رقابت میان آمریکا و چین بر سر اقیانوسیه در اجلاس APEC مورد توجه قرار گرفت و آمریکا و متحدانش یک پاسخ هماهنگ به برنامه "کمربند و جاده" چین را به راه انداختند.

زمانی که در کنفرانس مطبوعاتی پیتر اونیل، نخست وزیر پاپواگینه‌نو از وی سوال شد کدام یک از ۲۱ عضو گروه همکاری اقتصادی آسیا-اقیانوسیه نتوانستند به توافق برسند؟ پاسخ داد: می‌دانید دو غول در یک اتاق هستند.

اونیل که ریاست اجلاس APEC را برعهده داشت گفت: مسئله اصلی این بود که آیا باید از سازمان جهانی تجارت و اصلاحات احتمالی آن در بیانیه رهبران ذکری به میان آورده شود یا خیر.

گروه APEC هیچ منشوری در خصوص سازمان جهانی تجارت ندارد و مسائل مذکور می‌تواند در خود این نهاد جهانی مطرح شود.

نظم تجارت چندجانبه‌ای که APEC در سال ۱۹۸۹ برای حمایت ایجاد کرد، در حال فروپاشی است زیرا نفوذ چین در اقیانوسیه و تعرفه‌های آمریکا بر روابط در این منطقه تاثیر منفی گذاشته و شکاف ایجاد کرده است.

بیانیه رهبران APEC از سال ۱۹۹۳  هر سال پس از دیدار رهبران این گروه صادر شده است.

نخست وزیر پاپواگینه‌نو گفت به عنوان میزبان APEC بیانیه منتشر خواهد کرد اما به زمان آن اشاره نکرد.

دونالد ترامپ، رییس جمهور آمریکا و همچنین همتای روسی وی ولادیمیر پوتین در این اجلاس حضور نداشتند اما مایک پنس، معاون رییس جمهور آمریکا به جای ترامپ شرکت کرد.

شی جین پینگ، رییس جمهور چین روز پنج شنبه وارد پاپواگینه‌نو شد و مورد استقبال مقامات این کشور قرار گرفت. وی پس از اینکه روز جمعه تلاش کرد مقامات این کشور را به ابتکار "کمربند و جاده" جلب کند، نگرانی آمریکایی‌ها را برانگیخت.

آمریکا و متحدانش شامل ژاپن، استرالیا و نیوزیلند روز یکشنبه با یک برنامه ۱.۷ میلیارد دلاری برای تامین برق و اینترنت برای پاپواگینه‌نو، تلاش کردند با گسترش نفوذ چین مقابله کنند.

نمایش اقیانوسی

وانگ شیااولانگ، یک مقام اقتصاد بلندپایه هیات چین در APEC اظهار کرد: ناکامی در توافق روی بیانیه مشترک، مشکل میان هیچ کشور خاصی نبود.

اکثر اعضا بر پایبندی خود برای حفظ سیستم تجارت چندجانبه و پشتیبانی از سازمان جهانی تجارت تاکید کردند اما اگر بخواهیم صریح صحبت کنیم، ما در مراحل اولیه این مذاکرات هستیم و کشورهای مختلف، ایده‌های متفاوتی برای پیش‌برد این روند داشتند.

یک دیپلمات آگاه از این مذاکرات به رویترز گفت: تنش میان آمریکا و چین در طول هفته وجود داشت و زمانی که وانگ یی، دیپلمات  بلندپایه چین به دو پاراگراف در سند تدوین شده اعتراض کرد، به اوج خود رسید.

مایک پنس، معاون رییس جمهور آمریکا روز شنبه در یک سخنرانی رک و صریح اظهار کرد تا زمانی که چین روش خود را تغییر ندهد، روند تعرفه‌ها روی واردات ۲۵۰ میلیارد دلار کالای چینی تغییر نخواهد کرد.

پنس به خبرنگاران گفت: چینی‌ها بودند که با شیوه‌های تجاری، تعرفه‌ها و سهمیه‌ها، انتقال اجباری فناوری و سرقت مالکیت معنوی جنگ را شروع کردند.

وی حتی به ابتکار "کمربند و جاده" چین نیز اشاره کرد و در سخنرانی خود گفت: کشورها نباید بدهی را بپذیرند که حاکمیت آنها را به خطر می‌اندازد.

بر اساس گزارش رویترز، ابتکار "کمربند و جاده" برای نخستین بار در سال ۲۰۱۳ برای گسترس ارتباطات زمینی و دریایی میان آسیا، آفریقا و اروپا مطرح شد و چین میلیاردها دلار سرمایه‌گذاری زیرساخت تحت این برنامه را اعلام کرد.