محموله‌های جهانی، بزرگ‌ترین مصرف‌کننده سنگ‌‌آهن است. سال گذشته، این کشور رکورددار 17/ 1 میلیارد تن بوده است. تولید فولاد چین تا ماه آوریل 375 میلیون تن بود که در مقایسه با دوره قبل 16 درصد رشد داشت. افزایش تولید فولاد منجر به ادامه تقاضا برای سنگ‌‌آهن و افزایش قیمت این محصول طی ماه‌های اخیر شده است. از جمله مواردی که در سال‌های اخیر همواره مورد بحث بوده، نحوه قیمت‌گذاری سنگ‌آهن در ایران است. زیرا بسیاری نحوه قیمت‌گذاری آن را ناعادلانه و به نفع فولادسازان و به ضرر معدن‌داران می‌دانند. نرخ فروش این کالا براساس ضرایب تعیین شده مطابق قیمت شمش فولاد خوزستان تعیین می‌شود. با توجه به اینکه در سال 1400 بخشی از محصولات این صنعت در بورس کالا کشف قیمت شده‌اند باعث تعدیل در ضرایب تعیین شده و کاهش اندکی در اختلاف بین قیمت جهانی و قیمت‌های داخلی شده است و این موضوع به نفع شرکت‌های سنگ‌‌آهنی، افزایش حاشیه سود و در نهایت افزایش سود آوری این شرکت‌ها خواهد شد.

معادن سنگ‌‌آهن در ایران

اولین معدن سنگ‌آهن ایران، معدن چغارت بافق یزد بوده است. این معدن به عنوان یکی از مهم‌ترین معادن سنگ‌‌آهن ایران شناخته می‌شود و ذخیره بیش از یک سوم سنگ‌‌آهن کشور را به خود اختصاص داده است. در حال حاضر، بزرگ‌ترین تولیدکننده کنسانتره سنگ‌‌آهن واقع در کویر مرکزی ایران، معدن سنگ‌‌آهن چادرملو نام دارد.

 ذخیره قابل استخراج این معدن، 320 میلیون تن است که برآورد شده تا 10 سال دیگر به پایان می‌رسد.

یکی دیگر از معادن سنگ‌‌آهن ایران، معدن سنگ‌‌آهن گل‌گهر با ذخیره احتمالی یک میلیارد تن و ذخیره قطعی 219 میلیون تن است که در شهرستان سیرجان واقع شده است. تولیدات این معدن، در حال حاضر، به صورت گندله، کنسانتره و سنگ‌ دانه ‌بندی شده‌ است.

شرکت‌های تولید‌کننده سنگ‌‌آهن در ایران

در مجموع ۴ شرکت بزرگ در حوزه استخراج و تولید سنگ‌آهن در بورس اوراق بهادار فعالیت می‌کنند. از این بین، شرکت‌های معدنی و صنعتی گل‌گهر (کگل) و معدنی و صنعتی چادرملو (کچاد) که به دوقلوهای سنگ‌آهنی نیز معروفند، به عنوان غول‌های تولید سنگ‌آهن در کشور شناخته می‌شوند. این دو نماد جزو با سابقه‌ترین شرکت‌های پذیرفته شده در بورس محسوب می‌شوند. شرکت سنگ‌آهن گهرزمین هم که تحت مالکیت گل‌گهر و توسعه معدنی و صنعتی صبانور (کنور) قرار دارد، نسبت به نمادهای دیگر، شرکت کوچک‌تری محسوب می‌شود.

 شرکت گل گهر(کگل) با ظرفیت تولید ۱۵میلیون تن کنسانتره و بیش از ۱۰ میلیون تن گندله به ترتیب سهم 33 و 29 درصد از تولیدات محصولات مذکور را در ایران دارد و رتبه‌ اول را در بین شرکت‌های سنگ‌آهنی به خود اختصاص داده است. با توجه به اهداف و استراتژی‌های کلان شرکت در حوزه صنایع فولادی و در راستای تکمیل زنجیره ارزش، این شرکت اقدام به سرمایه‌گذاری در شرکت‌هایی از جمله جهان فولاد سیرجان با مالکیت ۵۱درصد و شرکت توسعه آهن و فولاد گل گهر با مالکیت ۳۵ درصد و شرکت سنگ‌‌آهن گهر زمین با مالکیت ۲۸ درصد و ... کرده است. همچنین پروانه بهره‌برداری شرکت در حال حاضر از ابتدای سال ۱۳۸۵ به مدت ۲۵ سال از مرداد ۱۳۸۲ تا مرداد ۱۴۰۷ به نام سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران تمدید شده است.  شرکت صنعتی و معدنی چادرملو (کچاد) در زمینه استخراج از معدن(استخراج باطله، استخراج سنگ‌‌آهن) و تولید محصولات(کنسانتره سنگ‌‌آهن،کنسانتره آپاتیت، سنگ‌‌آهن دانه بندی، گندله، آهن اسفنجی و شمش فولاد فعالیت می‌کند. این شرکت زنجیره کامل تولید فولاد را در درون خود دارد. شرکت چادرملو با ظرفیت تولید 10.5 میلیون تن کنسانتره و حدود 4 میلیون تن گندله یکی از بزرگ‌ترین شرکت‌های سنگ‌آهنی محسوب می‌شود.

ظرفیت سایر شرکت‌های سنگ‌‌آهنی به طور خلاصه در جدول 2 آورده شده است.

پیش‌بینی سود هر سهم شرکت‌های سنگ‌‌آهنی برای سال مالی 1400 و 1401

با در نظر گرفتن دلار 22هزار تومانی برای سال 1400 و 25 هزار تومانی برای سال 1401 و همچنین بیلت 600 دلاری و تعدیل ضرایب مربوط به نرخ فروش محصولات برای سال 1400 و 1401 سود شرکت‌های سنگ‌‌آهنی براساس جدول 3 و 4 خواهد بود.

این مطلب برایم مفید است
20 نفر این پست را پسندیده اند