اگر از دنیای طالع‌بینی بیرون بیاییم، باید گفت در چنین دنیای پرتحولی حتی گمانه‌زنی در مورد هفته آینده هم دشوار است و پیش‌بینی وقایع سال آینده که جای خود را دارد. با وجود این تحولات و پیچیدگی‌ها، این نیاز وجود دارد که پیشرفت‌های آینده را مرور کنیم. کارشناسان جهانی می‌گویند برخلاف نوسانات سال گذشته، در سال جدید اقتصاد نوآوری و تحولات تکنولوژیک – چه برای شرکت‌های بزرگ و تثبیت‌شده و چه برای استارت‌آپ‌ها - جای پای محکم‌تری خواهد داشت و در کسب‌وکارهای این حوزه خوش‌بینی بیشتری وجود دارد.

تکنولوژی و تحولات جهانی

مهم‌ترین پیش‌بینی‌ها برای سال جدید که اثرات مهمی در فضای کسب‌وکار جهانی خواهند داشت عبارت است از:

حاکمیت کوانتوم: کوانتوم، آینده کامپیوتر است. رایانش کوانتوم اجزا و رفتارهای منحصربه‌فرد ذره‌های اتمی را اهرم قرار می‌دهد تا مشکلات کامپیوتری را سریع‌تر از کامپیوترهای سنتی حل کند. در سالی که گذشت پیشرفت‌های قابل توجهی در این زمینه حاصل شد و پیش‌بینی می‌شود رقابت‌ شرکت‌های IBM، گوگل، مایکروسافت و Rigetti در سال جدید تنگاتنگ‌تر شود. در این سال از مرزهای مهمی در این حوزه عبور می‌شود، اما تحولی که با گسترش کوانتوم در زندگی روزمره شاهد خواهیم بود، چند سال طول می‌کشد.

افزایش تقاضا برای خودروهای برقی: آژانس بین‌المللی انرژی می‌گوید تعداد خودروهای برقی دنیا در سال ۲۰۱۶ به ۲ میلیون رسید و دنیا تا سال ۲۰۴۰ به ۶۰۰ میلیون خودرو برقی نیاز خواهد داشت تا هدف کاهش گرمایش زمین طبق توافق پاریس محقق شود. دولت‌ها این روزها بیشتر به این موضوع توجه نشان می‌دهند، مثلا وزارت صنعت و فناوری اطلاعات چین، در حکمی خودروسازان را ملزم کرده که تا سال ۲۰۱۹ حداقل یک خودرو از هر ۱۰ خودروی تولیدی آنها برقی یا هیبریدی باشد. ده‌ها دولت در سطح ملی و محلی اقدامات مشابهی را در دستور کار قرار داده‌اند. در نتیجه تلاقی این افزایش توجه به تغییرات اقلیمی زمین و تغییر شیوه بازاریابی خودروسازان نوآور مثل تسلا و بازارهای بزرگی مثل چین، تقاضای جهانی برای خودروهای برقی به سرعت افزایش می‌یابد و در سال جدید این افزایش به اوج خود می‌رسد.

تکنولوژی ابری و اینترنت اشیا: این تکنولوژی با ورود به سال جدید تحول مهم دیگری در مدل کسب‌وکار را موجب خواهد شد و انفجار ابزارهای متصل به هم به واسطه «اینترنت اشیا» روند مصرف را انعطاف‌پذیرتر می‌کند. بنابراین، شرکت‌هایی که به شکل بنگاه به بنگاه (B۲B) یا بنگاه به مصرف‌کننده (B۲C) فعالیت می‌کنند، با ارائه گزینه‌های انعطاف‌پذیر و ابری، می‌توانند هم هزینه‌های خود را کاهش دهند و هم روابط با مشتری را توسعه دهند. در ایران با اینکه طی یکی دو سال اخیر مجمع‌ها و همایش‌هایی در این زمینه برگزار شده و اقداماتی در جهت هوشمندسازی صورت گرفته و پایگاه اطلاع‌رسانی اختصاصی برای اینترنت اشیا وجود دارد، اما عدم درک درست مدیران از مزیت‌های اینترنت اشیا و نیز عدم تخصیص بودجه کافی به این بخش، هنوز پیشرفت چندانی را رقم نزده و امید است در سال جدید تمرکز استارت‌آپ‌ها به تبلور آن کمک کند.

واقعیت مجازی: این روزها شرکت‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری بیشتر بر محصولات واقعیت مجازی متمرکز شده‌اند و این صنعت به سرعت در حال رشد است. طبق اعلام پورتال آماری و تحقیق بازار Statista، تا سال ۲۰۲۰ اندازه بازار واقعیت مجازی در دنیا بالغ بر ۴۰ میلیارد دلار خواهد بود. کاربردهای واقعیت مجازی در حوزه‌های فیلم‌‌های سه‌بعدی، بازاریابی مسکن و املاک، بازی‌های کامپیوتری، تمرین‌های تیم‌سازی، تعاملات در رسانه‌های اجتماعی، آموزش و مدیتیشن خواهد بود. واقعیت مجازی حدود ۵ سال پیش اولین بار به ایران آمد و در حال حاضر بیشتر برای سرگرمی و بازی‌های کامپیوتری کاربرد دارد و عموم مردم آشنایی چندانی با آن ندارند.

خدمات، فرصتی برای استارت‌آپ‌ها

کسب‌وکارهای کوچک اگر می‌خواهند در سال جدید به رشد برسند باید: پتانسیل سودآوری در حال حاضر و در آینده را داشته باشند، بتوانند حتی در شرایط اقتصادی مبهم خوب عمل کنند، مبالغ هنگفت برای سرمایه‌گذاری اولیه لازم نداشته باشند و سختکوش باشند و میل به موفقیت در آنها وجود داشته باشد. کاسبی و مشاغل فنی این روزها  درآمدزایی خوبی دارند و حتی می‌توان گفت با بازنشستگی کاسبان قدیمی، بازار کار خوبی در انتظار نسل آینده در این حوزه خواهد بود؛ شغل‌هایی مثل جوشکاری، نجاری، لوله‌کشی، برق‌کاری، تعمیر لوازم خانگی، مکانیکی و غیره. نوآوری و تکنولوژی‌سازی در این مشاغل (مثل استفاده از اپلیکیشن برای پاسخگویی به مشتری) مزیت قابل‌توجهی در اختیار نسل جوان قرار می‌دهد. این اتفاق در کشورمان هم رخ داده و مثلا خشکشویی سیار که لباس‌ها را از منازل تحویل می‌گیرد و تحویل می‌دهد، نمونه‌ای بود که در سال گذشته مشاهده شد. چنین نوآوری‌های ساده‌ای می‌تواند فرصت‌های خوبی برای فعالیت و رشد استارت‌آپ‌های داخلی در سال جدید فراهم کند.