پس از اینکه محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه کشورمان حدود دو هفته پیش در گفت‌ وگویی ویدئویی با خبرآنلاین گفت که «خیلی‌ ها از پولشویی منفعت می‌برند» و «آنجاهایی که هزاران میلیارد پولشویی انجام می‌دهند حتما آنقدر توان مالی دارند» که برای «تبلیغات و فضاسازی» علیه قوانین ضدپولشویی‌ «ده‌ ها یا صدها میلیارد» هزینه کنند، برخی تندروهای اصولگرای مجلس اقدام به جمع ‌آوری امضا برای استیضاح ظریف کردند.

 

اقدامی که جای سوال دارد! چرا که ظریف در این صحبت ‌ها به جریان یا گروه خاصی اشاره نکرده است! وزیر امورخارجه کشورمان البته تاکید کرد که هیچ دستگاهی را متهم به پولشویی نمی‌کند «اما کسانی که منافع دارند، پشت القای این تصورات (مضر بودن پیوستن ایران به کنوانسیون مقابله با تامین مالی تروریسم) هستند.» گفتنی است مخالفان برجام و آنهایی که از ابتدا با به نتیجه رسیدن این تفاهم‌نامه موافق نبودند و گویی منافع‌ شان به خطرافتاده است، این‌بار در مخالفت با CFT یا همان قانون مبارزه با تامین مالی تروریسم و به طور کل لوایح چهارگانه FATF می‌کوشند ناکامی خود را با مخالفت در پیوستن ایران به کنوانسیون ‌های بین ‌المللی جبران کنند.

 

گروه ویژه اقدامات مالی (FATF) در راستای اهداف خود، مبارزه با پولشویی و تامین مالی تروریسم را در نظر دارد. موضوعی که مورد پذیرش قاطبه مردم و مسئولان جمهوری اسلامی است ولی برخی مخالفان دولت از همان ابتدا و پیش از ورود این لوایح ۴ گانه به مجلس با آتش زدن برجام قبل از خروج آمریکا از این تفاهم‌نامه در مجلس و جمع آوری طومار و امضا در مخالفت با لوایح چهارگانه گروه ویژه اقدامات مالی و سپس پهن کردن پلاکارد و طومار در صحن علنی و ارسال پیامک ‌های تهدید آمیز برای موافقان FATF و به دنبال آن CFT‌، سعی کردند به هر شکل ممکن مانع از شفاف‌سازی مالی شوند. چرا که با شفافیت مالی ممکن است جلوی بسیاری از منفعت‌طلبی‌ها گرفته شود. از این رو برخی می‌کوشند به هر شکل ممکن چوب لای چرخ دولت در این شرایط تحریمی بگذارند.

 

** استیضاح ظریف ۲۴ امضا دارد

به گفته علی اصغر یوسف‌ نژاد، عضو هیات رئیسه مجلس، استیضاح ظریف، وزیر امور خارجه با ۲۴ امضا در کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی در حال بررسی است. بنابراین روز یکشنبه سوال ‌های بعضا تکراری این بار در قالب استیضاح در کمیسیون مربوطه مطرح می‌شود. بسیاری از نمایندگان طی چند روز گذشته که استیضاح‌کنندگان طرح خود را به هیات رئیسه داده‌اند، واکنش‌ های زیادی در حمایت از ظریف داشتند. عزت ‌الله یوسفیان‌ ملا، نماینده اصولگرای مجلس دراین‌باره ضمن تایید سخنان ظریف درباره پولشویی در کشور گفت: «آقای ظریف صحبت نادرستی نکرد که حالا از او آدرس خواسته‌اند. من می‌توانم آدرس همه پولشویی ‌ها را به نمایندگان بدهم؛ اسامی همه قاچاقچیانی که میلیاردها پول کثیف در این کشور مبادله می‌کنند. کسی وجود دارد که بگوید این پول‌ها کثیف نیست؟» او با بیان اینکه «استیضاح حق نمایندگان است»، تصریح کرد: «در برخورد با مسائل مختلف یک نماینده آزاد است استیضاح کند و نماینده دیگر هم می‌تواند مخالف باشد.»

 

** قصد برکناری ظریف را نداریم

یوسفیان‌ملا افزود: «شرایط، شرایط استیضاح آقای ظریف نیست. من با برخی استیضاح‌کنندگان هم صحبت کردم که آنها گفتند ما قصد برکناری وزیر امور خارجه را نداریم و فقط می‌خواهیم مطالبی را در قالب استیضاح بگوییم.‌ «‌عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس با اشاره به اظهارات ظریف درخصوص پولشویی گفت: «هر عدد و رقمی که در کشور برای کالای فاسد، قاچاق و غیرقانونی رد و بدل می‌شود، پول کثیف و نجس است و باید به اصطلاح شسته شود.»

 

این نماینده اصولگرای مجلس در پاسخ به این سوال که آیا استیضاح‌کنندگان نمی‌توانستند در قالب سوال ابهامات خود را با وزیر امور خارجه مطرح کنند»، گفت: «قطعا می‌خواستند فشار را بیشتر کنند ولی آقای ظریف حرف نادرستی نزده است. من اگر جای ایشان بودم نام ۱۰ قاچاقچی بزرگ و یا بدهکاران بانکی را مطرح می‌کردم. اینکه بگوییم در کشور پولشویی وجود ندارد، حرف درستی نیست.»

 

** تایید اظهارات ظریف توسط نمایندگان

در تایید سخنان یوسفیان‌ملا، غلامرضا حیدری، نماینده مردم تهران در مجلس به «ابتکار» گفت: «آقای یوسفیان‌ملا یکی از قضات باسابقه دستگاه قضایی است و وقتی می‌گوید که «می‌توانم آدرس همه پولشویی‌ها را به نمایندگان بدهم»، حتما اطلاعات دقیقی در این باره دارد.» این عضو فراکسیون امید مجلس افزود: «آقای ظریف به اصطلاح عامیانه انگشت روی نکته درستی گذاشته است، به همین دلیل برخی با آدرس غلط دادن به دنبال کتمان روشنگری آقای ظریف هستند.» پروانه سلحشوری، دیگر نماینده مردم تهران در مجلس هم در حمایت از اظهارات ظریف درباره پولشویی‌ به «ابتکار» گفت: «مسائلی که در جامعه درباره پولشویی بارها مطرح شده است موضوع غلطی نیست و البته این موضوع مختص کشور ما نیست و در همه دنیا وجود دارد. به همین دلیل هم برای مقابله با آن نهادهایی شکل گرفته است تا بتوانند با این پدیده شوم مقابله کنند.» این نماینده اصلاح‌طلب مجلس ادامه داد: «ظریف در اظهارات خود کلی صحبت کرده و به جریان و گروه خاصی اشاره نکرده است و جای تعجب دارد که چرا این موضوع واکنش برخی اصولگرایان را در برداشته و موجب کلید زدن استیضاح وزیر خارجه از سوی تندروهای مجلس شده است.»

 

سلحشوری تاکید کرد:‌ «پولشویی مثل همه دنیا در کشور ما هم وجود دارد و نیاز به کتمان نیست و باید تلاش کنیم به جای انکار، با آن مقابله کنیم. یکی از این راه‌های مقابله با پولشویی CFT و پیوستن به کنوانسیون مقابله با تامین مالی تروریسم و پالرمو است.»

 

** پولشویی چیست؟

در توضیح پولشویی باید گفت فرآیندی است که در آن پول حاصل از اقدامات غیرقانونی تبدیل به پول یا اموالی می‌شود که در ظاهر از راه‌های قانونی به دست ‌آمده‌اند و به این طریق رد فساد از پول شسته می‌شود. بعد این پول وارد چرخه اقتصاد مشروع می‌شود، به همین دلیل است که منبع واقعی پول مشخص نیست. در واقع پولشویی عمل مجرمانه‌ای است که برای گم کردن رد جرم بزرگتری انجام می‌شود و عمدتا کسانی که از راه‌های غیرقانونی درآمد کسب کرده‌اند و به دنبال پاک کردن رد آن هستند، دست به پولشویی می‌زنند. بنابراین با مرور سخنان پیشین عبدالرضا رحمانی فضلی، وزیر کشور در اوایل آغاز به کار دولت یازدهم درباره پول‌های کثیف که تاکید کرده بود گاهی این پول‌های کثیف سر از انتخابات و حمایت از نامزدی خاص در می‌آورد و البته برای مدتی در کشور جنجال به پا کرد، می‌توان به درستی سخنان ظریف درباره پولشویی صحه گذاشت. مسئله‌ای که واکنش برخی تندروهای مجلس را به دنبال داشته و استیضاح او را با ۱۱ محور و با استناد به اصل ۸۹ قانون اساسی و ماده ۲۲۰ آیین‌نامه داخلی مجلس کلید زده‌اند. هرچند که عمده این سوالات به گفته علیرضا رحیمی، عضو اصلاح‌طلب کمیسیون امنیت ملی «تکراری» است و بارها ظریف درباره آنها در کمیسیون فوق توضیح داده است.

 

** استیضاح ظریف پسندیده نیست

از طرفی محمدرضا عارف، رئیس فراکسیون امید مجلس هم در حمایت از ظریف با استناد به بیانات رهبری انقلاب، او را «یک چهره انقلابی و مومن» دانست که در مقطع فعلی «با پشتوانه ملت ایران در برابر زیاده‌خواهی‌های قدرت‌های بزرگ ایستادگی کرده است و حضورش در راس دستگاه دیپلماسی کشور باعث عزت ایران در مجامع بین‌المللی شده است.» او طرح استیضاح ظریف را در شرایط فعلی به «هیچ‌وجه پسندیده» ندانست.

 

پروانه سلحشوری، دیگر عضو فراکسیون امید مجلس در ‌این ‌باره به «ابتکار» یادآور شد: «به نظرم ورود برخی نمایندگان استیضاح کننده به این موضوع مغرضانه است و سعی کرده‌اند وزیر خارجه را دراین‌باره تحت فشار قرار دهند.» این عضو فراکسیون زنان مجلس همچنین خاطرنشان کرد:‌ «آمار امضاکنندگان بالا نیست و اکثر افرادی که این استیضاح را امضا کرده‌اند تندروهای مجلس هستند.» حیدری، دیگر نماینده اصلاح‌طلب مجلس هم با تاکید بر این موضوع به «ابتکار» گفت:‌ «به نظرم استیضاح ظریف به فرض اینکه به صحن علنی هم برسد، رای نخواهد آورد.»

 

** ظریف از پشت ‌پرده ‌ها پرده ‌برداری کند

حیدری ادامه داد: «البته این یک فرصت دوباره برای آقای ظریف است تا ناگفته‌هایی که منافع ملی و اقتدار ملی را تخریب می‌کند در صحن مجلس بگوید.» او اظهار امیدواری کرد ظریف هم مثل روحانی که برای توضیح و پاسخ به سوال‌کنندگان به صحن علنی مجلس آمد ولی به جای سخنانی که گفته بود بیان می‌کند، به حاشیه رفت و سخنی به زبان نیاورد، عمل نکند.

 

این عضو کمیسیون برنامه و بودجه ادامه داد: «دراین‌باره واقعا از آقای روحانی گله‌ مندیم که چرا درباره ناگفته‌ها شفاف ‌سازی نکرد. بنابراین معتقدم آقای ظریف باید همچنان صداقتش را با مردم و منافع ملی مثل گذشته حفظ کند.» او افزود: «‌ایشان در این مقطع کار سختی را بر عهده دارد و باید موارد پشت صحنه را بگوید و کسانی که منافع ملی و رابطه صلح‌ آمیز ایران با جهان را با رفتارهای پرخطر و ماجراجویانه به مخاطره انداخته ‌اند را معرفی کند تا برای مردم دلیل این تخریب ها روشن شود.» حیدری همچنین با اشاره به موضوع برجام و تلاش مخالفان داخلی و خارجی درباره این توافق‌نامه مهم خاطرنشان کرد:‌ «برجام هم از همان ابتدا مخالفانی داشت، در عمل هم می‌بینیم مخالفان داخلی برجام گویی با نتانیاهو و ترامپ هم صدا شده‌اند. البته به هیچ وجه قصد اتهام زنی به کسی را ندارم‌ ولی آنچه در ظاهر دیده می‌شود به همان میزان که مخالفان داخلی با برجام مخالفت کردند، ترامپ و نتانیاهو هم مخالفت کردند و در نهایت ترامپ از برجام خارج شد. از طرف تندروهای داخلی هم دیدم که در مجلس ایران برجام را به آتش کشیدند.»

 

این عضو فراکسیون امید همچنین با یادآوری اتفاقات گذشته و رفتار تندروهای در قبال برجام و تلاش‌شان برای برهم زدن روابط خارجی ایران با سایر کشورها به «ابتکار» گفت:‌ «اگر بخواهیم جامع‌تر به موضوع نگاه کنیم در ظاهر قضیه ارتباطاتی بین آتش‌زنندگان برجام و طومار پهن‌کنندگان در مجلس علیه‌ FATF با افرادی که تا رابطه ایران با اروپا در حال حسنه شدن بود، ماجرای بلژیک و دانمارک و کمی عقب ‌تر آتش‌زدن سفارت عربستان و بریتانیا را در ایران رقم زدند، وجود دارد.»

 

این نماینده مردم تهران در مجلس یادآور شد: «همه این موارد در راستای تخریب روابط صلح ‌آمیز جمهوری اسلامی ایران با اروپا و در تعارض با منافع ملی کشورمان است و پیشنهاد می‌کنم دستگاه‌ های اطلاعاتی، امنیتی و شورای عالی امنیت ملی از این زاویه هم مسائل را نگاه کنند و مورد بررسی قرار دهند تا حقایق برای آنها روشن شود.» در تایید سخنان ظریف، می‌توان به سخنان پیشین مرتضی سرمدی، قائم مقام وزیر امور خارجه کشورمان اشاره کرد که گفته بود: «در سال بین ۱۰ تا ۱۵ میلیارد دلار کالای قاچاق وارد کشور می‌شود.»

 

به گفته او، قسمت عمده این مبلغ با پولشویی وارد سیستم مالی کشور می‌شود. قائم مقام وزیر امور خارجه کشورمان تاکید کرده است: «ارقام پولشویی در کشور گسترده است و مبارزه با آن نیازمند عزم ملی و برخورد شجاعانه و قاطع با عاملان اصلی این پدیده مخرب در اقتصاد کشور است.» بنابراین موضوعی که ظریف به آن اشاره کرده و جنجالی در کشور ایجاد کرده است، مربوط به لوایح چهارگانه است که در صورت پافشاری مجلس، تکلیف نهایی لایحه پولشویی و مبارزه با تامین مالی تروریسم و ... به زودی در مجمع تشخیص مصلحت نظام روشن خواهد شد.