در طول چهار دهه روابط خصمانه با ایالات متحده و اروپا، ایران مکرراً از چین و روسیه به عنوان اهرمی برای مقابله با فشارهای اقتصادی غرب استفاده کرده است. در برابر پکن و مسکو به طور مداوم از تهران حمایت دیپلماتیک و اقتصادی کرده اند. علی رغم تحریم‌های شدید ایالات متحده، پکن از ایران نفت وارد می‌کند، به تجارت حیاتیش برای ایران ادامه می‌دهد و همراه با روسیه از احیای توافق هسته‌ای برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) و لغو تحریم‌ها حمایت می‌کند. چین همچنین یک توافق جامع استراتژیک ۲۵ ساله با ایران امضا کرد که شامل صادرات پایدار نفت ایران به چین و میلیاردها دلار سرمایه‌گذاری چین در ایران در زمینه‌های مختلف است.

10

با این حال، با وجود دیدارها و تعاملات دیپلماتیک در سطح بالا و امضای چندین قرارداد و معاهده با روسیه و چین، تهران هنوز نتوانسته روابط اقتصادی گسترده ای را با پکن و مسکو ایجاد کند. اگرچه دولت محافظه کار تحت ریاست جمهوری ابراهیم رئیسی امیدوار است به سطوح جدیدی از روابط دوجانبه و چندجانبه با چین و روسیه دست یابد، اما کاستی های قابل توجه و بلندمدتی در طرف ایرانی وجود دارد که مشارکت های دوجانبه را مشکل ساز می کند.

حاکمیت دوگانه

از زمان انقلاب در سال 1979، ایران به طور فزاینده ای شاهد تفاوت دیدگاه میان دولت های مستقر از یک سو و نظام سیاسی از سوی دیگر بوده است. نظام مجموعه ای از اهداف و برنامه ها دارد که گاه با اهداف دولت همخوانی ندارد. علاوه بر این، دولت‌ها پیوسته به یکی از دو جناح سیاسی اصلی ایران (محافظه‌کاران و اعتدال‌گرایان) با عقاید و دیدگاه‌های متفاوت در زمینه سیاست خارجی و توسعه اقتصادی تعلق داشته است.

متن کامل این گزارش را با تیتر «چین و روسیه شرکای پایدار ایران در پساتحریم؟»‌ در اقتصادنیوز بخوانید.

این مطلب برایم مفید است
12 نفر این پست را پسندیده اند