«لازم است از فروپاشی کامل جهان جلوگیری کنیم»، این تازه ترین اظهارات عالی ترین مقام زن اتحادیه اروپا است که خود را برای کناره گیری از قدرت آماده می کند.

به گزارش ایرنا، فدریکا ماریا موگرینی، سیاستمدار ایتالیایی که از نوامبر سال ۲۰۱۴ (آبان ۹۳) نمایندگی ارشد اتحادیه اروپا در امور خارجی و سیاست امنیتی را برعهده دارد، پیش از کسب این کرسی و در بازه زمانی بین فوریه ۲۰۱۴ (بهمن ۹۲) تا اکتبر ۲۰۱۴ (مهر ۹۳) به عنوان وزیر امور خارجه و همکاری بین المللی ایتالیا در کابینه چپ میانه «ماتئو رنتسی» نخست وزیر پیشین این کشور خدمت می کرد. وی همچنین بین سالهای ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۴ (۸۷ تا ۹۳) نماینده پارلمان بود.

موگرینی آینده دشواری برای اتحادیه متبوعش پیش بینی کرده و در کنفرانسی در بروکسل در روز دوشنبه (۱۲ شهریور) گفت: اتحادیه اروپا نیاز دارد حضور خود در عرصه جهانی را تقویت کند تا مانع فروپاشی کامل آن شود.

دختر  «فلاویو موگرینی» کارگردان و طراح مشهور ایتالیایی که تحصیل کرده علوم سیاسی با تخصص در زمینه فلسفه سیاسی است، در جمع سفیران اتحادیه اروپا گفت باید با شرکای بین المللی خود همکاری نزدیک تری داشته باشیم و تاکید کرد که اروپا از عرصه جهانی خارج نمی شود و برعکس تعامل بیشتری با مسائل جهانی خواهد داشت.

سومین وزیر امور خارجه زن ایتالیا بعد از «سوزانا آنِلی» و «اِما بُنینو» در آخرین سالهای خدمتش ریاست بلوکی را برعهده داشته که با روی کار آمدن ترامپ، رئیس جمهوری یکجانبه گرا آمریکا به شکل فزاینده ای در جبهه مخالف واشنگتن قرار گرفته است و مسائل جهانی مختلفی، اتحاد سنتی ترانس آتلانتیک را به چالش کشیده است.

ترامپ پنجشنبه همین هفته (۸ شهریور) با لغو تعرفه های واردات خودرو از اتحادیه اروپا مخالفت کرد و پیشنهاد بروکسل در این زمینه را کافی ندانست؛ اقدامی که تهدید تشدید اختلافات جاری بین اروپا و آمریکا را در پی دارد.

موگرینی که نقش موثری را در مذاکرات با ایران در برنامه هسته ای داشته است قسم خورده که اتحادیه اروپا «بیشترین تلاش خود را بکار خواهد بست تا این توافق را بعد از خروج آمریکا حفظ کند.»

به رغم این که سخنان جدیدموگرینی درباره نقش اتحادیه در جهان و تلاش برای جلوگیری از فروپاشی آن به طور مستقیم ترامپ را خطاب قرار نمی داد اما این اظهارات بعد از نشست غیر رسمی وزیران امور خارجه و دفاع اتحادیه اروپا در هفته گذشته مطرح شد که دیپلمات های حاضر در این نشست در وین بار دیگر برای نجات توافق هسته ای تلاش کردند.

با وجود این که تلاش ها در این زمینه عمدتا از سوی کشورهای فرانسه، آلمان و انگلیس در تضاد مستقیم با سیاست خارجی آمریکا در دولت ترامپ است، اختلافات بین آمریکا و اتحادیه اروپا واگرایی در منافع آنها را در عرصه جهانی نشان می دهد.

موگرینی که اشاره کرده قصد ندارد بعد از پایان دوران ریاست «ژان کلود یونکر» رئیس کمیسیون اروپا به دنبال انتخابات سال ۲۰۱۹ اروپا بار دیگر به عنوان مسئول اتحادیه منصوب شود، گفته است در سال آخر فعالیت کمیسیون اروپا تا پاییز سال ۲۰۱۹ کارهای زیادی برای انجام دادن وجود دارد و تاکید کرده که می خواهد «خانه اش را تمیز» به جانشینش تحویل دهد.

این سیاستمدار ایتالیایی در دوران خدمتش نقش مهمی در کمک به تغییر سیاست خارجی وامنیتی اتحادیه اروپا با یک توافق دفاعی قوی با هدف همکاری نزدیک بین کشورهای عضو داشته است.

اوایل ماه ژوئن (تیر) امسال پیشنهاد افزایش بودجه اقدام خارجی اتحادیه را به ارزش ۱۲۳ میلیارد یورو برای هفت سال آتی داد که افزایشی ۳۰ درصدی داشت. این یکی از اقدامات در چارچوب اهداف اعلام شده در راهبرد جهانی اتحادیه اروپا در سال ۲۰۱۶ و به منظور تقویت سیاست امنیتی و خارجی این اتحادیه در عرصه جهانی بود.

موگرینی در سخنان اخیرش خواستار اتحاد بیشتر کشورهای عضو اتحادیه اروپا در برابر چالش های خارجی شد و گفت «اتحادیه ما لحظات دشواری را پشت سر می گذارد. تضعیف اتحادیه اروپا فقط می توانند هر یک از ما را ضعیف تر کند.»

وی گرایشات ناسیونالیستی در اروپا را محکوم کرد.

موگرینی ۴۵ ساله که در سن ۴۱ سالگی به عنوان سیاستمداری جوان کرسی مسئول ارشد سیاست خارجی اتحادیه اروپا را برعهده گرفت، با مقاومت کشورهای شرق اروپا مواجه بود که وی را فردی بی تجربه و با روابط بسیار نزدیک با مسکو قلمداد می کردند.

او معتقد است قدرت های بزرگ نباید برای دیگران تصمیم گیرنده باشند و به تازگی گفت که این روش دیگر کارامد و واقع گرایانه نیست.

موگرینی در سخنان اخیر خود به موفقیت در کاهش هجوم مهاجران به اروپا اشاره کرد و برهمکاری سه جانبه بین اتحادیه متبوعش، اتحادیه آفریقا و سازمان ملل متحد تاکید کرد.

وی وعده داده است با کمیسیون اروپا برای ایجاد چارچوبی جدید برای همکاری اتحادیه اروپا و آفریقا همکاری می کند تا مجموعه ای از طرح های قوی را در حوزه های سرمایه گذاری، آموزش و مهارت ها وهمکاری اقتصادی تقویت کند.

این سیاستمدار زن اتحادیه اروپا توافق همکاری سازمان یافته دائمی (PESCO) در چارچوب «راهبرد جهانی سیاست خارجی و امنیتی (EUGS)&#۳۹; را امضا کرده است که وابستگی اتحادیه به سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) به ریاست آمریکا را به ویژه با توجه به تهدیدهای ترامپ برای خروج از آن کاهش می دهد.

موگرینی پیشنهاد ایجاد «تشکیلات صلح اروپا» را برای کمک به تامین مالی ماموریت های خارجی اتحادیه اروپا و نیز حمایت از «شرکای این اتحادیه در حوزه های دفاعی و امنیتی» داده است.

او که می گوید چندجانبه گرایی با تهدید مواجه است، جهان را در وضعیت کنونی دچار هرج و مرج توصیف کرده، بر اهمیت توافق آب و هوایی پاریس که ترامپ از آن خارج شد، تاکید کرده است.

موگرینی که مهمترین اختلافاتش به غیر از برجام با آمریکا، بر سر مسائل تجاری، بودجه ناتو و مهاجرت است؛ چندی پیش گفت که اروپا می تواند خلاء ناشی از حضور واشنگتن را پر کند و آن را فرصتی برای اتحادیه اروپا و اروپایی ها برای همکاری با کشورها در جهان و برعهده گرفتن نقش رهبری آمریکا ارزیابی کرد.

موگرینی که خود جانشین «کاترین اشتون» سیاستمدار با تجربه اروپا بوده است، از همان ابتدا به توافق هسته ای با ایران خوشبین بود. با این که دولت ایتالیا نقش مستقیمی در مذاکرات نداشت اما او معتقد بود به این توافق نیاز هست. اکنون که ترامپ از توافق خارج شده، آب پاکی را روی دست او ریخته و می گوید «یک موضوع روشن است: از سرگیری مذاکرات یک گزینه نیست».

وی می گوید این را بر حسب واقع گرایی و تجربه بیان می کند. ۱۲ سال طول کشید تا درباره جزییات فنی پیچیده توافق مذاکره شود. آغاز یکجانبه مذاکرات درباره این بند و آن بند توافق غیرممکن است.

وی اختصاص بسته کمک چند میلیارد دلاری اتحادیه اروپا به ایران را نشانه ای برای تمایل این اتحادیه برای حفظ توافق هسته ای دانست که تحت حمایت سازمان ملل متحد است.

موگرینی در واکنش به استقبال ترامپ از خروج انگلیس از اتحادیه اروپا (برگزیت)، به صراحت به او هشدار داد در امور داخلی اتحادیه اروپا دخالت نکند.

اتحادیه اروپای تحت ریاست موگرینی خواستار مذاکرات صلح در سوریه شده است. وی گفته است تنها راه برای جلوگیری از بحران سوریه و تبدیل شدن آن به یک صحنه رویارویی گسترده تر منطقه ای و جهانی فشار بر طرف های درگیر و دولت سوریه برای مذاکره است.

موگرینی درباره راه حل صلح فلسطینی ها وصهیونیست ها تاکید کرده که اتحادیه متبوعش به پیشبرد راه حل دو کشور ادامه می دهد و با اشاره به شهرک سازی های غیرقانونی صهیونیست ها در کرانه باختری رود اردن گفت، ما مخالف فعالیت شهرک سازی هستیم و آن را بر اساس قوانین بین المللی غیرقانونی می دانیم.

مسئول ارشد سیاست خارجی اتحادیه اروپا، همچنین از عربستان خواسته است درباره بازداشت ها و اتهامات فعالان زن حقوق بشر روشنگری کند.

اتحادیه اروپا در دوران ریاست موگرینی همچنین با تقویت همکاری نظامی اتحادیه اروپا با آسیا از طریق مذاکرات، ظرفیت سازی، برنامه های آموزشی و مانورهای نظامی مشترک موافقت کرده است و با کشورهای آسه آن درباره مسائل حساس مربوط به امنیت دریایی، امنیت سایبری و جلوگیری از افراط گرایی خشونت آمیز همکاری می کند.

هنوز معلوم نیست چه کسی جانشین موگرینی می شود. این سیاستمدار زن که با یکجانبه گرایی آمریکا در دولت ترامپ مخالفت کرده و در توصیف راهبرد اروپا گفته است که تنها راه برای تغییر جهان ما به سوی جهانی بهتر همکاری برای دستیابی به نظام جهانی مبتنی بر مشارکت است.

او در بیانیه ای گفت: اتحادیه اروپا همواره به حمایت از نظام چندجانبه گرایی به عنوان ستون تقویت وحمایت از حقوق بشر از سازمان ملل گرفته تا دیوان بین المللی جنایی و نهادهایی همچون شورای اروپا ادامه می دهد.

اکنون باید دید کسی که جانشین موگرینی می شود، تا چه اندازه می تواند در دنیایی که ترامپ بسیاری از معادلات آن را به هم ریخته است سیاست های مستقل از واشنگتن را در چالش هایی که خود موگرینی پیش بینی کرده اتحادیه اروپا در پیش داشته باشد، اتخاذ کند.