ضرورت نوسازی و بهسازی نیروگاه‌های حرارتی

برای افزایش راندمان نیروگاه‌های موجود نوسازی و بهسازی نیروگاه‌های حرارتی ضرورت دارد. با افزایش عمر نیروگاه‌ها و فرسودگی تجهیزات نیروگاهی، هزینه‌های تولید انرژی به جهت افزایش هزینه تعمیرات و نگهداری در نیروگاه‌ها افزایش می‌یابد و در اثر فرسوده بودن تجهیزات، راندمان تولید انرژی در نیروگاه‌های قدیمی به مرور زمان کاهش می‌یابد. در نتیجه سودآوری اقتصادی این نیروگاه‌ها به مرور کاهش می‌یابد و در نهایت نیز این نیروگاه‌های قدیمی زیان‌ده خواهند شد.از طرفی با توجه به قدیمی بودن فناوری به کار رفته در نیروگاه‌های حرارتی قدیمی، امکان رسیدن به استانداردهای جدید زیست‌محیطی وجود ندارد. به مرور با فرسودگی بیشتر تجهیزات نیروگاه‌های حرارتی قدیمی، میزان انتشار آلایندگی این نیروگاه‌ها نسبت به نیروگاه‌های جدید و متناسب با انرژی الکتریکی تولیدی افزایش می‌یابد و از همین روست که دغدغه‌های زیست‌محیطی برای نیروگاه‌های حرارتی قدیمی بیشتر مطرح خواهد شد.

تفاوت راندمان نیروگاه‌های ایران با نیروگاه‌های استاندارد جهان

از طرفی با ارتقای فناوری‌های نیروگاهی میزان راندمان تولید انرژی الکتریکی در دنیا رو به افزایش است و بر همین اساس افزایش راندمان نیروگاه‌های کشور باید همواره مدنظر باشد. به طور مثال نمودار یک وضعیت فعلی راندمان نیروگاه‌های حرارتی کشور را با راندمان نیروگاه‌های جدید در دنیا که از فناوری‌های نوین بهره می‌برند مقایسه کرده است. همان‌طور که از نمودار استنباط می‌شود، راندمان فعلی نیروگاه‌های ایران از راندمان نیروگاه‌های نوین با فناوری جدید در دنیا کمتر است. برای کاهش این اختلاف دو راه وجود دارد:

۱- مدرنیزاسیون نیروگاه‌های قدیمی با تجهیزات به‌روز با رویکرد استفاده از فناوری داخلی و در صورت نیاز بومی‌سازی فناوری‌های خارجی

۲- احداث نیروگاه‌های جدید با استفاده از فناوری‌های نوین و ارتقای دانش فنی داخلی و در صورت نیاز، از مدار خارج کردن نیروگاه‌های فرسوده قدیمی.

بازتوانی نیروگاه‌های موجود در حقیقت راه‌حل اول بوده و بخش بازتوانی شرکت مادرتخصصی تولید نیروی برق حرارتی برنامه گسترده را برای تحقق اهداف این مسیر دارد. البته شرکت برق حرارتی در ساخت نیروگاه‌های جدید یا توسعه نیروگاه‌های موجود، برنامه وسیعی برای تحقق راه‌حل دوم دارد که در این مبحث به آن پرداخته نمی‌شود.

نوسازی تکنولوژی و افزایش راندمان

در پاسخ به این پرسش که در صورت نوسازی تکنولوژی و افزایش راندمان، ظرفیت تولید برق کشور چه تغییری می‌کند، باید توضیح داد که در صورت اجرای طرح‌های بازتوانی کامل برای نیروگاه‌های فرسوده کشور، ضمن کاهش مصرف سوخت و افزایش راندمان در این نیروگاه‌ها، به میزان حدود ۴۵۰۰ مگاوات به ظرفیت تولید برق کشور افزوده خواهد شد. بدین معنی که افزایش این ظرفیت نیروگاهی برای برق کشور مستلزم مصرف سوخت بیشتری نخواهد بود.

برنامه‌های شرکت برق حرارتی برای نوسازی تکنولوژیک

شرکت تولید نیروی برق حرارتی در زمینه نوسازی و بهسازی تکنولوژی نیروگاه‌ها اهداف و برنامه‌هایی را دنبال می‌کند و گام‌های مشخصی برای نیل به این اهداف برداشته شده است. بر اساس سیاست‌های اقتصاد مقاومتی ابلاغی توسط مقام معظم رهبری در راستای کاهش شدت انرژی و در برنامه ششم توسعه وزارت نیرو (شرکت مادرتخصصی تولید نیروی برق حرارتی) برنامه‌ریزی کرده است تا متوسط راندمان نیروگاه‌های کشور از حدود ۸/ ۳۷ درصد فعلی به حدود ۴۰ درصد ارتقا یابد. در این راستا شرکت برق حرارتی مدرنیزاسیون ۱۳ نیروگاه حرارتی فرسوده در کشور را در دستور کار قرار داده است. از این تعداد شش نیروگاه در حال مذاکرات نهایی پیش از انعقاد قرارداد هستند. مدرنیزاسیون برخی از این نیروگاه‌ها با مشارکت و سرمایه‌گذاری شرکت‌های خارجی انجام خواهد شد که از آن جمله می‌توان به مدرنیزاسیون نیروگاه‌های شهید رجایی، شهید مفتح، ری، رامین اهواز و هرمزگان اشاره کرد. در کلیه این طرح‌ها ضمن تامین مالی و ارتقای فناوری این نیروگاه‌ها با مشارکت شرکت‌های خارجی، زمینه انتقال فناوری‌های نوین نیروگاهی به شرکت‌های داخلی فراهم می‌شود. پس از اجرای این طرح‌ها، شرکت‌های داخلی قادر خواهند بود سایر نیروگاه‌های حرارتی کشور را به فناوری‌های روز ارتقا دهند.

موانع و محدودیت‌های نوسازی و بهسازی ظرفیت نیروگاه‌های حرارتی

وزارت نیرو برای نوسازی و بهسازی ظرفیت نیروگاه‌های حرارتی و برای تبدیل نیروگاه‌های سیکل ساده گازی به سیکل ترکیبی با موانع و محدودیت‌هایی مواجه است. در راستای افزایش راندمان مصرف انرژی در کشور در ماده ۱۲ قانون رفع موانع تولید رقابت‌پذیر و ارتقای نظام مالی کشور در سال ۹۵، وزارت نفت به عنوان متولی تامین سوخت در کشور متعهد شده است که میزان سوخت صرفه‌جویی‌شده یا معادل آن را بابت صرفه‌جویی در سوخت برای سرمایه‌گذار تامین کند و این موضوع می‌تواند به‌ عنوان تضمین لازم بابت تامین مالی طرح‌هایی که منجر به صرفه‌جویی در مصرف سوخت می‌شوند مورد استفاده قرار گیرد. با این حال به دلیل عدم همکاری وزارت نفت متاسفانه تا امروز وزارت نیرو به‌رغم همه تلاش‌های به‌کاربسته نتوانسته است از این ماده قانونی استفاده کند و طرح‌های فوق‌الذکر را بر اساس رسالت ذاتی خود و با منابع مالی داخلی محدود خود پیش برده است که این موضوع سبب کاهش انگیزه سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی و حتی بخش‌های دولتی برای اجرای پروژه‌های افزایش بهره‌وری انرژی در کشور شده است.

امید است با رفع مشکلات قانونی اشاره‌شده و همکاری سایر دستگاه‌های ذی‌ربط اجرای طرح‌های مورد نظر از جمله تبدیل واحدهای گازی با سیکل ساده به سیکل ترکیبی و طرح مدرنیزاسیون و بازتوانی کامل نیروگاه‌های قدیمی و فرسوده سرعت بیشتری به خود بگیرد.

برنامه‌های رفع موانع نوسازی و بهسازی ظرفیت نیروگاه‌های حرارتی

 برای استفاده از ظرفیت قانونی فوق و تشویق سرمایه‌گذاری در این بخش جلسات متعددی را در سازمان‌های ذی‌ربط برگزار کرده‌ایم که امیدواریم با رفع موانع، اجرای این طرح‌ها شتاب بیشتری به خود بگیرد. نکته حائز اهمیت اینجاست که این طرح دارای توجیه فنی و اقتصادی کامل و مورد تایید سازمان محترم برنامه و بودجه است.

مسوولیت اجتماعی و محیط زیست

یکی از مباحث مورد توجه در زمینه مسوولیت اجتماعی شرکت‌ها، مسائل زیست‌محیطی است. نوسازی نیروگاه‌ها در حفاظت از محیط زیست تاثیر دارد و شرکت تولید نیروی برق حرارتی نیز در این راستا برنامه‌هایی دارد. همان‌طور که گفته شد با مدرنیزاسیون نیروگاه‌های حرارتی قدیمی، ضمن افزایش راندمان و کاهش مصرف سوخت، میزان انتشار آلاینده‌های زیست‌محیطی نیز کاهش می‌یابد. در حال حاضر کاهش اثرات آلایندگی طرح‌های در دست اقدام، مدنظر بوده و این کاهش اثرات آلایندگی در قراردادهای پیش رو لحاظ شده است.

در این قراردادها تلاش می‌شود فناوری‌های مربوط به کاهش آلاینده‌های زیست‌محیطی نیروگاه‌ها بومی شوند. با توجه به اینکه کاهش دغدغه زیست‌محیطی جزو وظایف تمام دستگاه‌های اجرایی کشور است شرکت برق حرارتی همواره تلاش کرده در صورت عدم تامین منابع مالی اجرای این طرح‌ها از سایر منابع وزارت نیرو، با استفاده از منابع مالی داخلی شرکت، دغدغه آلایندگی نیروگاه‌ها را کاهش دهد و در ضمن مصارف آب را نیز در نیروگاه‌ها بهینه کند. در این راستا، می‌توان به پروژه اصلاح سامانه خنک‌کن نیروگاه‌های بخاری با احداث برج‌های خنک‌کن خشک برای واحد ۱ و ۲ نیروگاه شهید مفتح همدان و واحد شماره ۵ نیروگاه اسلام‌آباد اصفهان اشاره کرد. علاوه بر این فاز مطالعاتی برای سایر نیروگاه‌ها از جمله نیروگاه بیستون نیز آغاز شده است.

در پایان می‌توان گفت با مدرنیزاسیون نیروگاه‌های فرسوده در کشور، می‌توان با یک‌سوم سرمایه لازم برای احداث نیروگاه‌های جدید، نیروگاه‌های قدیمی در کشور را به شرایط نیروگاه‌های جدیدالاحداث بازگرداند و از فواید زیست‌محیطی تکنولوژی‌های جدید نیز بهره برد.

copy

این مطلب برایم مفید است
0 نفر این پست را پسندیده اند